agricultural news in marathi, nchrysanthemum plantation technology, Agrowon, Maharashtra | Agrowon

शेवंतीच्या दर्जेदार रोपांची करा लागवड
डॉ. सतीश जाधव
रविवार, 6 मे 2018

शेवंती लागवडीसाठी जमीन चांगली भुसभुशीत करून घ्यावी. लागवडीसाठी ४५ ते ५० दिवस वयाच्या रोपांची व अधिक उत्पादनक्षम जातींची निवड करावी. सरीच्या दोन्ही बगलांमध्ये संध्याकाळच्या वेळी लागवड करावी.

शेवंती पिकाच्या देशी व विदेशी अशा दोन प्रकारच्या जाती अाहेत. आपल्या भागात ज्या जातींच्या फुलांना मागणी असते त्यानुसार निवड करावी.

शेवंती लागवडीसाठी जमीन चांगली भुसभुशीत करून घ्यावी. लागवडीसाठी ४५ ते ५० दिवस वयाच्या रोपांची व अधिक उत्पादनक्षम जातींची निवड करावी. सरीच्या दोन्ही बगलांमध्ये संध्याकाळच्या वेळी लागवड करावी.

शेवंती पिकाच्या देशी व विदेशी अशा दोन प्रकारच्या जाती अाहेत. आपल्या भागात ज्या जातींच्या फुलांना मागणी असते त्यानुसार निवड करावी.

पूर्वमशागत :
लागवडीपुर्वी एकवेळा नांगरट करून उभी - आडवी कुळवणी करावी. दुसऱ्या कुळवणीपूर्वी हेक्‍टरी २५-३० टन शेणखत मिसळावे. तयार जमिनीत ६० सें.मी. अंतरावर सरी सोडावी. सरीच्या बगलेत दोन्ही बाजूस ३० सें.मी. अंतरावर रोपांची लागवड करावी. लागवडीसाठी निरोगी व जोमदार वाढीची रोपे किंवा काश्‍या वापराव्यात. लागवड संध्याकाळच्या वेळी करावी. लागवडीनंतर २-३ दिवसांनी आंबवणीसाठी पाणी द्यावे. त्यानंतर जमिनीचा मगदूर व हंगामानुसार ५-७ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे.

खते :
हेक्‍टरी नत्र ३०० किलो, स्फुरद २०० किलो व पालाश २०० किलो अशी खत मात्रा द्यावी. संपूर्ण स्फुरद, पालाश व अर्धे नत्र लागवडीवेळी द्यावे. लागवडीनंतर दीड-दोन महिन्यांनी उर्वरित नत्र द्यावे.

पाणी व्यवस्थापन :
उन्हाळ्यात ५-७ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे. पावसाळ्यात आवश्‍यकता भासल्यास आणि हिवाळ्यात १०-१२ दिवसांच्या अंतराने पाणी द्यावे. पिकात पाणी साठून राहणार नाही याची काळजी घ्यावी.

आंतरमशागत :
पीक तणमुक्त ठेवावे. निंदणी करताना रोपांना मातीची भर द्यावी म्हणजे फुलांच्या ओझ्याने झाड कोलमडून पडत नाही.  लागवडीपासून २-३ आठवड्यांनी सरळ वाढणारा शेंडा खुडावा. शेंडा खुडल्याने बगलफुटी फुटतात. बगल फुटीच्या चांगल्या वाढीनंतर (लागवडीपासून ७-८ आठवड्यांनी) शेंडे खुडावेत. त्यामुळे झाडाची भरगच्च वाढ होते.

अभिवृद्धी

  • शेवंतीची अभिवृद्धी दोन प्रकारे करता येते. सकर्स किंवा काश्‍यापासून (मुळापासून येणारे फुटवे) व छाट्यांपासून शेवंतीची अभिवृद्धी करतात. लागवडीचा हंगाम लक्षात घेऊन सकर्स किंवा छाट्यांपासून रोपे तयार करावीत.
  • फुलबहार संपल्यानंतर फेब्रुवारी - मार्च महिन्यात झाडे जमिनीपासून २० सें.मी. उंचीवर कापावीत. झाडांना पुन्हा पाणी द्यावे म्हणजे लागवडीसाठी मोठ्या प्रमाणात सकर्स मिळतात.
  • छाटे पद्धतीने लागवडीसाठी फुलबहार संपल्यावर येणाऱ्या फुटीचे छाटे काढावेत. शेंड्याकडील ८-१० सें.मी. लांबीचे कोवळे छाटे लागवडीसाठी वापरावेत. भरपूर मुळ्या फुटण्यासाठी छाटे काढल्यानंतर छाट्याच्या बुडाकडील २-३ पाने काढून खालील बाजूचा काप कॅरॅडॅक्‍स किंवा आयबीए (इंडॉल ब्यूटिरिक अॅसिड) २००-३०० पीपीएमच्या (२०० ते ३०० मिलिग्रॅम प्रतिलिटर पाणी) द्रावणात बुडवून लावावेत.
  • छाटे लावताना त्यांचा एकतृतीयांश भाग जमिनीत गाडावा. छाटे शेणखत व माती १ः१ प्रमाणात या मिश्रणाने भरलेल्या प्लॅस्टिकच्या पिशवीत लावावेत. छाटे लागवडीसाठी ४५-५० दिवसांत तयार होतात.

               शेवंतीच्या विदेशी व देशी जाती  

 जाती       -   -   विदेशी
क्र.     प्रकार     रंग     जाती
१.     स्प्रे     पांढरा अर्कोटिक व्हाईट स्पायडर
    पिवळा सेलीब्रेट
    गुलाबी     ब्ल्यु मार्बल
२.     स्टँडर्ड  पांढरा ग्रँड इंडिया, नॉपोलीस व्हाईट
    पिवळा ब्राईट गोल्डन ॲने
    गुलाबी     सिसेंन्ड्रा
३.     पॉट    पांढरा माऊंटन स्नो
    पिवळा गोल्डन क्रिस्टल
    गुलाबी     अाॅलवेज पिंक
भारतीय जाती भारतीय जाती भारतीय जाती भारतीय जाती
मोठ्या फुलाच्या जाती     पांढरा    स्नो बॉल, ब्युटी
    पिवळा  चंद्रमा, सूपर जायंट
२.     लहान फुलाच्या जाती (पॉट)     पांढरा मरक्युरी
    पिवळा     अपराजिता
३.    लहान फुलाच्या जाती (कट फ्लाव्हर)    पांढरा बिरबल सहानी
    पिवळा सुजाता
    माऊ    अप्सरा, नीलिमा
४.     लहान फुलांच्या जाती (हार, वेण्या)    पांढरा शरद शोभा
    पिवळा  फ्रिडम

संपर्क :  डॉ. सतीश जाधव, ९४०४६८३७०९
(अखिल भारतीय समन्वयित पुष्प संशोधन
प्रकल्प, गणेशखिंड, पुणे.)

इतर ताज्या घडामोडी
मित्रबुरशींच्या संवर्धनातून लष्करी...सध्या राज्याच्या विविध भागात अनुकूल हवामानामुळे...
राज्यात लिंबांना प्रतिक्विंटल १५०० ते...सोलापुरात प्रतिक्विंटल सर्वाधिक १० हजार रुपये...
आचारसंहितेच्या धास्तीने जिल्हा परिषदेत...पुणे : आगामी विधानसभा निवडणुकीच्या...
नगर जिल्ह्यात टंचाईग्रस्तांना ३८३...नगर  : पावसाची रोहिणी, मृग, आर्द्रा,...
मराठवाड्यात हलक्या पावसाची हजेरीऔरंगाबाद, नांदेड : मराठवाड्यातील ३०९ मंडळांमध्ये...
महाजनादेश यात्रेत सावधगिरी म्हणून...नाशिक : मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी...
साताऱ्यात यंदा ऊस हंगाम तीन महिनेच सातारा : अतिवृष्टीमुळे निर्माण झालेल्या पूर...
संयुक्त राष्ट्र विकास कार्यक्रम पथकाची...कोल्हापूर : महापुरामुळे झालेल्या नुकसानीची पाहणी...
सत्ताधाऱ्यांच्या चुकीच्या धोरणांने तरुण...बीड : सत्ताधाऱ्यांनी शेतकऱ्यांच्या हिताचा...
कृषी संजीवनी प्रकल्पात पाच हेक्टरपर्यंत...मुंबई : जागतिक बँकेच्या अर्थसाह्याने राबविण्यात...
बदल्यांचा धूमधडाका सुरूचपुणे : राज्यात खरीप हंगाम शेवटच्या टप्प्यात...
वानच्या पाण्यावर पहिला हक्क शेतकऱ्यांचाअकोला : शेती सिंचनासाठी निर्माण करण्यात आलेल्या...
विमा कंपनी कार्यालयात शेतकऱ्यांचा ठिय्यासोलापूर ः पीकविम्याच्या पैशाबाबत सातत्याने...
मक्यावरील लष्करी अळीच्या प्राथमिक...नागपूर : राज्यातील मका पिकावर आलेल्या अमेरिकन...
कृषी विद्यापीठांच्या संशोधन, विकासासाठी...मुंबई ः कृषी विद्यापीठाच्या संशोधन व विकासासाठी...
कोल्हापूर जिल्ह्यात पंधरा टक्के...कोल्हापूर : जिल्ह्यात सुमारे पंधरा टक्के...
कोकण, मध्य महाराष्ट्रात पावसाचा जोर...पुणे : बंगालच्या उपसागर आणि अरबी समुद्रात तयार...
जळगावात वांगी १५०० ते २८०० रुपये...जळगाव : कृषी उत्पन्न बाजार समितीत बुधवारी (ता.१८...
तुरुंगात गेलेल्यांनी विचारू नये, की...सोलापूर ः ‘‘मी घरच्यांना सांगून आलो आहे, आता...
मराठवाडा दुष्काळमुक्‍तीसाठी सरकारचे...औरंगाबाद : वॉटर ग्रिड, गोदावरीच्या तुटीच्या...