Agriculture story in marathi, womens health | Agrowon

मासिकपाळी पूर्व त्रासामध्ये घ्यायची काळजी
डॉ. विनिता कुलकर्णी
गुरुवार, 28 डिसेंबर 2017

मानसिक तणाव हेदेखील मासिक पाळी पूर्व त्रासाचे कारण मानले जाते. त्यासाठी पोटातल्या औषधांच्या जोडीला ध्यान, धारणा, प्राणायाम केलाच पाहिजे. मासिक धर्म नैसर्गिक रीतीने त्रास न होता, औषधे न घेता सुरू झाला पाहिजे. कंबरदुखीसारख्या लक्षणांकडे वेळीच लक्ष देऊन स्त्रियांनी आपले आरोग्य उत्तम ठेवावे आणि सक्षम बनावे.
 

मानसिक तणाव हेदेखील मासिक पाळी पूर्व त्रासाचे कारण मानले जाते. त्यासाठी पोटातल्या औषधांच्या जोडीला ध्यान, धारणा, प्राणायाम केलाच पाहिजे. मासिक धर्म नैसर्गिक रीतीने त्रास न होता, औषधे न घेता सुरू झाला पाहिजे. कंबरदुखीसारख्या लक्षणांकडे वेळीच लक्ष देऊन स्त्रियांनी आपले आरोग्य उत्तम ठेवावे आणि सक्षम बनावे.
 

साधारणपणे पौगंडावस्थेत मुलींमध्ये जे शारीरिक बदल होतात त्यापैकी सर्वात महत्त्वाचा नैसर्गिक बदल म्हणजे मासिक धर्म प्रारंभ होणे! प्रत्येक महिन्यात ठराविक काळात होणारा हा बदल शिस्तीतच होणे अपेक्षित असते. अगदी सुरवातीला मुलींमध्ये अनियमिता असते पण ती कायम नको! अनेकदा मासिक स्राव सुरू होण्याआधी प्रचंड अॅसिडीटी वाढणे, कंबर पोट पाठ दुखणे, पाय दुखणे अशी लक्षण फारच तीव्र स्वरुपाची दिसून येतात. याकडे दुर्लक्ष करणे योग्य नाही. ओटीपोटात चमका येणे, डोके दुखणे तर एवढे तीव्र की स्त्रिया दैनंदिन कामेही नीट करू शकत नाहीत. यासाठी दोन पाळींच्या मधल्या काळात नियमित औषधे, पथ्य व्यायाम या गोष्टी सांभाळल्या पाहिजेत. थोड्या प्रमाणात वेगळी लक्षणे जी अनारोग्यास कारण ठरतात ती स्वाभाविक असतात; पण त्याचा परिणाम गंभीर असू नये.

उपचार

  • पाठदुखी, कंबरदुखी, पाय दुखणे, मुंग्या येणे ही लक्षणे कमी होण्यासाठी तज्ज्ञांच्या सल्ल्यानुरूप दशमूलारिष्ट, महारास्त्रादी काढा यांचा योग्य मात्रेत उपयोग करावा.
  • चंद्रप्रभा वटी जेवणाआधी तुपासह घेतल्यास उत्तम कार्य करते. शतावरी कल्प, शतावरी सिद्ध तूप पोटात घेतले पाहिजे. अश्‍वगंधारिष्ट, अशोकारिष्ट या औषधांचासुद्धा चांगला परिणाम होतो.
  • नारायण तेल पायास, पाठीस, कंबरेला रोज लावावे, ज्यामुळे स्नायूंना बल मिळते आणि वातदोषाचे संतुलन होते. मासिक धर्म सुरू होण्याआधी अनेक स्त्रियांना उष्णतेचा त्रास होतो.
  • पित्त वाढून डोकेदुखी असल्यास सूतशेखर वटी योग्य मात्रेत पाण्यासह घ्यावी. कामदुधा, चंद्रकला रस या औषधांचाही उष्णता कमी करण्यासाठी उपयोग होतो. पण ही औषधे नियमितपण घेणे आवश्‍यक असते.
  • वेळच्या वेळी रक्ताचे प्रमाण तपासून घ्यावे. ते कमी असेल तर थकवा, चक्कर येणे, ओटी पोट दुखणे, स्राव कमी होणे अशी लक्षणे जाणवतात.
  • दाडीमालोहासव, ताप्यादी लोह अशा औषधांचा चिकित्सेत चांगला उपयोग होतो. पण प्रकृती वय बल पाहूनच मात्रा ठरावावी लागते.

आहारात पथ्य ः
शिळे पदार्थ, फोडणीची पोळी, चहापोळी, लोणचे, मिरची ठेचा, तेलकट पदार्थ, तिखटाचे पदार्थबंद करावेत. नियमित वेळेला जेवण घ्यावे. भूकेच्या वेळी चहा, कॉफी घेणे टाळावे.

घेण्याची काळजी ः

  • सूर्यनमस्कार रोज घालावेत. त्यामुळे गर्भाशय, यकृत अशा आतील अवयवांचे कार्य सुधारते. पायी चालण्याचा व्यायाम हा महत्त्वाचा आहेच.
  • बऱ्याचदा गर्भाशयाला असणारी सूज, गर्भाशयग्रीवा योनिप्रदेश या ठिकाणी विकृती असू शकते. त्यासाठी योग्यवलेळी स्त्रीरोग तज्ज्ञांकडे जाऊन तपासणी करून घेणे आवश्‍यक असते.

    (लेखीका पुणे येथे  अायुर्वेदतज्ञ अाहेत.)

टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
मराठवाड्यातील लघू प्रकल्प आले २७ टक्‍क्...औरंगाबाद : मराठवाड्यातील ८६४ लघू, मध्यम, मोठ्या...
गारपीटग्रस्त केळी बाग सुधारणेच्या...अवकाळी पाऊस व गारपिटीमुळे  केळी पिकाचे कमी-...
नांदेड, परभणी, हिंगोली जिल्ह्यांत १५...नांदेड : केंद्र शासनाच्या किंमत समर्थन...
जळगाव जिल्हा परिषदेच्या अर्थसंकल्पात...जळगाव  : जिल्हा परिषदेचा अर्थसंकल्प यंदा सहा...
ब्रॉयलर्स बाजार दहा रुपयांनी उसळला,...ब्रॉयलर्सचा बाजार अपेक्षेप्रमाणे जोरदार उसळी...
पुण्यात कलिंगड, खरबुजाच्या आवकेत वाढपुणे : गुलटेकडी येथील बाजार समितीमध्ये...
'मॅग्नेटिक महाराष्ट्र'चे आज उद्‌घाटनमुंबई : राज्याच्या औद्योगिक वाढीसाठी उपयुक्त ठरणा...
उत्तम निचऱ्याच्या जमिनीत पपई लागवड...पपई फळपिकाच्या लागवडीसाठी उत्तम निचऱ्याची जमीन...
जमिनीतील जिवाणूंच्या गुणसूत्रीय रचनांचा...जमीन ही पिकाचे उत्पादन घेण्यासाठी एकमेव परिपूर्ण...
तुटपुंजी मदत नको, शंभर टक्के भरपाई द्या...अकोला : गारपिटीने नुकसान झालेल्या...
ग्रामीण भागातील अतिक्रमित घरे नियमित...मुंबई : ग्रामीण महाराष्ट्रातील शासकीय जमिनींवरील...
राज्यातील २६ रेशीम खरेदी केंद्रे बंदसांगली ः कमी गुंतवणूक, खात्रीशीर व कायमची...
शिवनेरीवर उद्या शिवजन्मोत्सव सोहळापुणे : छत्रपती शिवाजी महाराज यांच्या जयंतीनिमित्त...
नगर जिल्ह्यात सव्वातीन हजार हेक्‍टरवर...नगर : नगर जिल्ह्यामध्ये महाबीजतर्फे गहू, ज्वारी,...
बदलत्या वातावरणाचा केळीला फटका जळगाव : हिवाळ्याच्या शेवटच्या कालावधीत विषम...
‘ग्रामस्थांचा विरोध असेल तर नाणार...मुंबई : कोकणातील नाणार रिफायनरी प्रकल्पाच्या...
आपले सरकारचे संगणकचालक सात...मुंबई : ग्रामविकास व माहिती तंत्रज्ञान...
जाहीर केलेला हप्ता द्या ः राजू शेट्टीकोल्हापूर : कोल्हापुरातील साखर कारखान्यांनी जाहीर...
औरंगाबाद येथे हमीभावाने शेतमाल...औरंगाबाद (प्रतिनिधी) : शेतीमालाची शासनानेच ठरवून...
सत्तर वर्षे होऊनही शेतकऱ्यांच्या...राळेगणसिद्धी, जि. नगर : देशाला स्वतंत्र...