agricultural stories in Marathi, agrowon, making of grape vine grafting | Agrowon

द्राक्ष कलम करण्याची पद्धती
सतीश फाळके
शनिवार, 29 सप्टेंबर 2018

खुंटरोपाची निवड

डॉगरीज, डीग्रासेट, रामसे किंवा साल्ट ग्रीक, ११०आर, सेंटजॉर्ज आणि टेलकी ५ ए.,१६१३ आणि फ्रिडम

जमिनीच्या प्रकारानुसार खुंटरोपाची निवड

खुंटरोपाची निवड

डॉगरीज, डीग्रासेट, रामसे किंवा साल्ट ग्रीक, ११०आर, सेंटजॉर्ज आणि टेलकी ५ ए.,१६१३ आणि फ्रिडम

जमिनीच्या प्रकारानुसार खुंटरोपाची निवड

  • जास्त सूत्रकृमीचा प्रादुर्भाव आणि क्षारांचे प्रमाण जास्त असणाऱ्या जमिनीसाठी ः डॉगरीज, डीग्रासेट, रामसे, फ्रिडम आणि १६१३ या खुंटरोपाची निवड करावी.
  • क्षार सहनशील खुंटरोप ःरामसे किंवा साल्ट ग्रीक, डॉगरीज आणि डीग्रासेट
  • कमी पाणी असणाऱ्या जमिनीसाठी खुंट रोपाची निवड ः जास्त सहनशील-११०आर, कमी सहनशील- सेंटजॉर्ज

खुंट कसे तयार करावे ?

  • खरड छाटणी झाल्यानंतर कलम बांधवयाच्या जातीची खुंट रोपाची काडी घ्यावी. निवडलेली काडी गोलाकार व पक्व असावी. काडीवर किमान ४ डोळे असावे.
  • काडी लावण्यासाठी ८ x १५ सेंमी आकाराची नर्सरी पिशवी वापरावी.
  • नर्सरी पिशवीत माती, चांगले कुजलेले शेणखत आणि स्फुरद या खताची मात्रा २:१:१ या प्रमाणात भरावी.
  • निवडलेल्या खुंट रोपाची काडी लागवडीपूर्वी एक दिवस अगोदर पाण्यामध्ये बुडवून ठेवावी. यामुळे काडीवरील डोळे लवकर फुटतात.
  • निवडलेली काडी नर्सरी पिशवीमध्ये लावण्यापूर्वी कार्बेन्डाझीम २ ग्रॅम प्रति लिटर पाणी या द्रावणामध्ये ५ मिनिटे बुडवून घ्यावी. - नर्सरीमधील खुंट रोप २-३ महिन्यांनंतर आधी आखणी केलेल्या शेतामध्ये योग्य अंतरावर स्थलांतरीत करावे.

कलम बांधण्यासाठी खुंटरोपाचे वय
खुंटरोप लागवडीपासून ८ ते ९ महिने वयाचे असावे. ते गोलाकार व पेन्सीलच्या जाडीचे असावे.

कलम काडीची निवड

  • कलम काडी एप्रिल छाटणीपासून सुमारे १२० दिवसांची असावी.
  • काडीचा रंग विटकरी असावा.
  • निवडलेल्या कलम काडीवर किमान दोन चांगले फुगलेले डोळे असावेत.
  • कलम काडीची जाडी ८-१० मिमी असावी.

कलम करताना लागणारे साहित्य ः कलम चाकू, प्लॅस्टिक टेप

कलम करण्याचा योग्य काळ

  • १५ ऑगस्ट ते १५ ऑक्टोबर.
  • वातावरणातील आर्द्रता ८० टक्क्यांच्या वर असते, असा काळ कलम करण्यासाठी योग्य समजावा. आर्द्रता ८०% किंवा त्यापेक्षा अधिक असल्याची खूण म्हणजे या काळात बागेमध्ये फिरताना किंवा काम करताना घाम जास्त येतो. या काळात केलेले कलम यशस्वी होते.

कलम करण्याची पद्धत
पाचर कलम -

  • निवडलेल्या खुंट रोपावर जमिनीपासून १ फूट उंचीवर कट करावे. त्यावर साधारण मधोमध दोन इंचाचा उभा काप घ्यावा.
  • कलम काडीवर दोन इंचाचा तिरका काप घ्यावा. कलम काडीची पाचर खुंट रोपावर घट्ट बसवून घ्यावी. त्यावर प्लॅस्टिक टेप हवेचा शिरकाव होणार नाही, अशा पद्धतीने घट्ट बांधावा.

कलम यशस्वी झाले किंवा नाही कसे ओळखावे?
साधारणतः ८-९ दिवसांनंतर कलम काडीवरील डोळे फुटायला सुरवात होते किंवा फुगलेला डोळा तांबूस रंगाचा दिसतो

कलम केल्यानंतर घ्यावयाची काळजी
कलम केल्यानंतर ३-४ दिवसांमध्ये कलम काडीवरील डोळे फुगून नवीन फूट बाहेर पडण्यास सुरवात होते. त्या वेळी उडद्या कीड डोळे कुरतडून खाते. कलम यशस्वी होत नाही. अशा वेळी शिफारशीत अांतरप्रवाही कीटकनाशकाची फवारणी करावी.
कलमाच्या जोडाखालील म्हणजेच खुंट रोपावरील येणाऱ्या फुटी वेळोवेळी काढून टाकाव्यात. त्यामुळे कलम काडीवरील डोळे लवकर फुटण्यास मदत होईल.
कलम जोडावरील गुंडाळलेले प्लॅस्टिक हे कलम काडीच्या आत मध्ये जाणार नाही, याची काळजी घ्यावी. ज्या ठिकाणी प्लॅस्टिक काडीच्या आत शिरले असेल, तेथील प्लॅस्टिक सुईच्या साह्याने कापून काढावे.

संपर्क ः सतीश फाळके, ८००७१४०२४४

इतर ताज्या घडामोडी
अकोल्याचा रब्बी हंगाम दीड लाख हेक्टरवर...अकोला  ः खरिपात पिकांचे नुकसान झाल्याने काही...
सोलापूर जिल्ह्यात नुकसानभरपाईसाठी २०४...सोलापूर : यंदा ऑक्‍टोबर महिन्यात झालेल्या...
पुणे : नुकसानग्रस्त भाजीपाला पिकांचे...पुणे ः मॉन्सुनोत्तर पावसामुळे पुणे विभागात नऊ...
अमरावती जिल्ह्यात ज्वारी ठरेल रब्बीत...अमरावती  ः मध्यम जमीन व सिंचनाच्या सोयी...
साहेब, संत्रा उत्पादकांचे प्रश्‍न सोडवा...नागपूर ः ‘‘दुचाकी, कार आणि घर घेण्यासाठी कर्जाचे...
परभणी : दूधातील घट ऑक्टोबरमध्येही कायमपरभणी : शासकीय दूध योजनेतंर्गंत येथील दुग्ध...
सातारा जिल्ह्यात भूजल पातळीत वाढसातारा ः जिल्ह्यात यंदा झालेल्या अतिवृष्टी,...
नगर जिल्ह्यात सव्वाचार लाख हेक्‍टर...नगर ः मागील महिन्यात झालेल्या अतिवृष्टीमुळे खरीप...
कोल्हापूरच्या पूर्वेकडच्या भागात...कोल्हापूर : एकेकाळी सोयाबीनच्या उत्पादनात अग्रेसर...
ओला दुष्काळ जाहीर करा; बच्चू कडूंचे...मुंबई : राज्यात ओला दुष्काळ जाहीर करून...
गुलटेकडीत कांद्याच्या आवकेत घटपुणे ः गुलटेकडी येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
दक्षिण आफ्रिकेतील हापूस आंबा सांगलीतसांगली : आंब्याचा हंगाम सुरू होण्यास अद्याप...
परभणीत शेतकरी संघर्ष समितीचे रास्ता...परभणी ः जिल्ह्यात मॉन्सुनोत्तर पाऊस आणि...
पीकविम्यासाठी शेतकऱ्यांचा कंपनीसमोर...पुणे ः मागील २०१८ या वर्षातील बीड जिल्ह्यातील...
पंतप्रधान मोदी आणि शिवसेनेत दरी निर्माण...मुंबई ः पंतप्रधान नरेंद्र मोदी आणि शिवसेना...
राज्यात लसूण ४२०० ते २० हजार रूपये...सांगलीत ४२०० ते १५००० रुपये सांगली : येथील...
राजकीय अस्थिरतेमुळे पूरग्रस्तांना मदतीस...कोल्हापूर: महापुरात नुकसानग्रस्त शेतकऱ्यांना...
नवनवीन प्रपत्र, जिओ टॅगिंगच्या...बुलडाणा  ः अवकाळी पावसामुळे झालेल्या...
दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांच्या प्रश्नी ‘...अकोला ः राज्यातील दुष्काळग्रस्त शेतकऱ्यांना एकरी...
शरद पवार करणार विदर्भातील पीक नुकसानीची...नागपूर ः राज्यात सत्तास्थापनेचे गुऱ्हाळ सुरू...