agricultural news in marathi ‘Smart Indoor Greenhouse’ for Home Production | Agrowon

घरगुती उत्पादनासाठी ‘स्मार्ट इनडोअर ग्रीनहाउस’

टीम अॅग्रोवन
रविवार, 24 ऑक्टोबर 2021

एखादे रोप लावणे सोपे असले तरी त्याची सातत्यपूर्ण देखभाल करणे अत्यंत अवघड ठरते. पाणी कमी झाले किंवा जास्त झाले, कीड रोग आला अशा कोणत्याही थोड्याशा दुर्लक्ष किंवा चुकीमुळे झाड मरून जाऊ शकते. असे एक दोन अनुभव झाल्यानंतर आपला झाड, रोप लावण्याचा उत्साह कायमचा मावळतो. हे सारे टाळण्यासाठी कंपनीने ‘प्लॅन्टी’ हे घरात उभारण्याजोगे स्मार्ट ग्रीनहाउस विकसित केले आहे.

हरितगृहाची उभारणी ही आधुनिक शेतीकडे नेणारे पाऊल मानले जात असले तरी त्याच्या खर्चिकतेमुळे अनेक लोक त्यापासून दूरच राहणे पसंत करतात. ही बाब प्रत्यक्ष शेती करणाऱ्या शेतकऱ्यांसाठी असली तरी लहान किंवा अत्यल्प जागेमुळे परसबागेत काही रोपे लावू इच्छिणाऱ्या लोकांसाठी ती आणखीन अडचणीची ठरते. अशा लहान क्षेत्रावर शेती करू पाहणाऱ्या लोकांसाठी स्मार्ट इनडोअर ग्रीनहाउस बाजारात येत आहे.

घरामध्ये किंवा कार्यालयामध्ये एखादे आकर्षक रोप किंवा झाड आपले मन लुभावणारे असते. अशीच एखादी कुंडी आपल्याही घरी, बागेत किंवा गॅलरीत असली पाहिजे, अशी इच्छाही होते. मात्र एखादे रोप लावणे सोपे असले तरी त्याची सातत्यपूर्ण देखभाल करणे अत्यंत अवघड ठरते. पाणी कमी झाले किंवा जास्त झाले, कीड रोग आला अशा कोणत्याही थोड्याशा दुर्लक्ष किंवा चुकीमुळे झाड मरून जाऊ शकते. असे एक दोन अनुभव झाल्यानंतर आपला झाड, रोप लावण्याचा उत्साह कायमचा मावळतो. हे सारे टाळण्यासाठी कंपनीने ‘प्लॅन्टी’ हे घरात उभारण्याजोगे स्मार्ट ग्रीनहाउस विकसित केले आहे.

प्लॅन्टी हे रोप वाढीच्या सर्व बाबींची एकत्रित काळजी घेणारे ग्रीनहाउस आहे. त्यांनी विद्युत प्रवाह सुरू करा आणि विसरून जा, इतक्या सोप्या पद्धतीपर्यंत झाडे वाढवण्याचा अनुभव नेला आहे. यात सर्व प्रकारच्या म्हणजेच बोन्साय, गुलाब, ऑर्किड, सूर्यफूल, मिरची, ढोबळी मिरची, गाजर, मायक्रोग्रीन्स किंवा मांसाहारी वनस्पतीही वाढवणे शक्य आहे.

या छोट्याशा घरगुती स्मार्ट ग्रीनहाऊस बद्दल माहिती देताना ‘प्लॅन्टी इनोव्हेशन्स’ या कंपनीच्या कार्यकारी अधिकारी आणि सहसंस्थापक ओन्ड्रा झ्बायटेक यांनी सांगितले, की मला स्वतःला रोपे लावण्याचा आणि वाढवण्याचा छंद आहे. मात्र कितीही काळजी घेतली तरी कोणत्या कोणत्या कारणामुळे रोप मरून जाई. ही मोठी दुखःद गोष्ट असे. बाजारामध्ये रोपांची काळजी घेण्यासंदर्भात वेगवेगळी संशोधने असली तरी झाडांच्या उगवण, वाढ आणि सर्वंच टप्प्यांवर उपयुक्त ठरेल, नियंत्रण ठेवेल असे एकही साधन उपलब्ध नसल्याचे माझ्या लक्षात आले. एक इलेक्ट्रिकल इंजिनिअर म्हणून त्यात एक आव्हान आणि आणि उद्योजक म्हणून संधीही दिसली. त्यातूनच तयार झाले आमचे प्लॅन्टी.

प्लॅन्टी हे उत्तम दर्जाच्या पुनर्वापरयोग्य आयोनाइज्ड अॅल्युमिनिअम आणि हार्डन्ड पीएमएमए काचेपासून बनवलेले उपकरण आहे. ते घर किंवा कार्यालयामध्ये ठेवण्यासाठी अत्यंत आकर्षक आणि दीर्घकाळ टिकणारे आहे. त्यात झाडासाठी आवश्यक प्रकाश, त्याचे रंग आणि तीव्रता, प्रत्येक झाडानुसार आवश्यक दिवस- रात्रीची योग्य सायकल, मातीची आर्द्रता, हवेचे तापमान, हवेचा प्रवाह अशा अनेक छोट्या मोठ्या बाबींची काळजी घेतली जाते. प्लॅन्टीवर एक डिस्प्ले असून, त्यात रोपांसंबंधी माहिती येत जाते. प्रत्येक रोपांगणिक वाढीच्या प्रत्येक टप्प्यावर करावयाची कामे, झाडांचे प्रत्यक्ष तपासणी आवश्यकतेनुसार त्यात करावयाचे बदल हे सातत्याने कळवले जाते.

या उपकरणामुळे परसबाग, घर, कार्यालयातील सुशोभीकरणाच्या पद्धती यात आमूलाग्र बदल शक्य होतील, असा दावा कंपनीने केला आहे. गेल्या दोन वर्षांपासून अनेक ठिकाणी घरातून बाहेर पडण्यावर, बागा, पर्यटन स्थळे यावर अनेक बंधने होती. या काळात घरातच आपली छोटी बाग तरी असावी, हा उद्देश या नव्या उपकरणातून साध्य होईल.

असा होता एका कल्पनेचा प्रवास

  • २०१७ - प्राथमिक कल्पना
  • जून २०१९ - संशोधक, सहसंस्थापक व्हॅलेरी आणि ओन्ड्रा यांनी दोघांनी व्यावसायिक प्लॅन्टी निर्मितीचा निर्णय घेतला.
  • सप्टेंबर २०१९ - उत्पादनाची संकल्पना आणि बाजारपेठेचा अभ्यास केला.
  • नोव्हेंबर २०१९ ते एप्रिल २०२० - उत्पादनासाठी प्रोटोटाइप, घटक, धातू यांचा वापर आणि चाचण्या.
  • एप्रिल ते नोव्हेबर २०२० - औद्योगिक उत्पादन आरेखन. आकर्षकता आणि बहुउपयोगिता यांवर विशेष लक्ष.
  • नोव्हेंबर २०२० ते सप्टेंबर २०२१ - विविध चाचण्या, प्रयोगानंतर कार्यक्षम, काम करणारे प्रोटोटाइप तयार केले.
  • मार्केटिंगसाठी एका कंपनीसोबत मोहिमेची आखणी केली असून, ही मोहीम २८ ऑक्टोबर चालणार आहे.
  • त्यानंतर फेब्रुवारी २०२२ पर्यंत उत्पादन तयारी, व्यावसायिक स्तरावर उत्पादन सुरू होईल.

उपकरणासोबत अन्य उपयुक्त साधने...

  • प्लॅन्टी स्मार्ट इनडोअर ग्रीनहाउस
  • पीक, वनस्पतीच्या विवरणासह यूएसबी प्लॅश ड्राइव्ह
  • स्टार्टर पॅक (बिया, माती, माध्यमे, सुरुवातीची खते इ.)
  • छोटी पाणी टाकी (दीड लिटर क्षमता), स्वयंभरण यंत्रणेद्वारे मोठ्या टाकीशी जोडणे शक्य.
  • मातीमध्ये बसवलेल्या उच्च दर्जाच्या स्टेनलेस स्टील सेन्सरमुळे योग्य वेळी आपोआप पाणी दिले जाते. पाण्यातील क्षार मोजले जाते.
  • प्रकाश व्यवस्थेसाठी पूर्वनिर्धारित, स्वयंचलित एलईडी. दिवस रात्र यांचे प्रमाण रोपानुसार योग्य ते ठेवता येते.
  •  हवा, वातावरण गरजेनुसार १८ ते ३२ अंश सेल्सिअस ठेवले जाते.
  •  आधुनिक एलसीडी डिस्प्ले.
  • चुंबकयुक्त पाणीपुरवठा पाइपलाइन.

 


फोटो गॅलरी

इतर टेक्नोवन
पारदर्शक फोन : नव्या आभासी क्रांतीच्या...दर काही दिवसाने मोबाईल फोनमध्ये बदल होत असल्याचे...
‘कल्चर्ड’ मांसामध्येच मिळेल मेदाचा स्वादप्रयोगशाळेत पेशींपासून वाढवलेल्या मांसाला...
वेळ, मजुरी, कष्टात बचत करणारी यंत्रे;...राहुरी येथील महात्मा फुले कृषी विद्यापीठाच्या ‘...
दूध प्रक्रिया उद्योगातील उपकरणेदूध हा नाशीवंत पदार्थ असल्यामुळे उत्पादित आणि...
ट्रॅक्टरचलित बहुपीक टोकण यंत्रटोकण यंत्राद्वारे पेरणी केल्यास रोपांची संख्या...
व्हर्जीन कोकोनट ऑइलनिर्मिती तंत्रव्हर्जीन कोकोनट तेल हे नैसर्गिक सर्वश्रेष्ठ...
शोभिवंत मत्स्यपालन व्यवसायामध्ये संधी...शोभिवंत मत्स्यपालन व्यवसाय जागतिक स्तरावर वेगाने...
डिजिटल तंत्रज्ञानावर आधारित स्वयंचलित...काही फवारणी द्रावणे ही अत्यंत विषारी असतात....
अन्नप्रक्रिया यंत्रनिर्मितीतील सावंत...सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील कुडाळ येथील प्रकाश सावंत...
प्रयोगशीलतेला दिली तंत्रज्ञानाची जोडप्रयोगशीलता आणि तंत्रज्ञान वापर या दोन बाबी शेतीत...
लेसर चिमट्याने पकडता येतील विषाणूसिंगापूर येथील नानयांग तंत्रज्ञान विद्यापीठातील...
वनस्पतींचे भौगोलिक मूळ ठरवणे होईल सोपेविविध पिके किंवा अन्नधान्य उत्पादनामध्ये भौगोलिक...
वाशीमच्या शेतकऱ्यांनी उभारली बांधावरची...वाशीम जिल्ह्यातील एरंडा येथील जयकिसान शेतकरी...
शेतातून पिकासोबतच घेता येईल सौरऊर्जा...शेती आणि सौरऊर्जा यांचे उत्पादन एकाच वेळी घेणे...
शेतीत यांत्रिकीकरण रूजवलेले चौधरीममुराबाद (ता.. जि. जळगाव) येथील मनोज सदाशिव चौधरी...
नाशीवंत भाज्या टिकविण्यासाठी आधुनिक...भाजीपाला हा नाशीवंत घटक असून, काढणीनंतर त्वरित...
परदेशी कंपन्या उतरल्या पारंपरिक...ओरडणाऱ्याची मातीही विकली जाते, अशा आशयाची म्हण...
घरगुती उत्पादनासाठी ‘स्मार्ट इनडोअर...हरितगृहाची उभारणी ही आधुनिक शेतीकडे नेणारे पाऊल...
अन्न प्रक्रियेचे आधुनिक तंत्र : ...गेल्या काही वर्षांमध्ये बाजारामध्ये वेगवेगळ्या...
हरियाना येथील कृषी विद्यापीठात...हिस्सार (हरियाना) येथील चौधरी चरणसिंग हरियाना...