agricultural stories in Marathi, corn plantation | Agrowon

मका लागवड तंत्रज्ञान
डॉ. मधुकर बेडिस
गुरुवार, 20 जून 2019

पेरणी

  •     खरीप हंगाम ः १५ जून ते १५ जुलै
  •     रबी हंगाम ः १५ ऑक्‍टोबर ते १५ नोव्हेंबर
  •     उन्हाळी ः १ जानेवारी ते १५ फेब्रुवारी

मशागत

  •     जमिनीची खोल (१५ ते २० सेंमी.) नांगरट करावी.
  •     कुळवाच्या २-३ पाळ्या देऊन जमीन भुसभुशीत करावी.
  •     शेणखत ः १० ते १२ टन/हे.
  •     हिरवळीचे खत जमिनीत गाडले असल्यास शेणखताची आवश्‍यकता नाही.

लागवडीच्या सुधारित पद्धती

पेरणी

  •     खरीप हंगाम ः १५ जून ते १५ जुलै
  •     रबी हंगाम ः १५ ऑक्‍टोबर ते १५ नोव्हेंबर
  •     उन्हाळी ः १ जानेवारी ते १५ फेब्रुवारी

मशागत

  •     जमिनीची खोल (१५ ते २० सेंमी.) नांगरट करावी.
  •     कुळवाच्या २-३ पाळ्या देऊन जमीन भुसभुशीत करावी.
  •     शेणखत ः १० ते १२ टन/हे.
  •     हिरवळीचे खत जमिनीत गाडले असल्यास शेणखताची आवश्‍यकता नाही.

लागवडीच्या सुधारित पद्धती

  •     खरीप ः सपाट जमिनीवर पेरणी
  •     रबी ः सरी वरंबा पद्धती

पेरणी अंतर

  •     उशिरा व मध्यम कालावधीच्या जातीसाठी ः ७५ x २० सेंमी.
  •     लवकर पक्व होणाऱ्या जातींसाठी ः ६० x २० सेंमी.

पीक जाती व वैशिष्ट्ये

  •     राजर्षी ः एकेरी संकरीत वाण - उत्पन्न ः १०० ते ११० क्विं./ हे.
  •     मांजरी  ः संमिश्र वाण - उत्पन्न ः ४० ते ५० क्विं./ हे.
  •     पंचगंगा ः संमिश्र वाण - उत्पन्न ः ४० ते ५० क्विं/ हे.
  •     करवीर ः संमिश्र वाण - उत्पन्न ः ५० ते ५५ क्विं./ हे.
  •     आफ्रिकन टॉल ः संमिश्र वाण. चाऱ्यासाठी
  • सर्वोत्तम. उत्पादन  ः ६० ते ७० टन हिरवा चारा/ हे.
  •  धान्य ः ४० ते ५० क्विंटल/ हे.

    बियाणे प्रमाण ः १५ ते २० किलो प्रतिहेक्टर.
    बीजप्रक्रिया ः पेरणीपूर्वी २ ते २.५
ग्रॅम थायरम प्रतिकिलो बियाणांस चोळावे.

पाणी व्यवस्थापन
    खरीप हंगामात पुरेसा पाऊस असल्यास पाणी देण्याची आवश्‍यकता नाही.
पाऊस नसल्यास किंवा रब्बीतील पाणी व्यवस्थापन

  •     पेरणी केल्यानंतर लगेच पाणी द्यावे.
  •     पेरणीनंतर २० ते ४० दिवसांनी (पिकाची शाकीय अवस्था)
  •     पेरणीनंतर ४० ते ६० दिवसांनी (पीक फुलोऱ्यात असताना)
  •     दाणे भरण्याचे वेळी ः पेरणीनंतर ७० ते ८० दिवस

आंतरमशागत ः तणनियंत्रण

  •     पेरणी संपताच चांगल्या वापशावर ॲट्राझीन २.५ किलो प्रतिहेक्‍टरी ५०० लि. पाण्यात मिसळून सम प्रमाणात जमिनीवर फवारावे.
  •     फवारणी केलेले क्षेत्र तुडवू नये.
  •     तणनाशक फवारणीनंतर १५ ते २० दिवसांपर्यंत आंतरमशागत करू नये.

मक्‍यामध्ये घ्यावयाची आंतरपिके

  •     कडधान्ये ः उडीद, मूग, चवळी
  •     तेलबिया ः भुईमूग, सोयाबीन
  •     भाजीपाला ः मेथी, कोबी, कोथिंबीर, पालक इत्यादी
  •     पेरभात + मका

खत व्यवस्थापन ः

रासायनिक खते द्यावयाची वेळ अन्नद्रव्य किलोग्रॅम/ हे.
नत्र (युरिया) स्फुरद (SSP) पालाश (MOP)
पेरणीच्या वेळी ४० (८८) ६० (३७८) ४० (६८)
पेरणीनंतर ३० दिवसांनी ४० (८८) ०० ००
पेरणीनंतर ४० ते ४५ दिवसांनी ४० (८८) ०० ००
एकूण १२० (२६४) ६० (३७८) ४० (६८)

(कंसातील आकडे युरिया, स्फुरद व MOP खतांचे आहेत.)

- डॉ. मधुकर बेडिस, ९८५०७७८२९०
०२४२६/ २३३४४७

(प्रमुख शास्त्रज्ञ, कडधान्य सुधार प्रकल्प, महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ, नगर.)

इतर तृणधान्ये
पेरणी पद्धतीने भात लागवडभाताची लागवड १५ जुलै पर्यंत पूर्ण करावी. दोन...
ज्वारी वाणाची विविधता : मूल्यवर्धनातून...कित्येक वर्षांपासून शेतकऱ्यांनी ज्वारीचे विविध...
मका लागवड तंत्रज्ञानपेरणी     खरीप हंगाम ः १५...
तयारी खरिपाची : भात लागवडीचे सुधारित...भारतातील सुमारे २/३ लोकांच्या दररोजच्या आहारात...
आहारात असावी आरोग्यदायी ज्वारीज्वारीमध्ये लोह मोठ्या प्रमाणात असते. ॲनिमियाचा...
गहू पिकावरील रोग नियंत्रणयंदाचा हंगाम आतापर्यंत गहू पिकासाठी अत्यंत पोषक...
गहू पिकावरील कीड नियंत्रणगहू पिकावर सध्या मावा, तुडतुडे, कोळी अशा किडींचा...
गहू पिकावरील मावा, तुडतुडे किडींचे...गहू पिकावरील मावा आणि तुडतुडे या किडींवर वेळीच...
ज्वारीवरील खोडकिडा, रसशोषक किडींचा...कीडीमुळे ज्वारी पिकाचे सुमारे ५० टक्क्यांपर्यंत...
ज्वारीस द्या संरक्षित पाणीसर्वसाधारणपणे ७० ते ७५ दिवसांत ज्वारी फुलोऱ्यात...
निर्यातीसाठी ड्यूरम गहू लागवडीचे करा...भारतामध्ये आपली देशांतर्गत गरज भागवून उर्वरित...
गहू पीक सल्ला१) वेळेवर पेरणीसाठी दर हेक्‍टरी १२० किलो नत्र, ६०...
गव्हाच्या उशिरा पेरणीसाठी निवडा योग्य...बागायती गव्हाच्या वेळेवर पेरणीसाठी नोव्हेंबर...
मक्यावरील अमेरिकन लष्करी अळीचे नियंत्रणशास्त्रीय नाव ः स्पोडोप्टेरा फ्रुजीपर्डा  ...
खपली गहू लागवडीचे सुधारित तंत्रगेल्या काही दशकांमध्ये कमी उत्पादकतेमुळे खपली गहू...
जिरायती गहू पिकासाठी ओलावा महत्त्वाचाजिरायती गव्हाच्या लागवडीमध्ये ओलाव्याचे महत्त्व...
जिरायती गहू लागवडीतील तंत्रेजिरायती गव्हाची लागवड ऑक्‍टोबरअखेर ते...
जमिनीच्या खोलीनुसार पेरा ज्वारीचे वाणरब्बी हंगामामध्ये ज्वारी हे महत्त्वाचे पीक आहे....
भातावरील तुडतुडे प्रादुर्भावाकडे...सध्या खरीप हंगामातील भात पीक बहुतेक ठिकाणी...
नियोजन रब्बी ज्वारी लागवडीचे...रब्बी ज्वारी लागवडीसाठी मूलस्थानी जलसंधारण...