agricultural stories in Marathi, agrowon, agrovision, Saliva could influence taste preferences | Agrowon

चवीची आवडनिवड ठरवण्यामध्ये लाळ महत्त्वाची...

वृत्तसेवा
शनिवार, 25 ऑगस्ट 2018

लाळ ही चव आणि अन्नपदार्थाच्या पचनासाठी आवश्यक मानली जाते. मात्र, लाळ पदार्थाच्या चवीची आवडनिवड ठरवण्यामध्ये मोलाची भूमिका निभावत असल्याचे संशोधकांचे मत आहे. एखादा पदार्थ खाण्याची इच्छा निर्माण करण्यामध्येही लाळ महत्त्वाची असल्याने आरोग्यपूर्ण आहाराशी जोडले जाण्यासाठीही त्याचा फायदा होऊ शकतो. या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अमेरिकन केमिकल सोसायटी’च्या २५६ व्या राष्ट्रीय बैठकीमध्ये मांडण्यात आले.

लाळ ही चव आणि अन्नपदार्थाच्या पचनासाठी आवश्यक मानली जाते. मात्र, लाळ पदार्थाच्या चवीची आवडनिवड ठरवण्यामध्ये मोलाची भूमिका निभावत असल्याचे संशोधकांचे मत आहे. एखादा पदार्थ खाण्याची इच्छा निर्माण करण्यामध्येही लाळ महत्त्वाची असल्याने आरोग्यपूर्ण आहाराशी जोडले जाण्यासाठीही त्याचा फायदा होऊ शकतो. या संशोधनाचे निष्कर्ष ‘अमेरिकन केमिकल सोसायटी’च्या २५६ व्या राष्ट्रीय बैठकीमध्ये मांडण्यात आले.

कारली, ब्रोकोली, डार्क चॉकलेट यांसारख्या अनेक आरोग्यदायी पदार्थांची चव कडवट किंवा तुरट असते. जर या कटवटपणावर मात करता आली, तर आरोग्यदायी पदार्थ अधिक प्रमाणात आहारात येऊ शकतील. लाळेमुळे पदार्थाच्या चवीच्या अनुभवामध्ये बदल करणे शक्य झाल्यास अधिक आरोग्यदायी पदार्थ खाणे शक्य होईल, असे मत पुरदेई विद्यापीठातील संशोधिका कॉर्डेलिया ए. रनिंग यांनी व्यक्त केले.

लाळेमध्ये पाण्याचे प्रमाण अधिक असले, तरी त्यात लाळग्रंथीतून स्रवलेली हजारो प्रथिनेही मिसळलेली असतात. त्यातील काही प्रथिने ही अन्नातील चवीच्या घटकांनी बांधून ठेवतात आणि तोंडातील चव सांगणाऱ्या ग्रहण पेशींपर्यंत पोचवतात. चॉकलेट, रेड वाइन किंवा अन्य काही पदार्थांबाबत काही प्रथिने तोंडामध्ये कोरडेपणा किंवा खरबरीतपणाच्या संवेदना जागवतात. या संवेदना बदलणे शक्य झाल्यास फायदा होऊ शकतो.
या आधी बफेल्लो विद्यापीठातील संशोधिका अॅन मारी तोर्रेग्रोसा यांनी उंदराच्या लाळेचे विश्लेषण केले होते. त्यात कडवट चव लाळेतील प्रथिनांच्या साह्याने बदलणे शक्य असल्याचे समोर आले होते. लाळेतील प्रथिनांमधील बदलांद्वारे उंदराच्या खाद्यसवयींमध्ये बदल शक्य असल्याचा निष्कर्ष काढला होता. या संशोधनावरून प्रेरित होऊन रनिंग यांनी माणसांच्या लाळेवर प्रयोग केले.
 

टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
पेरलेला कांदा काढणीला येवला, जि. नाशिक : यंदा वातावरणामुळे रोपे सडली....
महाबीज’ कर्मचाऱ्यांच्या संपामुळे बियाणे...अकोला ः महाराष्ट्र राज्य बियाणे महामंडळाच्या (...
माजी मुख्यमंत्री यशवंतराव चव्हाण यांना...कऱ्हाड, जि. सातारा ः आधुनिक महाराष्ट्राचे...
एकरकमी ‘एफआरपी’चे वाटप कोल्हापुरात...कोल्हापूर  : जिल्ह्यात हंगाम सुरू होऊन पंधरा...
पूर्णवेळ कृषी सहसंचालकाची प्रतीक्षापुणे : पुणे विभागीय कृषी सहसंचालकाची जबाबदारी...
सांगलीत तीनशे सौर कृषिपंप सुरूसांगली  : वीजपुरवठा नसतानाही दिवसा पिकांना...
ऊसदर आंदोलनाची रणभूमी कऱ्हाड राहीलसातारा : ऊसदरासह इतर प्रश्‍नांवर चर्चा...
रब्बीसाठी ‘वान’चे पाणी देण्याची...बुलडाणा : जिल्ह्याच्या सीमेवर असलेल्या वान...
सातारा जिल्ह्यात ‘एफआरपी’चा प्रश्‍न...कऱ्हाड  : साखर कारखान्यांत ऊस गाळप...
काटेपूर्णाच्या कालव्यांची दुरुस्ती...अकोला : यंदाच्या रब्बी हंगामासाठी काटेपूर्णा...
धान खरेदीवरून गृहमंत्र्यांनी...नागपूर  : गोंदिया जिल्हात धान खरेदी...
बुलडाण्यात दोन कोटींची नुकसान भरपाईबुलडाणा  : दिवाळीपूर्वी शेतकऱ्यांच्या...
शासकीय खरेदीअभावी उत्पादकांची लूटआरेगाव, जि. यवतमाळ  : आज ना उद्या शासन...
यवतमाळमध्ये पन्नास हजार क्विंटल कापूस...यवतमाळ : जिल्ह्यात सुरू करण्यात आलेल्या सीसीआय...
‘द्वारकधीश’कडून पंधरवड्यात ५५ हजार टन...नाशिक : सटाणा तालुक्यातील शेवरे येथील द्वारकाधीश...
`ऊर्जामंत्र्यांवर सदोष मनुष्यवधाचा...नाशिक : जालना जिल्ह्यातील भोकरदन तालुक्यातील ३...
किनवट येथे धानाचे खरेदी केंद्र मंजूरनांदेड : धान खरीप पणन हंगाम २०२० - २१ साठी...
‘इसापूर’चे पहिले आवर्तन शुक्रवारपासूननांदेड : ऊर्ध्व पैनगंगा प्रकल्प इसापूरमधून...
खानदेशात मका, ज्वारीला हमीभाव मिळेना जळगाव : खानदेशात ज्वारी, मक्याची आवक बाजारात सुरू...
परभणी जिल्ह्यात तीस हजार हेक्टर ऊस...परभणी  ः जिल्ह्यात सन २०१९-२० मध्ये लागवड...