agriculture success story in marathi, Dahyari, Dist. Sangali, Maharashtra | Agrowon

नोकरीपेक्षा शेतीतच केले उत्तम ‘करियर’
शामराव गावडे
मंगळवार, 8 मे 2018

कंपनीतील खासगी नोकरी सोडून पूर्णवेळ शेतीच करण्याचा निर्णय दह्यारी (जि. सांगली) येथील तरुण शेतकरी सचिन जालिंदर पाटील- दमामे यांनी घेतला. त्यातून आर्थिक स्थैर्य निर्माण करीत आपला निर्णय योग्य असल्याचे सिद्ध केले. चौदा एकरांतील ऊस व्यवस्थापन अभ्यासूपणे व नेटक्या पध्दतीने करीत एकरी १०७ टन उत्पादनापर्यंत त्यांनी मजल मारली आहे. जोडीला दुग्धव्यवसायातूनही उत्पन्नाचा स्त्रोत वाढवला आहे.

कंपनीतील खासगी नोकरी सोडून पूर्णवेळ शेतीच करण्याचा निर्णय दह्यारी (जि. सांगली) येथील तरुण शेतकरी सचिन जालिंदर पाटील- दमामे यांनी घेतला. त्यातून आर्थिक स्थैर्य निर्माण करीत आपला निर्णय योग्य असल्याचे सिद्ध केले. चौदा एकरांतील ऊस व्यवस्थापन अभ्यासूपणे व नेटक्या पध्दतीने करीत एकरी १०७ टन उत्पादनापर्यंत त्यांनी मजल मारली आहे. जोडीला दुग्धव्यवसायातूनही उत्पन्नाचा स्त्रोत वाढवला आहे.

कऱ्हाड - तासगाव रोडवर सांगली जिल्ह्यात ताकारी गावाजवळ आतील बाजूस दह्यारी गाव लागते. कृष्णा नदीकाठावर वसलेल्या या गावात सचिन पाटील यांची चौदा एकर जमीन आहे. त्यांचे वडील जालिंदर व चुलते विनायक यांचे एकत्रित कुटुंब. दहावी शिक्षणानंतर सचिन यांनी ‘आयटीआय’ मधून अभ्यासक्रम पूर्ण केला. जवळच असलेल्या किर्लोस्करवाडी औद्योगिक कारखान्यात नोकरीस सुरवात केली. दरम्यानच्या काळात अभियांत्रिकी पदविकेसाठी प्रवेश घेतला. नोकरीच्या वेळा सांभाळून ते घरच्यांना शेतीत मदत करायचे. यात धावपळ व्हायची. शेतीतही नवे काही करावे वाटत होते.

नोकरी सोडून पूर्णवेळ शेती
दरम्यान सचिनचे वडील जालिंदर यांचे निधन झाले. कुटुंबाची संपूर्ण जबाबदारी सचिन व चुलते यांच्यावर पडली. सचिन यांनी नोकरी व शेती अशी दुहेरी कसरत करावी लागत होती. यात अधिक ओढाताण होत होती. अखेर पूर्ण लक्ष घालून शेतीतच चांगल्या प्रकारे प्रगती करायची अशी मनाशी खूणगाठ बांधत नोकरी सोडली.

जमीन सुपीकतेवर दिले लक्ष
आपल्या चौदा एकरांपैकी निम्मी जमीन कमी निचऱ्याची आहे. या जमिनीत उत्पादनही जेमतेम व्हायचे. त्यामुळे नदीकाठची तांबडी माती सुमारे एक फुटाच्या जाडीने त्यात टप्प्याटप्प्याने भरून घेतली. पाचट कुट्टी वापरण्यावर भर दिला. जमिनीची सुपीकता वाढवण्यावर भर दिला.

उसाचे एकरी उत्पादन शंभर टनांपुढे
शेतीत पूर्ण लक्ष घातल्यावर सचिन यांनी उत्पादनवाढीसाठी वेगवेगळ्या प्रयोगांवर लक्ष केंद्रित केले. कुंडल येथील क्रांती सहकारी साखर कारखान्याच्या ऊस विकास योजनांत ते सहभागी झाले. यामध्ये पाचट, रोप पद्धतीने लागवड, माती परीक्षण, खतांच्या काटेकोर मात्रा, संजीवके यांच्या वापरावर लक्ष केंद्रित केले. त्यातून ऊस उत्पादनात टप्प्याटप्प्याने वाढ होत गेली. त्याचेच फलित म्हणून २०१४-१५ मध्ये संबंधित कारखान्याकडून आदर्श ऊस उत्पादक शेतकरी म्हणून सचिन यांना गौरवण्यात आले.
ऊस पिकातील आपला अनुभव व ज्ञान यांचा फायदा इतरांनाही व्हावा, यासाठी सचिन प्रयत्नशील असतात.

असे राहिले ऊस उत्पादन (एकरी)
२०१४-८० टन
२०१५- १०० टन
२०१६- १०५ टन
२०१७- १०७ टन

अन्य पिकांचेही केले प्रयोग
वास्तविक ऊसबिलाची रक्कम हाती पडायला दीड वर्षाहून अधिक कालावधी जावा लागतो. शेतकरी कुटुंबाला प्राधान्याने या उत्पन्नावरच अवलंबून रहावे लागते. त्यामुळे उत्पन्नाचा स्त्रोत वाढवण्यासाठी
तसेच पीक फेरपालट होण्याच्या दृष्टीने आले, हळद ही पिकेही घेतली. पुढे मुळकुजव्या रोगाचा प्रादुर्भाव तसेच अर्थकारणही न जुळल्याने ही पिके थांबवत उसावरच पूर्ण भर दिला.

पहिल्याच प्रयत्नात कलिंगड ठरले आश्वासक
यंदा उसाचा खोडवा डिसेंबर महिन्यात तुटला. दरवर्षी खोडवा उसानंतर जमिनीला विश्रांती देऊन पुढे खरिपातच आडसाली उसाची लागवड केली जाते. यंदा मात्र या मधल्या काळात कलिंगडाची लागवड करण्याचे ठरवले. त्यादृष्टीने व्यवस्थापनही काटेकोर केले. दोन एकरात ४५ टन म्हणजे एकरी साडे २२ टन उत्पादन मिळाले. कलिंगडाच्या पहिल्याच प्रयत्नाने आशादायक चित्र तयार झाले. कऱ्हाड येथील व्यापाऱ्यांनी सहा रुपये प्रति किलो दराने खरेदी केली. संपूर्ण खर्च वजा जाता दोन एकरांत सव्वा लाख रुपयांपर्यंत नफा हाती आला. पुढील पिकासाठी भांडवल हाती आले. याच क्षेत्रात आता आडसाली उसाची लागवड होईल. सचिन यांना शेतीत चुलत बंधू सुहास यांची मोलाची मदत मिळते.

दुग्धव्यवसायातून उत्पन्नवाढ
उसाला पूरक म्हणून दुग्धव्यवसायही केला जातो. गोठ्यातच तयार केलेल्या चार ते पाच गायी व दोन म्हशी आहेत. जनावरांचे व्यवस्थापन, धारा काढणे ही कामे दोघे बंधू मिळून करतात. गळित हंगाम सुरू असताना स्वतःच्या शेतातील उसाचे मिळणारे वाढे उपलब्ध होतात. त्याची कुट्टी करून मुरघास तयार केला जातो व बॅगांमधून साठवला जातो. उन्हाळ्यात त्याचा चांगला उपयोग होतो. दररोज सरासरी २८ ते ३० लिटर दूध संकलन होते. उत्पन्नवाढीला या व्यवसायाचा चांगला हातभार लागला आहे.

सचिन यांच्या शेतीची वैशिष्ट्ये

  • जमीन सुपीकतेसाठी वेळोवेळी नदीकाठच्या गाळमातीचा वापर.
  • सेंद्रिय कर्ब वाढीसाठी पाचटकुट्टीचा वापर. त्यावर पाला कुजवणाऱ्या जिवाणूंचा वापर.
  • आडसाली व को ८६०३२ ऊस वाणाला प्राधान्य
  • लागवडीच्या उसाचे एकरी १०० टनांपुढे तर खोडव्याचे ६५ ते ७० टनांपर्यंत उत्पादन
  • आडसाली उसात सोयाबीनचे आंतरपीक. वरंब्यावर एक काकरी या पद्धतीने. एकरी दहा ते बारा क्विंटलपर्यंत उत्पादन
  • अन्य तरुण शेतकऱ्यांना मार्गदर्शन

खासगी कंपनीत ज्याप्रमाणे कामांचे वेळापत्रक पाळले जाते त्या पद्धतीने शेतीत काम केले तर यश हमखास मिळते. शेतीकडे गांभीर्याने लक्ष देण्याची गरज आहे हे मी अनुभवातून शिकलो आहे.
सचिन पाटील - दमामे - ९७६७६३४८८१

 

फोटो गॅलरी

इतर अॅग्रो विशेष
राज्यात हुडहुडी वाढली... पुणे : किमान तापमानाचा पारा घसरल्याने राज्यात...
धार्मिक स्थळांनी द्यावा दुष्काळासाठी...नागपूर ः राज्यातील सर्वधर्मीय धार्मिक स्थळांनी...
चारा छावण्यांऐवजी थेट अनुदानाचा विचार ः...मुंबई ः दुष्काळी भागात चारा छावण्यांमध्ये होणारा...
देशी बियाण्यांच्या संवर्धनासाठी रंगणार...पुणे : देशी बियाण्यांचे संवर्धन आणि प्रसारासाठी...
खरेदी न झालेल्या हरभरा, तुरीसाठी...सोलापूर : हमीभाव योजनेतून शेतकऱ्यांनी हरभरा व तूर...
दुष्काळाचे चटके सोसलेले साखरा झाले ‘...लोकसहभाग मिळाला तर कोणत्याही योजना यशस्वी होऊ...
‘जनावरं जगवायची धडपड सुरू हाय’सातारा ः शाळू (रब्बी ज्वारी) केलीय. पण पीक...
परभणी जिल्ह्यात ज्वारीवर अमेरिकन लष्करी...परभणी ः परभणी जिल्ह्यात यंदा प्रथमच रब्बी...
सीड हब म्हणून भारताचा उदयनवी दिल्ली ः आशिया खंडात भारत देश ‘सीड हब’ म्हणून...
ब्राझीलचे साखर उत्पादन निम्मे घटलेनवी दिल्ली ः आंतरराष्ट्रीय बाजारात साखरेचे सतत...
गोंदिया जिल्हा अधीक्षक अधिकारी बऱ्हाटे...गोंदिया ः नगर जिल्ह्यात राबविण्यात आलेल्या...
शेतीपंप वीजवापर घोटाळा आयोगाच्या...मुंबई ः महावितरणची प्रचंड वितरण गळती व चोऱ्या...
राज्यात थंडी वाढली; नाशिक ११.५ अंशांवरपुणे : उत्तरेकडील थंड वाऱ्यांचे प्रवाह दक्षिणेकडे...
संत्रा बागेतील उत्कृष्ठ व्यवस्थापनाचा...किडी-रोग, पाण्याचे अयोग्य व्यवस्थापन आदी...
फॉस्फोनिक रेसिड्यूमुळे डाळिंब निर्यात...पुणे : निर्यातक्षम डाळिंबात युरोपसाठी फॉस्फोनिक...
चिकाटी, प्रयत्नवादातून शून्यातून...उस्मानाबाद जिल्ह्यातील देवसिंगे (तूळ) येथील रमेश...
उच्च जीवनमूल्य जपणारी आदिवासी संस्कृती मेळघाटात अंधश्रद्धेचे प्रमाण खूप आहे. यावर...
आर्थिक विकासवाट . देशात नोटाबंदीच्या निर्णयाला नुकतीच दोन वर्षे...
खानदेशातील जलसाठ्यात घट जळगाव : खानदेशात पाणीबाणी वाढू लागली असून,...
जिनर्स कापूस खरेदी केंद्रांसाठी ९००...जळगाव ः भारतीय कापूस महामंडळाच्या (सीसीआय) कापूस...