agricultural stories in Marathi, agrowon, agrovision, Particles pull last drops of oil from well water | Agrowon

चुंबकीय नॅनो तंत्रज्ञानाद्वारे पाण्यातील तेल करता येईल वेगळे

वृत्तसेवा
रविवार, 19 ऑगस्ट 2018

राईस विद्यापीठातील अभियंत्यांनी विहिरीतील तेलाचा प्रत्येक कण वेगळा करण्याच्या उद्देशाने चुंबकीय अब्जांशी कण (नॅनो पार्टिकल्स) विकसित केले आहेत. हे संशोधन ‘रॉयल सोसायटी ऑफ केमिस्ट्री’ च्या ‘जर्नल एनव्हायर्नमेंटल सायन्स ः वॉटर रिसर्च अॅंड टेक्नॉलॉजी’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

राईस विद्यापीठातील अभियंत्यांनी विहिरीतील तेलाचा प्रत्येक कण वेगळा करण्याच्या उद्देशाने चुंबकीय अब्जांशी कण (नॅनो पार्टिकल्स) विकसित केले आहेत. हे संशोधन ‘रॉयल सोसायटी ऑफ केमिस्ट्री’ च्या ‘जर्नल एनव्हायर्नमेंटल सायन्स ः वॉटर रिसर्च अॅंड टेक्नॉलॉजी’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

वास्तविक पाण्यामध्ये तेल हे कधीच मिसळत नाहीत. मात्र, विहिरीमध्ये असे तेल सातत्याने घुसळले जात असल्यास ते पाण्यामध्ये चांगल्या प्रकारे स्थिर (इमल्सिफाइड) होते. ते वेगळे करणे अडचणीचे व सध्याच्या विविध पद्धतीद्वारेही जवळपास अशक्य मानले जाते. होस्टन येथील राईस विद्यापीठातील रसायन अभियंत्या सिबानी लिसा बिस्वाल यांनी तेलाला खेचून घेणारे नॅनो कण तयार केले आहे. त्यांच्या वापरामुळे असे इमल्सिफाइड तेल पाण्यातून सुमारे ९९ टक्क्यांपर्यंत दूर करणे शक्य होते.

सध्या प्रोडक्शन फ्लो या पद्धतीने हे पाणी वेगळ्या टाकीमध्ये घेऊन, त्यात काही रसायने आणि सरफॅक्टंट मिसळले जातात. त्याद्वारे पाण्याच्या पृष्ठभागावरील, विहिरीच्या कड्या कोपऱ्यातून तेल दाबाने खेचून घेतले जाते. मात्र, या पद्धतीमध्ये तरिही पाच टक्क्यांपर्यंत तेल पाण्यामध्ये राहते. ते ९९ टक्क्यांपर्यंत दूर करण्यासाठी बिस्वाल व त्यांच्या गटाने संशोधन केले आहे.

असे आहे तंत्र

  • राईस प्रयोगशाळेतील संशोधक क्विंग वांग यांनी चुंबकिय कण आणि अमाईन्स (धनभारीत) तयार केले होते. हे धनभारीत नॅनोकण ऋणभारीत तेलाचे कण आकर्षित करतात. तेलाच्य कणाभोवती बंध तयार केले जातात. चुंबकाच्या साह्याने हे कण पाण्याबाहेर खेचून घेतले जातात. त्या वेळी स्वच्छ पाणी खाली पुन्हा सोडले जाते.
  • अशा चुंबकीय नॅनो ट्यूबच्या निर्मितीतून प्रवाहातच प्रक्रिया करणारे रिअॅक्टर तयार करण्याचा सिबानी बिस्वाल यांचा प्रयत्न आहे. त्यामुळे मोठ्या प्रमाणात पाण्याचे शुद्धीकरण शक्य होणार आहे. या तंत्रज्ञानाचा उपयोग तेलकंपन्यांना होणार असला तरी पाण्याचे प्रदूषण रोखण्यामध्ये मोलाची मदत होणार आहे.
टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
सांगली जिल्ह्यातील भाजीपाला पिके...सांगली ः सांगली जिल्ह्याची ओळख भाजीपाला...
सणासुदीत निष्काळजीपणा नको ः पंतप्रधान...नवी दिल्ली ः देशातील लॉकडाउन संपला तरी कोरोनाचा...
कांदा बियाण्यांचा काळाबाजार सुरूचनाशिक : मागील वर्षी उन्हाळ कांदा बीजोत्पादनावेळी...
लाचखोर तलाठ्यास कारावासवर्धा : सातबारावरील चूक दुरुस्तीसाठी पंधरा...
‘गोकूळ’ देणार दूध संस्‍थांना दरफरकापोटी...कोल्‍हापूर : कोल्‍हापूर जिल्‍हा सहकारी दूध...
केंद्राने महाराष्ट्राच्या हक्काचे ३०...मुंबई : कोरोना संकटामुळे महाराष्ट्रासमोर आर्थिक...
बिहारला मदत, मग महाराष्ट्राला का नाही?...मंगळवेढा, जि. सोलापूर : केंद्र शासनाने बिहारमध्ये...
शेतकऱ्यांशी सरकारला देणेघेणे नाही ः...करमाळा, जि. सोलापूर : मुख्यमंत्री उद्धव ठाकरे हे...
पिकांचे पंचनामे करून प्रस्ताव तातडीने...सोलापूर : नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांच्या जीवनाला...
सोलापूर जिल्ह्यातील तब्बल ७५ महसूल...सोलापूर :  जिल्ह्याला अतिवृष्टीचा मोठा...
सांगली जिल्ह्यात कृष्णाकाठावरील कृषिपंप...सांगली : जिल्ह्यात गेल्या आठवड्यात अतिवृष्टी झाली...
रत्नागिरीत भातशेतीवर अस्मानी संकटरत्नागिरी : ‘‘ऑक्टोबर महिन्यातील मुसळधार...
नाशिक जिल्ह्यात मका विक्रीत...येवला, जि. नाशिक : सध्या बाजार समित्यांसह खासगी...
नुकसानपातळी अधिक, केंद्रानेही मदत करावी...नाशिक : ‘‘परतीच्या पावसामुळे कापणी योग्य झालेली...
रिसोड तालुक्यात सोयाबीनची हेक्टरी अडीच...रिसोड, जि. वाशीम ः  सततच्या पावसाने सोयाबीन...
सातारा जिल्ह्याला पावसाने झोडपलेसातारा ः दोन दिवसाच्या विश्रांतीनंतर सोमवारी...
नुकसानग्रस्तांना अधिकाधिक लाभ द्या :...भंडारा : ‘‘अतिवृष्टी व अवेळी आलेल्या...
नगर जिल्ह्यात शेतकऱ्यांची डाळिंब...नगर : दुष्काळ आणि यंदा अतीवृष्टी, तेल्या आणि...
पुणे जिल्ह्यात काही ठिकाणी मुसळधारपुणे : जिल्ह्यात पावसाच्या कमी अधिक स्वरूपात पाऊस...
मराठवाड्यात पीकविमा, नुकसानभरपाई मान्य...नांदेड : ‘‘जिल्ह्यासह संपूर्ण मराठवाड्यात...