agricultural news in marathi, moorghas production technology, Agrowon, Maharashtra | Page 2 ||| Agrowon

मुरघास कसा तयार करावा ?

बायफ, मध्यवर्ती संशोधन केंद्र, उरुळी कांचन, पुणे
शनिवार, 28 एप्रिल 2018

मुरघास बनविण्यासाठी एकदल पिके - जसे की मका, ज्वारी, बाजरी, ओट आणि गवत पिके; तसेच द्विदल पिके - जसे की लुर्सन, चवळी, बरसीम, गवार, वाल आणि पावटा यांचा वापर करावा.

एकदल पिकांच्या चाऱ्यामध्ये कर्बोदकांचे प्रमाण जास्त असल्यामुळे चांगल्या प्रतीचा मुरघास तयार होतो. त्यासाठी मका हे चांगले पीक आहे. द्विदल पिकांच्या चाऱ्यांमध्ये प्रथिने व खनिजांचे प्रमाण जास्त असते.

मुरघास बनविण्यासाठी एकदल पिके - जसे की मका, ज्वारी, बाजरी, ओट आणि गवत पिके; तसेच द्विदल पिके - जसे की लुर्सन, चवळी, बरसीम, गवार, वाल आणि पावटा यांचा वापर करावा.

एकदल पिकांच्या चाऱ्यामध्ये कर्बोदकांचे प्रमाण जास्त असल्यामुळे चांगल्या प्रतीचा मुरघास तयार होतो. त्यासाठी मका हे चांगले पीक आहे. द्विदल पिकांच्या चाऱ्यांमध्ये प्रथिने व खनिजांचे प्रमाण जास्त असते.

प्लॅस्टिक बॅग सायलेज :
प्लॅस्टिक बॅगा ५ किलो, १० किलो, ५० किलो, १०० किलो, ५०० किलो, १००० किलो अशा प्रमाणात उपलब्ध आहेत. अशा प्रकारच्या बॅगा वारंवार वापरात येऊ शकतात. हाताळायलाही सोप्या असतात.

ड्रम सायलेज :
प्लॅस्टिक ड्रमची क्षमता १०० ते ३०० लिटरपर्यंत असते. ज्या ठिकाणी छोट्या प्रमाणात मुरघास तयार करावयाचा आहे आणि साखळी पद्धतीने वापर करावयाचा आहे, त्या ठिकाणी ही पद्धत उपयुक्त आहे.

मुरघास तयार करण्याची प्रक्रिया :

  • चाऱ्याचे १ ते २ इंच लांबीचे कुट्टी यंत्राच्या साह्याने तुकडे करून घ्यावेत.
  • मुरघासासाठी तयार केलेल्या खड्ड्यामध्ये प्रथमतः प्लॅस्टिकचा कागद सर्व बाजूंनी अंथरावा. त्यावर चारापिकाच्या कुट्टीचा थर पसरवावा.
  • इतर पद्धतींमध्ये चारापिकाची कुट्टी बॅगेत किंवा ड्रममध्ये किंवा बांबूच्या चौकटीत व्यवस्थित भरायला सुरवात करावी.
  • प्रतिटन कुट्टी केलेल्या हिरव्या चाऱ्यावर प्रक्रिया करण्यासाठी युरिया एक किलो, मीठ एक किलो, उसाची मळी किंवा गूळ दोन किलो आणि खनिज मिश्रण एक किलो १५ लिटर पाण्यामध्ये विरघळून त्याचे मिश्रण करावे. तयार झालेले मिश्रण कुट्टीवर शिंपडावे. चाऱ्याचा थर चांगला दाबून घ्यावा.
  • कुट्टी व वरील मिश्रणाचे थरावर थर व्यवस्थित पसरवून कुट्टी व्यवस्थित दाबून घ्यावी, जेणेकरून त्यामध्ये हवा राहणार नाही. जर हवा आत दबून राहिली, तर त्यामध्ये बुरशी होऊन मुरघासाची प्रत कमी दर्जाची होऊ शकते.
  • खड्डा / ड्रम / बॅग / बांबू सायलो इत्यादी व्यवस्थित भरल्यानंतर त्यावर प्लॅस्टिकचा कागद झाकून त्यावर पालापाचोळा, उसाचे पाचट किंवा वाळलेल्या गवताचा थर पसरून आच्छादन करावे. या आच्छादनावर ५ इंचांच्या मातीचा थर द्यावा, जेणेकरून हवाबंद स्थिती व्यवस्थित होईल.
  • हवाबंद केलेला मुरघास हा ४० ते ५० दिवस ठेवल्यास चाऱ्यामध्ये आंबवण्याची प्रक्रिया पूर्ण होऊन उत्तम दर्जाचा मुरघास तयार होतो.
  • सर्वसाधारणपणे दिवसाला प्रत्येक गाईस २० किलो मुरघास द्यावा. मुरघासाचे प्रमाण दूध देण्याच्या क्षमतेवर व हिरव्या चाऱ्याच्या उपलब्धतेवर अवलंबून असते.

संपर्क : डॉ. मनोजकुमार आवारे,(०२०) २६९२६२४८
(बायफ, मध्यवर्ती संशोधन केंद्र, उरुळी कांचन, पुणे)


इतर ताज्या घडामोडी
कोल्हापुरात विमा योजनांच्या नूतनीकरणास...कोल्हापूर : जिल्ह्यातील ११ लाख ७२ हजार बँक...
निम्न दुधना प्रकल्पामधील उपयुक्त...परभणी ः परभणी जिल्ह्यातील सेलू तालुक्यातील निम्न...
महापुराच्या मुकाबल्यासाठी...कोल्हापूर : जिल्ह्यातील प्रलंबित मागण्यांसाठी...
‘पंदेकृवि’ची उद्या राज्यस्तरीय कापूस...अकोला : लवकरच खरीप हंगाम येऊ घातला आहे. राज्याचा...
फुले कृषी विद्यापिठाकडून व्हॉट्सअॅपवर...पुणे (प्रतिनिधी) ः महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ...
हमीभावासाठी अंगाला हळद लावून आज आंदोलन...वाशीम: हळदीला दहा हजार रुपये हमीभाव मिळावा या...
वातावरणातील बदलाचे रोगकिडीवर होणारे...वातावरणातील घटकांचे ज्या प्रमाणे मानवावर परिणाम...
कथित अफवेचा टोमॅटो रोपांच्या मागणीवर...कोल्हापूर: कोरोनापेक्षा घातक व्हायरस टोमॅटोवर...
अकोला जिल्ह्यात आता दिवसाला हजार...अकोला  ः जिल्ह्यात कापूस खरेदी प्रक्रिया...
जळगावात एक क्विंटल कापसामागे चार किलोची...जळगाव : एक क्विंटल कापसामागे चार किलो कापसाची...
‘कोरोना’विरुद्धच्या लढाईसाठी माजी...अकोला  ः डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी...
अकोला झेडपी शेतकऱ्यांना अनुदानावर देणार...अकोला  ः यंदा विविध संकटांमुळे हवालदिल...
नगर जिल्ह्यात ७१ हजार ६६५ क्विंटल तूर...नगर  ः नगर जिल्ह्यात नाफेडने सुरु केलेल्या...
खानदेशात गोदामांअभावी मका खरेदीला विलंब...जळगाव  ः खानदेशात मक्‍याच्या शासकीय...
औरंगाबादमध्ये १६७५ टन खते, ६० क्विंटल...औरंगाबाद : ‘‘कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर...
शासन करणार ५० हजार टन युरियाचा बफर... नगर  : राज्यात खरीप हंगामाची तयारी...
वाघूर नदीकाठी पाटचारीत आवर्तन सोडा,...जळगाव  ः वाघूर नदीकाठी व शिवारातील टंचाई...
औरंगाबाद जिल्हयात मागणीनुसार ८ हजारावर...औरंगाबाद : महात्मा गांधी राष्ट्रीय ग्रामीण रोजगार...
बुलडाण्यातील शेतकऱ्यांनी सोयाबीन... बुलडाणा   ः जिल्ह्यातील...
औरंगाबादमध्ये बटाटा १००० ते १८०० रुपये...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये...