agricultural news in marathi, sapota plantation technology, agrowon, maharashtra | Agrowon

तंत्र चिकू लागवडीचे...
अमाेल क्षिरसागर, चंद्रशेखर गुळवे
शुक्रवार, 27 जुलै 2018

चिकू कलम लागवड करताना प्रत्येक खड्ड्यात मध्यभागी कलमाचा जोड जमिनीच्या वर राहील, याची काळजी घ्यावी. कलमाला काठीचा आधार द्यावा. चिकूचे झाड सावकाश वाढणारे असल्यामुळे त्यामध्ये पहिल्या सहा वर्षांच्या काळात आंतरपिके घ्यावीत.

चिकू लागवडीसाठी पोयट्याची काळी कसदार जमीन निवडावी. काळ्या व भारी जमिनीत निचऱ्यासाठी चर खणून लागवड करावी. पाण्याचा योग्य निचरा होत नसलेल्या, चुनखडीचे प्रमाण जास्त असलेल्या जमिनीत चिकूची लागवड करू नये.

अभिवृद्धी
चिकूची अभिवृद्धी भेट कलमाद्वारे केली जाते. चिकूची कलमे बांधण्यासाठी खिरणी खुंटाचा उपयोग करतात.

चिकू कलम लागवड करताना प्रत्येक खड्ड्यात मध्यभागी कलमाचा जोड जमिनीच्या वर राहील, याची काळजी घ्यावी. कलमाला काठीचा आधार द्यावा. चिकूचे झाड सावकाश वाढणारे असल्यामुळे त्यामध्ये पहिल्या सहा वर्षांच्या काळात आंतरपिके घ्यावीत.

चिकू लागवडीसाठी पोयट्याची काळी कसदार जमीन निवडावी. काळ्या व भारी जमिनीत निचऱ्यासाठी चर खणून लागवड करावी. पाण्याचा योग्य निचरा होत नसलेल्या, चुनखडीचे प्रमाण जास्त असलेल्या जमिनीत चिकूची लागवड करू नये.

अभिवृद्धी
चिकूची अभिवृद्धी भेट कलमाद्वारे केली जाते. चिकूची कलमे बांधण्यासाठी खिरणी खुंटाचा उपयोग करतात.

लागवड तंत्र
लागवड जुलै-ऑगस्ट महिन्यात करावी. नवीन बागेची लागवड करण्यापूर्वी जमिनीची नांगरणी व कुळवणी करून जमीन भुसभुशीत करून घ्यावी.
१० बाय १० मीटर अंतरावर एक मीटर बाय एक मीटर बाय एक मीटर आकाराचे खड्डे करावे. पोयटा माती, २ ते ३ घमेले शेणखत, एक किलो सिंगल सुपर फॉस्फेट, निंबोळी पावडर २०० ग्रॅम या मिश्रणाने खड्डे भरून घ्यावेत.
प्रत्येक खड्ड्यात मध्यभागी कलमाचा जोड जमिनीच्या वर राहील या पद्धतीने  कलम लावावे.  कलमाला काठीचा आधार द्यावा. लागवडीनंतर लगेच पाणी द्यावे.

वळण आणि छाटणी
झाडाची नियमित छाटणी करावी लागत नाही. मात्र सुरवातीच्या काळात खिरणी खुंटावर येणारी फूट तसेच झाडाच्या खोडावर जमिनीपासून ५० सें.मी. उंचीपर्यंत येणारी नवीन फूट वेळोवेळी काढून टाकावी. झाडाला योग्य आकार देण्यासाठी आवश्‍यकतेनुसार छाटणी करावी.

खते आणि पाणी व्यवस्थापन

  • झाडाची जलद वाढ होण्यासाठी खताच्या मात्रा दोन समान हप्त्यात सप्टेंबर आणि जून या महिन्यांत विभागून द्याव्यात. पूर्ण वाढ झालेल्या झाडांना १०० किलो शेणखत, तीन किलो नत्र, दोन किलो स्फुरद व दोन किलो पालाश  द्यावे.
  • झाडाची चांगली वाढ आणि त्यापासून भरपूर उत्पादन मिळविण्यासाठी पाण्याच्या नियमित पाळ्या द्याव्यात.
  • फुलोरा धरण्याच्या काळात तसेच फलधारणेच्या अवस्थेत चिकूच्या झाडाला पाण्याचा ताण पडल्यास फळांचा आकार लहान राहतो.

आंतरपिके

  • चिकूचे झाड सावकाश वाढणारे असल्यामुळे त्यामध्ये पहिले ५ ते ६ वर्षांच्या काळात आंतरपिके घ्यावीत.
  • टोमॅटो, कोबी, वांगी, मिरची, लिली, निशिगंध या आंतरपिकांची लागवड फायदेशीर ठरते.

फळांचे उत्पादन
फुलांचा पहिला बहार सप्टेंबर ते नोव्हेंबरमध्ये येतो. फुलांचा दुसरा बहार फेब्रुवारी-मार्च मध्ये येतो. साधारणपणे फुले आल्यानंतर फळधारणा होवून फळे पक्व होण्यासाठी २४० ते २७० दिवसांचा कालावधी लागतो.

जाती

  • कालीपत्ती, क्रिकेट बॉल, किर्ती-भारती, को-१, पिलीपत्ती, बारमाशी, पीकेएम-७, पीकेएम-२
  • कालीपत्ती ही लोकप्रिय जात आहे. कालीपत्तीची झाडे मोठी, विस्तारित असतात. पाने गर्द हिरवी असतात. फळे मोठी अंडाकृती आहेत. गर गोड आहे. पूर्ण वाढ झालेल्या झाडापासून दरवर्षी ३००० ते ४००० फळे मिळतात.

संपर्क : अमोल  क्षीरसागर ९८२२९९१४९५
(कनिष्ठ संशोधन सहायक, उद्यानविद्या विभाग, महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ, राहुरी)

 

इतर ताज्या घडामोडी
नगर जिल्ह्यात ११५ टॅंकरद्वारे पाणीपुरवठानगर   : जिल्ह्यातील गाव-शिवारातील...
साताऱ्यात सोयाबीनच्या दरात सुधारणासातारा   ः जिल्ह्यात सोयाबीनच्या दरात...
गुंजवणी प्रकल्पाच्या ‘सुप्रमा’मधील अटीत...मुंबई   : पुणे जिल्ह्याच्या वेल्हे...
खपली गहू लागवडीचे सुधारित तंत्रगेल्या काही दशकांमध्ये कमी उत्पादकतेमुळे खपली गहू...
सुरळीत वीजपुरवठ्यासाठी परभणीत भजन आंदोलनपरभणी  ः महावितरणच्या बोबडे टाकळी (ता. परभणी...
सरकार `एफआरपी`साठी बांधिल, जादा दरासाठी...सोलापूर   ः ऊसदराच्या आंदोलनाने राज्यभर...
सोयापदार्थाच्या साह्याने कुपोषणाशी...कुपोषणाच्या समस्येशी सामना करण्यासाठी...
गिरणा धरणाचे पाणी जळगाव हद्दीत पोचलेजळगाव : रब्बी हंगामासाठी हतनूर धरणातून तीन, तर...
मालेगाव, सिन्नरसह आठ तालुक्यांत चारा...नाशिक : नाशिक जिल्ह्यात पावसाचे प्रमाण अत्यंत कमी...
परभणीत चारा, वैरणीच्या दरात सुधारणा परभणी : जिल्ह्यात उद्भवलेल्या दुष्काळी...
‘भीमा'तर्फे प्रतिटन शंभर रुपयांचे वाटपसोलापूर : टाकळी सिकंदर (ता. मोहोळ) येथील भीमा...
साताऱ्यात प्रतिदहा किलो वाटाण्यास १२००...सातारा : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीत मंगळवारी...
खोटी आकडेवारी दाखवून गाळप परवाने घेतले...पुणे   : शेतकऱ्यांना `एफआरपी` दिल्याचे...
वाशीम जिल्ह्यात रब्बीची २४ टक्के पेरणीवाशीम   ः जिल्हा प्रशासनाला रब्बी हंगामातील...
नगरमध्ये गहू, हरभरा पिकांचे १५ हजार...नगर   ः जिल्ह्यात कृषी विभागाच्या विविध...
पुणे जिल्ह्यात पंधरा दिवसांत पाणीसाठा...पुणे : दुष्काळाच्या झळा वाढत असतानाच पुणे...
केळीच्या खेडा खरेदीबाबत भरारी पथकांची...जळगाव  ः खानदेशात केळीच्या खेडा खरेदीसंबंधी...
बोंड अळीच्या नुकसानीचे अनुदान...अकोला : अाधीच अनेक दिवसांपासून रखडलेले बोंड अळी...
नगर जिल्ह्यातील दहा लाख जनावरे...नगर  ः दुष्काळाच्या पाश्वर्भूमीवर लोकांना...
जत तालुक्यातील दुष्काळग्रस्तांना...सांगली  : जत तालुक्यातील शेतकरी दुष्काळाच्या...