agrowon news in marathi, 30 percent reduction in cotton sowing, Maharashtra | Agrowon

कापूस लागवडीत ३० टक्के घट
कोजेन्सिस वृत्तसेवा
रविवार, 1 जुलै 2018

नवी दिल्ली : मॉन्सूनने संपूर्ण देश व्यापल्यानंतरही पावसाचा जोर काही राज्ये वगळता इतर ठिकाणी पावसाचा जोर कमीच आहे. त्यामुळे खरिपाची पेरणी यंदा माघारली आहे. २९ जूनपर्यंत देशात कापसाची केवळ ३२ लाख २० हजार हेक्टरवर लागवड झाली आहे. मागील वर्षी याच काळात ४६ लाख १० हजार हेक्टरवर लागवड झाली होती. मागील वर्षीच्या तुलनेत कापूस लागवडीत यंदा तब्बल ३०.१६ टक्क्यांनी घट झाली आहे. देशातील सरासरी क्षेत्राच्या, एक कोटी १९ लाख ७५ हजार हेक्टरच्या तुलनेत आयातपर्यंत केवळ २६.८८ टक्केच लागवड झाली आहे. त्यामुळे यंदा देशात कापूस लागड घटणार असल्याची दाट शक्यता निर्माण झाली आहे. 

नवी दिल्ली : मॉन्सूनने संपूर्ण देश व्यापल्यानंतरही पावसाचा जोर काही राज्ये वगळता इतर ठिकाणी पावसाचा जोर कमीच आहे. त्यामुळे खरिपाची पेरणी यंदा माघारली आहे. २९ जूनपर्यंत देशात कापसाची केवळ ३२ लाख २० हजार हेक्टरवर लागवड झाली आहे. मागील वर्षी याच काळात ४६ लाख १० हजार हेक्टरवर लागवड झाली होती. मागील वर्षीच्या तुलनेत कापूस लागवडीत यंदा तब्बल ३०.१६ टक्क्यांनी घट झाली आहे. देशातील सरासरी क्षेत्राच्या, एक कोटी १९ लाख ७५ हजार हेक्टरच्या तुलनेत आयातपर्यंत केवळ २६.८८ टक्केच लागवड झाली आहे. त्यामुळे यंदा देशात कापूस लागड घटणार असल्याची दाट शक्यता निर्माण झाली आहे. 

देशात यंदा माॅन्सून वेळेच्या आधी दाखल झाला आणि वेळेआधीच पूर्ण देश व्यापला. मात्र पावसाचे प्रमाण कमी असल्याने पेरणीने वेग घेतला नाही. २९ जून २०१८ पर्यंत देशात १६५ लाख हेक्टरवर खरिपाची पेरणी झाली. त्यात कापूस लागवड घटल्याचे चित्र आहे. नगदी पीक म्हणून कोरडवाहू तसेच हंगामी बागायती शेतीत शेतकरी मोठ्या प्रमाणात कापसाची लागवड करतात. मात्र २०१६-१७ च्या हंगामात पंजाब, हरियाना आणि गुजरात राज्यात बोंड अळीने धुमाकूळ घातला. पंजाब आणि हरियाना दोन्ही राज्यांमध्ये तेव्हा जवळपास ४० टक्के नुकसान झाल्याचे तेथील सरकारांनी स्पष्ट केले होते. मागील हंगामात या तीनही राज्यांनी बोंड अळी नियंत्रणासाठी कार्यक्रम राबवून नियंत्रण आणण्याचा प्रयत्न केला आणि काही प्रमाणात यशही आले. 

मात्र, २०१७-१८ महाराष्ट्र, मध्य प्रदेश आणि तेलंगणा या राज्यांमध्ये बोंड अळीचा मोठ्या प्रमाणात प्रादुर्भाव झाला. ही तीनही राज्ये कापूस उत्पादनात अग्रेसर असल्याने त्याचा परिणाम देशातील कापूस उत्पादनावर झाला. महाराष्ट्रात बोंड अळीचा प्रादुर्भाव जास्त जाणवला. येथील शेतकऱ्यांचे ५० टक्क्यांपर्यंत नुकसान झाल्याचे शेतकऱ्यांनी सांगितले. पहिल्याच टप्प्यात बोंड अळी आल्याने कापूस कमी दर्जाचा निघाला. कवडीयुक्त कापसाला तर मातीमोल भाव मिळाला. दर्जायुक्त कापूस नसल्याने दर नाही आणि मजुरीचे दर मात्र जास्त, यामुळे अनेक शेतकऱ्यांनी कापूस वेचनीच बंद केली आणि कापूस सोडला. 

गेल्या हंगामात बोंड अळीने हाहाकार केला. मात्र नियंत्रणासाठी सरकारी पातळीवर ठोस उपाययोजनांचा अभाव जाणवला. त्यामुळे २०१८-१९ च्या हंगामात शेतकरी पर्यायी पिकांकडे वळतील असा अंदाज तज्ज्ञांनी सुरवातीलाच व्यक्त केला होता. त्याप्रमाणेच शेतकऱ्यांनी कापूसाची लागवड कमी करुन इतर पर्यायी पिकांच्या लागवडीवर भर दिला आहे. 

खरिपात कडधान्य पेरणीतही घट झाली आहे. कडधान्याची १० लाख ७ हजार हेक्टरवर पेरणी झाली होती. मागील वर्षी याच काळात १८ लाख २ हजार हेक्टरवर पेरा होता. तेलबिया लागवडीतही ४४ टक्क्यांपर्यंत घट झाली आहे. यंदा १४ लाख ६ हजार हेक्टरवर पेरणी झाली आहे. मागील वर्षी २६ लाख ९ हजार हेक्टरवर पेरणी झाली होती. मका पेरणीतही सहा टक्क्यांनी घट होऊन १५ लाख २ हजार हेक्टरवर पेरणी झाली आहे. 

इतर अॅग्रो विशेष
अकोला कृषी विद्यापीठात ड्रोनद्वारे...नागपूर ः ड्रोनद्वारे फवारणीचा राज्यातील पहिला...
विदर्भात आज अतिवृष्टीचा इशारा पुणे ः बंगालच्या उपसागरात तयार झालेल्या कमी दाब...
राज्यातील १७ जिल्हे दुष्काळाच्या छायेतमुंबई ः राज्यात मॉन्सूनचे आगमन झाल्यानंतर अनेक...
प्रयत्नवादातून उभारलेला बेकर्स वेव्ह...वडगाव मावळ तालुक्यातील (जि. पुणे) दिवड येथील...
चीनसह बांगलादेशची कापूस आयात वाढणारजळगाव ः देशात आॅगस्टअखेर ११२ लाख हेक्‍टरवर...
भाजीपाला शेतीसह कापूस बीजोत्पादनातील...भाजीपाला पिके तसेच कापूस बीजोत्पादन या पद्धतीतून...
मिर्झापूर ः साखळी शेततळ्यांचे गाव‘मागेल त्याला शेततळे` योजनेअंतर्गत मिर्झापूर (ता...
इजा झाल्यानंतर वनस्पती पाठवतात धोक्याचा...जेव्हा वनस्पतींना इजा होते, त्या वेळी वनस्पतीच्या...
ठिबक नोंदणीवरील विक्रेत्यांच्या...नागपूर  ः ठिबक नोंदणीवरील विक्रेत्यांच्या...
कमी दाब क्षेत्राचे निर्माण; पावसाच्या...पुणे   : बंगालच्या उपसागरात कमी दाबाचे...
पावसाने ताण दिल्यामुळे खरीप धोक्यातपुणे ः राज्यात काही ठिकाणी परतीच्या पावसाने हजेरी...
चांदक-गुळूंब अोढा जोडप्रकल्पाने साधली...सातारा जिल्ह्यातील चांदक-गुळुंब (ता. वाई) हा ओढा...
सोयाबीनवरील पाने खाणाऱ्या अळ्या व...सध्या सोयाबीन पीक काही ठिकाणी शेंगा लागण्याच्या व...
साखरेच्या गोळ्याही करतील वेदना कमीवाढत्या स्थौल्यत्वासारख्या व त्या अनुषंगाने...
राज्यातील विकास सोसायट्यांना रिक्त...सांगली ः राज्यातील विकास सोसायट्यांची संख्या २१...
पावसाच्या तुरळक हजेरीने हलका दिलासापुणे: पावसाच्या दीर्घ खंडानंतर राज्यात दोन...
पुण्यात एक ऑक्टोबरला ‘कृषी कल्चर’ ज्ञान...पुणे ः शेतीमधील बदलत्या तंत्रावर प्रकाश टाकणारा...
पोटॅशचा मोठा तुटवडाजळगाव  ः रेल्वेकडून खत पुरवठादार किंवा खत...
नोकरी गमावली पण रेशीम शेतीतून पत कमावलीसातपुड्याच्या पायथ्याशी वसलेल्या संग्रामपूर...
राज्यात उद्यापासून पावसाचे संकेतपुणे: बंगालच्या उपसागरात तयार होत असलेल्या कमी...