agrowon marathi special article on village sanitation programme in Jalgaon district | Agrowon

जळगाव जिल्ह्यातील बारा तालुके हगणदारीमुक्त
टीम अॅग्रोवन
गुरुवार, 19 जुलै 2018

जिल्ह्यात वैयक्तिक लाभाच्या शौचालयांच्या निर्मितीचे काम गतीने झाले. मध्यंतरी काही गावांमध्ये ठेकेदारांच्या मनमानी व वाळूसंबंधीच्या अडचणीच्या तक्रारी आल्या. यावर लक्ष देऊन प्रश्‍न मार्गी लावण्याच्या सूचना यंत्रणेला दिल्या आहेत. काही ठिकाणी प्रभारी गटविकास अधिकारी असल्यानेही अडचणी आल्या आहेत. 
- नंदकिशोर महाजन, उपाध्यक्ष, जिल्हा परिषद, जळगाव
 

 राज्यात हगणदारीमुक्तीसंबंधी मार्च २०१८ ची मुदत शासनाने दिलेली असताना जिल्ह्यातील १५ पैकी फक्त १२ तालुके हगणदारीमुक्त झाले आहेत. मोठ्या तालुक्‍यांमध्ये यासंदर्भात कार्यवाहीला अडचणी येत असून, संबंधित तालुक्‍यांमध्ये प्रशासकीय दृष्ट्या गटविकास अधिकारी व ग्रामविस्तार अधिकारी असमर्थ ठरल्याचेही समोर आले आहे. 

  सध्या पावसाळा सुरू असल्याने कामे अधिकृतपणे पूर्ण करणे शक्‍य नाही. परंतु तरीही प्रशासनाने ही कामे १५ ऑगस्टपूर्वी पूर्ण करायच्या सूचना दिल्या आहेत. दोन लाख शौचालयांचे काम पूर्ण करायचा लक्ष्यांक मार्च २०१८ पर्यंत ठेवला होता. परंतु जवळपास २५ हजार शौचालयांचे काम होऊ शकले नाही. जामनेर, चाळीसगाव, जळगाव, अमळनेर येथे कार्यवाही संथ गतीने सुरू होती. एरंडोल, धरणगाव, चोपडा, भडगाव, बोदवड, मुक्ताईनगर, भुसावळ, यावल, रावेर, धरणगाव हे तालुके हगणदारीमुक्त झाले आहेत. बोदवड, भडगाव, एरंडोल या लहान तालुक्‍यांमध्ये कामे लवकर पूर्ण करण्यावर जिल्हा परिषदेच्या पाणीपुरवठा व स्वच्छता विभागाने भर दिला. गतीने कामे केल्याने हे तालुके वेळेत कामे पूर्ण करू शकले. परंतु इतर तालुक्‍यांमध्ये मात्र प्रभारी अधिकारी, ग्रामस्थांचा कमी प्रतिसाद आणि ग्रामसेवकांची कुचराई यामुळे कामे वेळेत पूर्ण झाली नाहीत. 

भुसावळ तालुका मागील वर्षीच हगणदारीमुक्त झाला. या तालुक्‍याचा सन्मान जिल्हा प्रशासनाने केला आहे. मध्यंतरी पाणीपुरवठा व स्वछता विभागाच्या मंत्रालयातील वरिष्ठांनी शौचालयांच्या कामांबाबत कुचराई करणाऱ्या अधिकारी व वरिष्ठांना तंबी दिली होती. तसा आढावा व्हीसीद्वारे घेतला. यानंतर जवळपास १३८ ग्रामसेवकांना नोटिसा बजावण्यात आल्या. संबंधित ग्रामसेवकांची चौकशीही प्रशासनाने प्रस्तावित केली. परंतु नंतर संबंधित ग्रामसेवकांनी कामात सुधारणा केली. 

चाळीसगाव, जामनेर हे तालुके मोठे आहेत. सर्वाधिक कामे याच तालुक्‍यात अपूर्ण आहेत. जामनेरात सुमारे १० हजार तर चाळीसगावातही जवळपास पाच ते सहा हजार कामे अपूर्ण आहेत. तर रावेरातही जवळपास तीन ते चार हजार कामे अपूर्ण आहेत. या महिन्यात ही कामे उरकली जाण्याची शक्‍यता सूत्रांनी व्यक्त केली आहे. 

 

वाळू व निधीची अडचण
जिल्हा परिषदेच्या पाणीपुरवठा व स्वच्छता विभागाकडून मागील वर्षी हाती घेतलेल्या कामांसाठी पहिल्या टप्प्याचा साडेतीन हजार रुपये प्रतिशौचालय हा निधी वितरित झाला नाही. तर पूर्ण झालेल्या शौचालयांच्या लाभार्थींनाही १०० टक्के अनुदान मिळालेले नाही. १२ हजारपैकी नऊ हजारच अनुदान काही ग्रामसेवकांनी दिले आहे. तर अनेक ठिकाणी वाळूची अडचण मध्यंतरी निर्माण झाली. एका गावात एका ठेकेदाराला सर्व कामे दिली गेली. त्यात संबंधित ठेकेदाराने मनमानी केली. नंतर वाळूचे कारण सांगितल्याचा प्रकारही उघड झाला आहे. या प्रकाराची माहिती सदस्यांनी मध्यंतरी सर्वसाधारण सभेत दिली होती. परंतु, नंतरही प्रशासनाने ठोस पावले यासंदर्भात उचललेली नसल्याचे चित्र आहे. 

 

इतर ग्रामविकास
गोरक्षणासोबतच जपला व्यसनमुक्‍तीचा वसालाठी (ता. मंगरुळपीर, जि. वाशीम) येथील दिलीप बाबा...
काळेवाडी झाली दर्जेदार फळांची वाडीकाही वर्षांपूर्वी पुणे जिल्ह्यातील काळेवाडी हे...
पाणी, स्वच्छता, विजेसह कुरुंदवाडीत...हिंगोली जिल्ह्यातील कुरुंदवाडी ग्रामपंचायतीने...
महिलांना स्वयंपूर्ण करणारी ‘निरजा'संगमनेर (जि. नगर) येथील अपर्णा देशमुख यांनी...
कृष्णाकाठच्या वडगाव हवेलीने हळदीतून...कृष्णाकाठ परिसरातील बागायती गाव म्हणून कऱ्हाड...
सांडपाण्यावर जगवणार दोन हजार झाडेनगर : डोंगरगण (जि. नगर) येथील ग्रामस्थ दोन हजार...
माळीवाड्यातील शाळेला आंतरराष्ट्रीय शाळा... पाथरी, जि. परभणी : जिल्हा परिषदेच्या माळीवाडा (...
प्रयोगशील शेतीला शंकरवाडीने दिला दुग्ध...लातूर जिल्ह्यातील चापोली गट ग्रामपंचायतीमधील...
पेढा, बासुंदी, खव्यासाठी प्रसिद्ध...यवतमाळ जिल्हयातील वटबोरी हे दुग्धव्यवसाय व...
जपला एकीचा वसा, उमटवला प्रगतीचा ठसा,...रावळगुंडवडी (ता. जत, जि. सांगली) येथील...
विकासाच्या वाटेवर अलगरवाडीची आश्‍वासक...लातूर जिल्ह्यातील अलगरवाडी (ता. चाकूर) गावाला...
एकमुखी निर्णयातून साकारले ग्रामविकासाचे...ग्रामपंचायतीच्या इतिहासात अद्यापपर्यंत एकदाही...
राज्य शासन दुष्काळग्रस्तांच्या पाठीशी...राज्य शासनाने दुष्काळग्रस्तांना मदत करण्यासाठी...
दुष्काळ हटविण्यासाठी ‘मिशन मोड’वर काम...राज्यातील पाऊसमान कमी होत असून सातत्याने दुष्काळ...
पायाभूत सुविधांच्या बळावर ...हिवरेबाजार आणि राळेगणसिद्धी या गावांपासून प्रेरणा...
नवे काश्मीर घडवणारे ‘बसेरा- ए- तबस्सुम'अधिक कदम या कोसेगव्हाण (ता. श्रीगोंदा, जि. नगर)...
ग्रामपंचायत कर्मचाऱ्यांच्या वेतनासाठी...नाशिक (प्रतिनिधी) : कुटुंबाच्या आर्थिक अडचणीच्या...
बेणापूर ग्रामपंचायतीने केली गायरानावर...खानापूर तालुक्यातील बेणापूर ग्रामपंचायतीने आपल्या...
दुष्काळाचे चटके सोसलेले साखरा झाले ‘...लोकसहभाग मिळाला तर कोणत्याही योजना यशस्वी होऊ...
प्रयोगशीलतेचा वसा जपुनी दुष्काळाला...नाशिक जिल्ह्यातील पेठ हा आदिवासी, दुर्गम तालुका....