agriculturai stories in marathi, agro vosion, climate change ob honey bees | Agrowon

वातावरणबदलाचा कॉफी, मधमाश्यांवरील परिणामांचा होतोय अभ्यास
वृत्तसेवा
रविवार, 17 सप्टेंबर 2017

वाढत्या तापमानामुळे येत्या २०५० पर्यंत लॅटीन अमेरिका कॉफी उत्पादक पट्ट्यामध्ये सुमारे ७३ ते ८८ टक्क्यांपर्यंत घट होण्याची शक्यता आहे. यामागील कारणांचा शोध स्मिथसोनियन ट्रॉपिकल रिसर्च इस्टिट्यूट येथील संशोधक घेत आहेत. त्यात थंड वातावरणामध्ये तग धरू शकणाऱ्या मधमाश्यांची विविधता वाढत्या तापमानामुळे कमी होण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात येत आहे.

वाढत्या तापमानामुळे येत्या २०५० पर्यंत लॅटीन अमेरिका कॉफी उत्पादक पट्ट्यामध्ये सुमारे ७३ ते ८८ टक्क्यांपर्यंत घट होण्याची शक्यता आहे. यामागील कारणांचा शोध स्मिथसोनियन ट्रॉपिकल रिसर्च इस्टिट्यूट येथील संशोधक घेत आहेत. त्यात थंड वातावरणामध्ये तग धरू शकणाऱ्या मधमाश्यांची विविधता वाढत्या तापमानामुळे कमी होण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात येत आहे.

 गेल्या काही वर्षांमध्ये सातत्याने वाढत असलेल्या तापमानाचा फटका वनस्पती आणि प्राण्यांना (विशेषतः लहान कीटक) बसण्याची शक्यता आहे. त्याविषयी संशोधक सातत्याने अंदाज मिळविण्याचा प्रयत्न करत आहेत. यामध्ये प्रदेशनिहाय पिके आणि त्यांच्या परागीकरणासाठी आवश्यक कीटक (मधमाश्या) यावर भर दिला जात आहे. त्याविषयी माहिती देताना संशोधक डेव्हिड रौबिक यांनी सांगितले, की वनस्पती आणि प्राणी (विशेषतः मधमाश्या) यांच्या भविष्याबाबत अंदाज मिळविण्यात येत आहेत. त्यांच्यामध्ये होणाऱ्या बदलांचा वेध घेण्याची क्षमता पारंपरिक प्रारूपामध्ये नाही. त्यामुळे लॅटीन अमेरिकेतील कॉफी उत्पादक प्रदेशामध्ये होत असलेल्या तापमानवाढीच्या परिणामांचा अभ्यास करण्यात येत आहे.  या अभ्यास गटामध्ये पनामा येथील स्मिथसोनियन ट्रॉपिकल रिसर्च इस्टिट्यूट आणि  व्हियतनाम येथील आंतरराष्ट्रीय उष्णकटिबंधीय कृषी केंद्र, कोस्टा रिका येथील कृषी संशोधन आणि उच्चशिक्षण संस्था यासह व्हर्मोंट विद्यापीठ, अमेरिका, फ्रान्स आणि पेरू येथील संशोधन संस्था एकत्र आल्या आहेत.

मधमाश्यांच्या विविधतेत होईल घट

  • वाढत्या तापमानामुळे थंड हवामानातील अनेक मधमाश्यांच्या जाती नष्ट होण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे. अशा स्थितीमध्ये कॉपी उत्पादक पट्ट्यामध्ये किमान पाच प्रजाती शिल्लक राहतील. उर्वरित प्रदेशामध्ये किमान दहा प्रजाती शिल्लक राहण्याची शक्यता व्यक्त करण्यात येत आहे.
  • मधमाश्यांची संख्या कमी झाली तरी या प्रदेशामध्ये कॉफी उत्पादन सुरू राहील, त्यामुळे मधमाश्यांसाठी योग्य रहिवास आणि स्थानिक मधमाशी प्रजातींचे संवर्धन याकडे लक्ष देण्याची आवश्यकता आहे.
  • अनेक कॉफी प्रकारांसाठी मोठ्या झाडांची सावली आवश्यक असते. या झाडांची निवड करताना मधमाश्यांचा विचार करण्याची आवश्यकता आहे. त्यातून दोघांसाठी लाभदायक धोरण आखणे शक्य होईल.

मधमाश्यांच्या काही प्रजाती नक्कीच तग धरतील...

याविषयी माहिती देताना रौबिक यांनी ब्राझीलमध्ये सोडण्यात आलेल्या आफ्रिकन मधमाश्यांचे (१९५७) उदाहरण दिले. या मधमाश्या अधिक काळ तग धरणार नाहीत, असा बहुतेक शास्त्रज्ञांचा अंदाज होता. मात्र, या मधमाश्यांनी चांगल्या प्रकारे तग धरला आहे. पश्चिम गोलार्धातील आफ्रिकन मधमाश्या या त्यांच्या वसाहत आणि शरीराचे तापमान पाण्याच्या साह्याने नियंत्रित करतात, त्यामुळे तापमानामध्ये होणाऱ्या वाढीला (पूर्णपणे दुष्काळी वातावरण वगळता) चांगल्या प्रकारे सामोऱ्या जाऊ शकतील, असे वाटते.

इतर ताज्या घडामोडी
लोक-जैविपा - भर दुष्काळात उभारलेली...शेतकऱ्यांचा पुढाकार अनुभवल्यावर वन विभागाच्या...
नगर : नुकसान भरपाईसाठी एकशे पस्तीस...नगर : जिल्ह्यात ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर या...
'या' बाजार समितीत शेतकऱ्यांना अल्प दरात...अकोला : सध्या कोणत्याही शासकीय योजनेचा फायदा...
जळगाव जिल्ह्यात सर्वच नुकसानग्रस्तांना...जळगाव : अतिवृष्टीमुळे बाधित झालेल्या शेतकऱ्यांना...
केंद्रीय पथक आज मराठवाड्यात पीक...औरंगाबाद : मराठवाड्यात ऑक्‍टोबर-...
फळबागांची लागवड खोळंबण्यास ‘तो’ ठरला...पुणे : मागील दोन ते तीन महिन्यांत जोरदार पाऊस...
सांगलीत बेदाणा लिलावास प्रारंभसांगली : दिवाळीच्या महिन्याच्या सुटीनंतर बाजार...
अमरावती जिल्ह्याला २४ टक्‍के...अमरावती : मॉन्सूनोत्तर पावसाचा जिल्ह्यात ८० टक्‍...
परभणी विभागात २८ हजार क्विंटल...परभणी : महाबीजच्या परभणी विभागातील सहा...
हमीभावासाठी 'सीसीआय'ला द्या कापूस : ॲड...वर्धा : ‘‘शेतकऱ्यांनी आधारभूत किमतीपेक्षा कमी...
राज्यात रताळी ५०० ते ६००० हजार रुपये...जळगावात २२०० ते ३२०० रुपये  जळगाव...
पेरणीपूर्व मशागतीय पद्धतीने करा...रब्बी हंगामात ज्वारी, गहू, हरभरा, करडई व सूर्यफूल...
कांदा पिकासाठी संतुलित अन्नद्रव्य...कांदा उत्पादकता कमी होण्यासाठी असंतुलित खत...
जळगाव जिल्हा परिषदेत निधीवाटपावरून आरोप...जळगाव : जिल्हा परिषद सेस फंड, शिक्षण, महिला-...
वऱ्हाडला पीक नुकसानभरपाईचा २६५ कोटींचा...अकोला : ऑक्टोबरमध्ये झालेल्या अतिपावसाचा फटका...
पुणे विभागात रब्बीसाठी अडीच लाख टन खते...पुणे : रब्बी हंगामात शेतकऱ्यांना खतांची अडचण येऊ...
सांगली जिल्ह्यात भूजल पातळी ५८...सांगली : जिल्ह्यात गेल्या पाच वर्षांपेक्षा यंदा...
नाशिक : भिजलेल्या पिकांमुळे चाऱ्याचा...नाशिक : जिल्ह्यात झालेल्या मॉन्सूनोत्तर पावसाने...
धक्कादायक, एकाच गावातल्या ६०० मेंढ्या...नगर  ः मागील महिन्यात अतिवृष्टीने पारनेर...
अधिक उपसा केला तर पाणी टंचाईची शक्यता...लातूर : जिल्ह्यात पावसाळ्याच्या चारही महिन्यांत...