agricultural stories in Marathi, agrowon, agrovision, Saliva could influence taste preferences | Agrowon

चवीची आवडनिवड ठरवण्यामध्ये लाळ महत्त्वाची...

वृत्तसेवा
शनिवार, 25 ऑगस्ट 2018

लाळ ही चव आणि अन्नपदार्थाच्या पचनासाठी आवश्यक मानली जाते. मात्र, लाळ पदार्थाच्या चवीची आवडनिवड ठरवण्यामध्ये मोलाची भूमिका निभावत असल्याचे संशोधकांचे मत आहे. एखादा पदार्थ खाण्याची इच्छा निर्माण करण्यामध्येही लाळ महत्त्वाची असल्याने आरोग्यपूर्ण आहाराशी जोडले जाण्यासाठीही त्याचा फायदा होऊ शकतो. या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अमेरिकन केमिकल सोसायटी’च्या २५६ व्या राष्ट्रीय बैठकीमध्ये मांडण्यात आले.

लाळ ही चव आणि अन्नपदार्थाच्या पचनासाठी आवश्यक मानली जाते. मात्र, लाळ पदार्थाच्या चवीची आवडनिवड ठरवण्यामध्ये मोलाची भूमिका निभावत असल्याचे संशोधकांचे मत आहे. एखादा पदार्थ खाण्याची इच्छा निर्माण करण्यामध्येही लाळ महत्त्वाची असल्याने आरोग्यपूर्ण आहाराशी जोडले जाण्यासाठीही त्याचा फायदा होऊ शकतो. या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अमेरिकन केमिकल सोसायटी’च्या २५६ व्या राष्ट्रीय बैठकीमध्ये मांडण्यात आले.

कारली, ब्रोकोली, डार्क चॉकलेट यांसारख्या अनेक आरोग्यदायी पदार्थांची चव कडवट किंवा तुरट असते. जर या कटवटपणावर मात करता आली, तर आरोग्यदायी पदार्थ अधिक प्रमाणात आहारात येऊ शकतील. लाळेमुळे पदार्थाच्या चवीच्या अनुभवामध्ये बदल करणे शक्य झाल्यास अधिक आरोग्यदायी पदार्थ खाणे शक्य होईल, असे मत पुरदेई विद्यापीठातील संशोधिका कॉर्डेलिया ए. रनिंग यांनी व्यक्त केले.

लाळेमध्ये पाण्याचे प्रमाण अधिक असले, तरी त्यात लाळग्रंथीतून स्रवलेली हजारो प्रथिनेही मिसळलेली असतात. त्यातील काही प्रथिने ही अन्नातील चवीच्या घटकांनी बांधून ठेवतात आणि तोंडातील चव सांगणाऱ्या ग्रहण पेशींपर्यंत पोचवतात. चॉकलेट, रेड वाइन किंवा अन्य काही पदार्थांबाबत काही प्रथिने तोंडामध्ये कोरडेपणा किंवा खरबरीतपणाच्या संवेदना जागवतात. या संवेदना बदलणे शक्य झाल्यास फायदा होऊ शकतो.
या आधी बफेल्लो विद्यापीठातील संशोधिका अॅन मारी तोर्रेग्रोसा यांनी उंदराच्या लाळेचे विश्लेषण केले होते. त्यात कडवट चव लाळेतील प्रथिनांच्या साह्याने बदलणे शक्य असल्याचे समोर आले होते. लाळेतील प्रथिनांमधील बदलांद्वारे उंदराच्या खाद्यसवयींमध्ये बदल शक्य असल्याचा निष्कर्ष काढला होता. या संशोधनावरून प्रेरित होऊन रनिंग यांनी माणसांच्या लाळेवर प्रयोग केले.
 

टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
कृषिमंत्र्यांच्या नाशिक जिल्ह्यातच पीक...नाशिक : मूग नक्षत्राच्या तोंडावर पेरणीयोग्य पाऊस...
मराठवाड्यात बॅंकांकडून शेतकऱ्यांची...औरंगाबाद : मराठवाड्यात पूर्वमोसमी पाऊस बऱ्यापैकी...
सोलापूर जिल्ह्यात पीक कर्जवाटप अवघ्या...सोलापूर : यंदाच्या खरीप हंगामासाठी जिल्ह्यात पीक...
परभणी जिल्ह्यातील शिल्लक कापसाची...परभणी : शासकीय खरेदी केंद्रांवर कापूस विक्रीसाठी...
मराठवाड्यातील सहा जिल्ह्यांत ३६५ टॅंकर...औरंगाबाद : औरंगाबाद, जालना, परभणी, नांदेड, बीड,...
जैविक किटकनाशकांद्वारे पर्यावरणाचे...परभणी : ‘‘शेतीत रासायनिक किटकनाशकांचा वापर मोठ्या...
निसर्ग चक्रीवादळग्रस्तांना तातडीने मदत...पुणे  ः निसर्ग चक्रीवादळामुळे बाधित झालेल्या...
वऱ्हाडात २५ टक्क्यांपेक्षाही कमी...अकोला  ः जून महिना सुरु झाला असून वऱ्हाडातील...
पर्यावरणातील बदलांकडे लक्ष देऊन शेती...औरंगाबाद : ‘‘पर्यावरणातील सततच्या बदलाने आपल्या...
पीक कर्जासाठी पुणे जिल्ह्यातील...पुणे  ः कर्जमाफीच्या गोंधळामुळे...
सातारा जिल्हा बॅंकेकडून कर्ज व्याजदरात...सातारा  : `कोरोना’च्या पार्श्वभूमीवर सुरु...
नगर जिल्ह्यात पीककर्ज वाटपात...नगर  ः खरीप हंगामासाठी पीककर्ज पुरवठ्याकडे...
सांगली जिल्ह्यात पीककर्ज वाटपाची गती...सांगली  : खरीप हंगामाच्या पार्श्वभूमीवर...
रत्नागिरी जिल्हा बॅंकेकडून सव्वा पाच...रत्नागिरी  ः जिल्ह्यात यंदा खरीप हंगामात...
कोल्हापूर जिल्ह्यात ६६ टक्के पीककर्ज...कोल्हापूर : जिल्ह्यात खरिपासाठी मे अखेरपर्यंत ६६...
नागपूर जिल्ह्यात १३ टक्के पीककर्ज वितरितनागपूर  ः माजी मुख्यमंत्री व विद्यमान विरोधी...
यवतमाळमध्ये खरिपासाठी २४.५१ टक्केच...यवतमाळ  ः शेतकरी आत्महत्यांचा जिल्हा अशी ओळख...
उत्तर भारताच्या दिशेने मॉन्सून वेगाने...महाराष्ट्रावर उत्तरेस १००४ तर मध्यावर व दक्षिणेस...
चंद्रपूर जिल्ह्यात पीककर्ज वितरणात...चंद्रपूर  ः चंद्रपूर जिल्ह्यातील बॅंका खरीप...
औरंगाबादमध्ये हिरवी मिरची १८०० ते २०००...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये...