agricultural news in marathi Farmer Planning animal Husbandry | Agrowon

शेतकरी नियोजन : पशूपालन

सूर्यकांत नेटके
मंगळवार, 2 मार्च 2021

 सध्या माझ्याकडे १५ गाई व ५ वासरे आहेत. त्यातील १२ गाई दुभत्या असून त्यासाठी मुक्त संचार गोठा केलेला आहे. दर दिवसाला साधारण दोन वेळचे मिळून १५० लिटर दूध संकलन होते.

आम्ही अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीत दूध व्यवसाय सुरु केला. जमीन क्षेत्र कमी असल्याने दूध व्यवसायाला अधिक प्राधान्य दिले. सध्या माझ्याकडे १५ गाई व ५ वासरे आहेत. त्यातील १२ गाई दुभत्या असून त्यासाठी मुक्त संचार गोठा केलेला आहे. दर दिवसाला साधारण दोन वेळचे मिळून १५० लिटर दूध संकलन होते.

शेतकरी : नामदेव बाबा ससे
गाव : खुपटी ता. नेवासा, जि. नगर
एकूण गाई : १५ (५ वासरे) 
एकूण दूध संकलन : १५० लिटर 

आम्ही अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीत दूध व्यवसाय सुरु केला. जमीन क्षेत्र कमी असल्याने दूध व्यवसायाला अधिक प्राधान्य दिले. सध्या माझ्याकडे १५ गाई व ५ वासरे आहेत. त्यातील १२ गाई दुभत्या असून त्यासाठी मुक्त संचार गोठा केलेला आहे. दर दिवसाला साधारण दोन वेळचे मिळून १५० लिटर दूध संकलन होते. त्यातील ७५ लिटर दुधाची थेट ग्राहकाला विक्री केले जाते. तर ७५ लिटर दूध हे दूध संकलन केंद्रावर पाठविले जाते. जनावरांच्या चारा, पाणी आणि आरोग्य व्यवस्थापनाला मी प्राधान्य देतो. त्यामुळे नुकसान होत नाही. 

दूध व्यवसाय चिकाटीने केला आणि ग्राहकाला दर्जेदार निर्भेसळ दूध दिले तर व्यवसायात यशस्वी होता येते. असा माझा अनुभव आहे. 

दैनंदिन नियोजन 

  • गाईसाठी ७० बाय १०० आकाराचा मुक्तसंचार गोठा व ३० बाय २६ आकाराचे शेड आहे.
  • सकाळी चार वाजता व्यवस्थापनाला सुरवात होते. चाऱ्यासाठी ३० बाय २६ आकाराच्या दोन दावणी आहेत. सकाळी दिला जाणारा चारा आदल्या दिवशीच्या सायंकाळी सहा वाजता दावणीत भरून ठेवला जातो.
  • एकावेळी मुरघास ५० किलो, १०० किलो घास, १०० किलो गवत व १०० किलो उसाची कुट्टी करून ती एकत्रित दिली जाते. त्यात प्रती जनावरांसाठी अडीच किलो खुराक मिसळून टाकतो. सायंकाळी चार वाजताही अशाच पद्धतीने चारा एकत्रित करून टाकतो. 
  • शेडमध्ये पाण्यासाठी १३ फुटाच्या दोन दावणी आहेत. त्यात सकाळी सहा वाजता व सायंकाळी सहा वाजता पाणी भरले जाते. 
  • दररोज सकाळी आठ वाजता गोठ्यातील शेड धुवून काढले जाते.
  • दररोज शेणाची साठवण केली जाते. दर महिन्याला साधारण तीन ट्रॅक्टर शेण साठले जाते. शेणखताची साडेतीन हजार रुपये प्रती ट्रॅक्टरप्रमाणे जागेवर विकी केली जाते.   दूध काढण्यासाठी मशिनचा वापर केला जातो.
  • वर्षभरासाठी साधारण ५० ते ६० टन मुरघास लागतो. त्यानुसारच नियोजन करून मका विकत घेऊन मुरघास केला जातो. 
  • चाऱ्यासाठी माझ्या एक एकर शेतामध्ये गिन्नी गवत, एका एकरावर लसूण घास व अर्ध्या एकरावर ऊस लागवड केलेली आहे. 

पुढील पंधरवड्यातील नियोजन 

  • या महिन्यात गरजेनुसार चाऱ्यासाठी शेतातील गिन्नी गवत, लसूण घासाची कापणी करणार आहे. मुरघासासाठी मका खरेदी करण्याचे नियोजन आहे. 
  • जनावरांना प्रतिदिन ४० किलो खुराक लागतो. त्यानुसार आगामी पंधरा दिवसांचा खुराक या आठवड्यात खरेदी करणार आहे.
  • दर पंधरा दिवसाला २ टन मुरघास देण्याचे नियोजन असते. गरजेनुसार मुरघासाच्या तयार केलेल्या बॅंका फोडल्या जातात. 
  • या महिन्याच्या मध्यात जनावरांची आरोग्य तपासणी करणार आहे.
  • पशुसंवर्धन विभागाच्या सल्ल्यानुसार ३ ते ४ वेळा गाईंना वेगवेगळे लसीकरण केले जाते. एक जानेवारी रोजी प्रत्येक गाईला आणि वासराला जंतनिर्मुलनाची १ गोळी देण्यात आली आहे. एक एप्रिल रोजी पुन्हा जंतनिर्मुलनाची गोळी दिली जाईल. 
  • गायी दर तीन दिवसाला धुतल्या जातात.

- नामदेव ससे,  ९०९६०७२६२०


इतर ताज्या घडामोडी
नाशिकच्या दुर्घटनेमुळे संपूर्ण देश...नवी दिल्ली : नाशिकमध्ये २२ जणांचे प्राण घेणाऱ्या...
परभणी जिल्ह्यात एक लाख १७ हजार टन...परभणी ः ‘‘जिल्ह्याला यंदाच्या (२०२१) खरीप...
मोहोळमध्ये खरेदी, विक्रीदारांना कोरोना...मोहोळ, जि. सोलापूर ः ‘‘मोहोळ येथील दुय्यम निबंधक...
अडीच लाख क्विंटल चंद्रपुरात धान खरेदीचंद्रपूर : शासनाने या वर्षी हमीभावा सोबतच सातशे...
‘पोकरा’चे सुमारे १४ कोटींचे अनुदान...हिंगोली  ः ‘‘जिल्ह्यातील वसमत तालुक्यात...
नाशिकमध्ये लोकसहभागातून 'कोरोनामुक्त...नाशिक : ‘‘कोरोनाचा ग्रामीण भागात वाढलेला...
दर्जेदार शिवभोजन थाळीचे वितरण करा : ...मुंबई : राज्य सरकारने लागू केलेल्या निर्बंधांच्या...
भंडाऱ्यातील ६३ प्रकल्प गाठत आहेत तळभंडारा : सरासरी बरसलेला मॉन्सून, त्यानंतर अवकाळी...
खापणेवाडी-गुरववाडी बंधाऱ्यास गळतीबाजारभोगाव, जि. कोल्हापूर : जांभळी नदीवरील...
शेतकऱ्यांचा शेतीमाल विक्रीला प्रतिसाद...नगर : नगर येथील दादा पाटील शेळके कृषी उत्पन्न...
बुलडाण्यात दूध संकलन, वितरणाच्या वेळेत...बुलडाणा ः कोरोना प्रादुर्भाव कमी करण्यासाठी...
पुणे विद्यापीठात उभारणार ‘बांबू पार्क’ पुणे : सावित्रीबाई फुले पुणे विद्यापीठाच्या पाच...
सातबारासह कागदपत्रे घेऊन तलाठी...पातुर्डा, जि. बुलडाणा : पीककर्ज मिळवण्यासाठी...
दुसऱ्या लाटेचा बासमती तांदळास फटका कोल्हापूर : कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेचा फटका बासमती...
कृषी विभागात कोरोनामुळे आत्तापर्यंत २८...पुणे : कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेने गेल्या काही...
‘पंदेकृवि’ने दीक्षान्त सोहळा पुढे...अकोला ः डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठाने...
कुर्जा खरेदी केंद्रावर धान मोजणीविना...भंडारा : पवनी तालुक्यातील कुर्जा येथे अनेक...
कापूस पिकासाठी यंत्रमानव ठरणार वरदान ः...अकोला ः देशांतर्गत कापूस लागवडीचे क्षेत्र १२९ लाख...
कृषी विभागातील पाच पुरस्कार्थींचे कौतुक पुणे : राज्याच्या कृषी खात्यात उल्लेखनीय कामे...
विमा उतरवा, अन्यथा बाजार समित्या बंद...पुणे/नाशिक ः शेतकरी, कामगार, राज्य सरकारचे सर्व...