agricultural stories in Marathi, agrowon, GRAPES ADVICE for cold | Page 3 ||| Agrowon

द्राक्ष बागेतील अतिथंडीचे परिणाम, उपाययोजना

डॉ. आर. जी. सोमकुंवर
मंगळवार, 12 फेब्रुवारी 2019

द्राक्षलागवडीखालील भागात (मुख्यतः नाशिक जिल्हा) किमान तापमानात फार मोठी घट होताना दिसून येत आहे. काही ठिकाणी १ अंशापर्यंत तापमान कमी झाले असून, त्याचा बागेवर विपरित परिणाम होण्याची शक्यता आहे. वाढलेल्या थंडीमुळे खालील समस्या बागेमध्य उद्भवू शकतात.

पिंक बेरीची विकृती

ज्या बागेत द्राक्षघडात पाणी उतरायला अजून १०-१५ दिवस आहेत, अशा बागेत पिंक बेरी विकृती जास्त प्रमाणात दिसून येईल. फळकाढणी जवळ येत असलेल्या बागेत हे प्रमाण कमी असेल किंवा नसेल.

द्राक्षलागवडीखालील भागात (मुख्यतः नाशिक जिल्हा) किमान तापमानात फार मोठी घट होताना दिसून येत आहे. काही ठिकाणी १ अंशापर्यंत तापमान कमी झाले असून, त्याचा बागेवर विपरित परिणाम होण्याची शक्यता आहे. वाढलेल्या थंडीमुळे खालील समस्या बागेमध्य उद्भवू शकतात.

पिंक बेरीची विकृती

ज्या बागेत द्राक्षघडात पाणी उतरायला अजून १०-१५ दिवस आहेत, अशा बागेत पिंक बेरी विकृती जास्त प्रमाणात दिसून येईल. फळकाढणी जवळ येत असलेल्या बागेत हे प्रमाण कमी असेल किंवा नसेल.

उपाययोजना ः
    शेकोटी पेटवणे ः बागेमध्ये जागोजागी शेकोटी पेटवून तापमानात वाढ करून घेता येईल.
    पाणी वाढवणे ः यामुळे बागेतील तापमानात वाढ करून घेता येईल.
    बोदावर मल्चिंग करणे ः यामुळे मुळाच्या परिसरातील तापमान वाढवून घेता येईल. परिणामी जमिनीतून अन्नद्रव्ये उचलण्याच्या कामांमध्ये अडचणी येणार नाहीत. मण्यांचा आकार वाढणे सुरू राहील.
    प्लॅस्टिक बागेत टाकणे ः यामुळे बागेतील तापमान वेलीच्या शरीरशास्त्रीय हालचाली सुरळीत राहण्यास मदत होईल. पिंक बेरीची समस्या टाळणे शक्य होईल.

बागेतील पाने करपणे

कमी तापमानामुळे बागेतील पाने करपण्याचीही समस्या निर्माण होऊ शकते. बागेत पानांचे कार्य सुरळीत राहण्याकरिता किमान तापमान हे १५ अंश सेल्सिअसच्या पुढे आवश्‍यक असते. परंतु, तापमान फारच कमी झाल्यास पानांमधील पेशींच्या विकासावर विपरीत परिणाम होतात. पानांच्या पेशी या वेळी मरतात. त्यामुळेच पानांत असलेले हरितद्रव्य सुकत व शेवटी पाने करपल्यासारखी किंवा जळाल्यासारखी दिसून येतात. ज्या बागेमध्ये फळछाटणी होऊन ६०-७० दिवस झाले आहेत व पाने करपण्याची लक्षणे दिसत आहेत, अशा बागांमध्ये पुढील काळात घडाच्या विकासात अडचणी येऊ शकतात.

उपाययोजना ः

  • पुढील काळात पुन्हा काही दिवस तापमान कमी होण्याची शक्यता असल्यास बागेत शेडनेटचा वापर करावा.
  • ज्या वेळी कमाल तापमान २५ ते ३० अंश सेल्सिअसच्या दरम्यान असते व थोडेफार उन्हे असतात, अशा वेळी १२ः६१ः० किंवा फक्त युरिया १.५ ते २ ग्रॅम प्रती लिटर पाणी प्रमाणे फवारणी करावी.
  • काही वेळा बागेत उन्हाच्या वेळी नुसती पाण्याची फवारणीसुद्धा पानांमधील पेशी जिवंत ठेवण्यास मदत करते.

संपर्क ः  डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, ०२०-२६९५६०६०
(राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्र, मांजरी, जि. पुणे.)


इतर फळबाग
अवकाळी पावसानंतर लिंबूवर्गीय फळबागेचे...स ध्या अनेक जिल्ह्यात सोसाट्याच्या वाऱ्यासह...
बागेमध्येच उपलब्ध मण्यांपासून बेदाणे...सध्या वेलीवरील द्राक्ष मण्यांचे बेदाणे करण्याची...
नियंत्रण आंबा फळगळीचेकाही भागात पाऊस होत आहे. अशा वातावरणात विविध कीड...
नियंत्रण आंबा फळगळीचेसद्यःस्थितीमध्ये राज्यातील बहुतांश भागामध्ये...
बागेमध्येच उपलब्ध मण्यांपासून बेदाणे...तीन वर्षापूर्वी राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन...
उन्हाळी हंगामात शेवगा पिकाचे छाटणी...शेवग्याचे झाड झपाट्याने वाढणारे असून, शेवगा...
..असे करा गारपीटग्रस्त केळीबागेचे...मागील आठवड्यात विदर्भ आणि खानदेशातील अनेक भागांत...
काटेकोर पाणी व्यवस्थापनातून...''पुणे जिल्ह्यातील पुरंदर तालुका कायम दुष्काळी...
मोसंबीतील फुल-फळगळ आणि उपाययोजनामोसंबीला भरपूर फुले लागतात, फळधारणाही भरपूर होते...
वाढत्या तापमानातील द्राक्ष बागेत...सध्याच्या परिस्थितीमध्ये वेगवेगळ्या वाढीतील...
व्यवस्थापन केळी बागेचे..केळीची वाळलेली पाने (रोगविरहित), उसाचे पाचट,...
कृषी सल्ला (कोकण विभाग)भुईमूग शेंगा अवस्था भुईमूग पिकावर मावा,...
द्राक्ष सल्लासध्याच्या परिस्थितीमध्ये वातावरणाचा विचार करता...
इजा झालेल्या द्राक्षमण्यांवरील फळमाशीचे...द्राक्ष बागेमध्ये द्राक्ष पक्वतेच्या वेळी...
फळबाग सल्ला (कोकण विभाग)काजू  फुलोरा ते फळधारणा अवस्था ...
व्यवस्थापन संत्राबागेचे...उन्हाळ्यात सकाळी किंवा संध्याकाळच्या वेळी झाडांना...
व्यवस्थापन केळी बागेचे...तीव्र सूर्यप्रकाशापासून घडाचे संरक्षण करण्यासाठी...
गुणकारी डाळिंबडाळिंब हे अत्यंत गुणकारी फळ असून भारतात सर्वत्र...
संत्रा, मोसंबी पिकातील फळगळीची कारणेसंत्रा, मोसंबी फळबागांमध्ये नैसर्गिक परिस्थिती,...
लक्षात घ्या चुनखडीयुक्त जमिनीचे गुणधर्मजमिनीत मुक्त चुना वेड्यावाकड्या खड्यांच्या आणि...