agricultural news in marathi, nchrysanthemum plantation technology, Agrowon, Maharashtra | Agrowon

शेवंतीच्या दर्जेदार रोपांची करा लागवड
डॉ. सतीश जाधव
रविवार, 6 मे 2018

शेवंती लागवडीसाठी जमीन चांगली भुसभुशीत करून घ्यावी. लागवडीसाठी ४५ ते ५० दिवस वयाच्या रोपांची व अधिक उत्पादनक्षम जातींची निवड करावी. सरीच्या दोन्ही बगलांमध्ये संध्याकाळच्या वेळी लागवड करावी.

शेवंती पिकाच्या देशी व विदेशी अशा दोन प्रकारच्या जाती अाहेत. आपल्या भागात ज्या जातींच्या फुलांना मागणी असते त्यानुसार निवड करावी.

शेवंती लागवडीसाठी जमीन चांगली भुसभुशीत करून घ्यावी. लागवडीसाठी ४५ ते ५० दिवस वयाच्या रोपांची व अधिक उत्पादनक्षम जातींची निवड करावी. सरीच्या दोन्ही बगलांमध्ये संध्याकाळच्या वेळी लागवड करावी.

शेवंती पिकाच्या देशी व विदेशी अशा दोन प्रकारच्या जाती अाहेत. आपल्या भागात ज्या जातींच्या फुलांना मागणी असते त्यानुसार निवड करावी.

पूर्वमशागत :
लागवडीपुर्वी एकवेळा नांगरट करून उभी - आडवी कुळवणी करावी. दुसऱ्या कुळवणीपूर्वी हेक्‍टरी २५-३० टन शेणखत मिसळावे. तयार जमिनीत ६० सें.मी. अंतरावर सरी सोडावी. सरीच्या बगलेत दोन्ही बाजूस ३० सें.मी. अंतरावर रोपांची लागवड करावी. लागवडीसाठी निरोगी व जोमदार वाढीची रोपे किंवा काश्‍या वापराव्यात. लागवड संध्याकाळच्या वेळी करावी. लागवडीनंतर २-३ दिवसांनी आंबवणीसाठी पाणी द्यावे. त्यानंतर जमिनीचा मगदूर व हंगामानुसार ५-७ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे.

खते :
हेक्‍टरी नत्र ३०० किलो, स्फुरद २०० किलो व पालाश २०० किलो अशी खत मात्रा द्यावी. संपूर्ण स्फुरद, पालाश व अर्धे नत्र लागवडीवेळी द्यावे. लागवडीनंतर दीड-दोन महिन्यांनी उर्वरित नत्र द्यावे.

पाणी व्यवस्थापन :
उन्हाळ्यात ५-७ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे. पावसाळ्यात आवश्‍यकता भासल्यास आणि हिवाळ्यात १०-१२ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे. पिकात पाणी साठून राहणार नाही याची काळजी घ्यावी.

आंतरमशागत :
पीक तणमुक्त ठेवावे. निंदणी करताना रोपांना मातीची भर द्यावी म्हणजे फुलांच्या ओझ्याने झाड कोलमडून पडत नाही.  लागवडीपासून २-३ आठवड्यांनी सरळ वाढणारा शेंडा खुडावा. शेंडा खुडल्याने बगलफुटी फुटतात. बगल फुटीच्या चांगल्या वाढीनंतर (लागवडीपासून ७-८ आठवड्यांनी) शेंडे खुडावेत. त्यामुळे झाडाची भरगच्च वाढ होते.

अभिवृद्धी

  • शेवंतीची अभिवृद्धी दोन प्रकारे करता येते. सकर्स किंवा काश्‍यापासून (मुळापासून येणारे फुटवे) व छाट्यांपासून शेवंतीची अभिवृद्धी करतात. लागवडीचा हंगाम लक्षात घेऊन सकर्स किंवा छाट्यांपासून रोपे तयार करावीत.
  • फुलबहार संपल्यानंतर फेब्रुवारी - मार्च महिन्यात झाडे जमिनीपासून २० सें.मी. उंचीवर कापावीत. झाडांना पुन्हा पाणी द्यावे म्हणजे लागवडीसाठी मोठ्या प्रमाणात सकर्स मिळतात.
  • छाटे पद्धतीने लागवडीसाठी फुलबहार संपल्यावर येणाऱ्या फुटीचे छाटे काढावेत. शेंड्याकडील ८-१० सें.मी. लांबीचे कोवळे छाटे लागवडीसाठी वापरावेत. भरपूर मुळ्या फुटण्यासाठी छाटे काढल्यानंतर छाट्याच्या बुडाकडील २-३ पाने काढून खालील बाजूचा काप कॅरॅडॅक्‍स किंवा आयबीए (इंडॉल ब्यूटिरिक अॅसिड) २००-३०० पीपीएमच्या (२०० ते ३०० मिलिग्रॅम प्रतिलिटर पाणी) द्रावणात बुडवून लावावेत.
  • छाटे लावताना त्यांचा एकतृतीयांश भाग जमिनीत गाडावा. छाटे शेणखत व माती १ः१ प्रमाणात या मिश्रणाने भरलेल्या प्लॅस्टिकच्या पिशवीत लावावेत. छाटे लागवडीसाठी ४५-५० दिवसांत तयार होतात.

               शेवंतीच्या विदेशी व देशी जाती  

 जाती       -   -   विदेशी
क्र.     प्रकार     रंग     जाती
१.     स्प्रे     पांढरा अर्कोटिक व्हाईट स्पायडर
    पिवळा सेलीब्रेट
    गुलाबी     ब्ल्यु मार्बल
२.     स्टँडर्ड  पांढरा ग्रँड इंडिया, नॉपोलीस व्हाईट
    पिवळा ब्राईट गोल्डन ॲने
    गुलाबी     सिसेंन्ड्रा
३.     पॉट    पांढरा माऊंटन स्नो
    पिवळा गोल्डन क्रिस्टल
    गुलाबी     अाॅलवेज पिंक
भारतीय जाती भारतीय जाती भारतीय जाती भारतीय जाती
मोठ्या फुलाच्या जाती     पांढरा    स्नो बॉल, ब्युटी
    पिवळा  चंद्रमा, सूपर जायंट
२.     लहान फुलाच्या जाती (पॉट)     पांढरा मरक्युरी
    पिवळा     अपराजिता
३.    लहान फुलाच्या जाती (कट फ्लाव्हर)    पांढरा बिरबल सहानी
    पिवळा सुजाता
    माऊ    अप्सरा, नीलिमा
४.     लहान फुलांच्या जाती (हार, वेण्या)    पांढरा शरद शोभा
    पिवळा  फ्रिडम

संपर्क :  डॉ. सतीश जाधव, ९४०४६८३७०९
(अखिल भारतीय समन्वयित पुष्प संशोधन
प्रकल्प, गणेशखिंड, पुणे.)

इतर ताज्या घडामोडी
ऊस गाळपात इंदापूर कारखान्याची आघाडी पुणे  : जिल्ह्यात सर्व १७ साखर कारखान्यांनी...
निवडणुकीमुळे चाराटंचाईकडे दुर्लक्ष;...पुणे  : निवडणुकीची रणधुमाळी सुरू असताना...
नाशिक जिल्ह्यात चारा छावण्यांसाठी...नाशिक  : जिल्ह्यातील टंचाईच्या झळा तीव्र होत...
सभा मोदींची; प्रशासनाने घेतली...नाशिक : लोकसभा उमेदवारांच्या प्रचारार्थ २२ एप्रिल...
नगर : पशुधन वाचविण्यासाठी इतर...नगर : जिल्ह्यात २८ लाख लहान-मोठे जनावरे आहेत....
सौर कृषिपंप योजना खोळंबलीजळगाव : सौर कृषिपंपासाठी खानदेशातून ८ हजार ९५०...
मराठवाड्यात पाणीपुरवठ्यासाठी २३५९ टँकरऔरंगाबाद : मराठवाड्यात दुष्काळामुळे होणारी...
नत्र ऱ्हास रोखण्यासोबत वाढवता येईल...शेतकरी आपल्या मक्याच्या उत्पादनांचा अंदाज...
खानदेशात पाणंद रस्त्यांची कामे ठप्पजळगाव : खानदेशात जानेवारीत मंजुरी मिळालेल्या,...
म्हैसाळची विस्तारित योजना पूर्ण करणार...जत, जि. सांगली : ‘‘जत तालुक्याच्या पूर्व भागाला...
पुणे विभागात रब्बी कांद्याचे ३६ लाख टन...पुणे   ः रब्बी हंगामात शेतकऱ्यांनी...
गारपीट, वादळी पावसाने पुणे जिल्ह्याला...पुणे  : जिल्ह्याच्या उत्तर भागात असलेल्या...
जळगावात आले प्रतिक्विंटल २००० ते ६५००...जळगाव : कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये बुधवारी (ता...
अवकाळी पावसाने वऱ्हाडात दाणादाणअकोला   ः वऱ्हाडातील अनेक भागात...
नगर जिल्ह्यातील १२८ गावांत दूषित पाणीनगर  : ‘सर्वांना शुद्ध पाणी’ यासाठी सरकार...
आमच्या काळात एकही घोटाळा नाही :...सोलापूर : काँग्रेस आघाडी देशाला मजबूत करू...
सातारा जिल्ह्यात सलग तिसऱ्या दिवशी...सातारा : जिल्ह्यात मंगळवारी सकाळपासून ढगाळ...
बहुपयोगी नत्रयुक्त खत `कॅल्शिअम...सावकाश उपलब्ध होण्याच्या क्षमतेमुळे कॅल्शियम...
जल, मृद्‌संधारणासाठी पूर्वमशागत...जमिनीमध्ये चांगले पीक उत्पादन येण्याकरिता भौतिक,...
कृषी सल्ला : भुईमूग, आंबा पीक भुईमूग शेंगा अवस्था भुईमूग पीक आऱ्या...