agricultural stories in Marathi, Crop pests more widespread than previously known | Agrowon

पिकांवरील किडींचा प्रसार अपेक्षेपेक्षा अधिक

वृत्तसेवा
रविवार, 30 जून 2019

किडी आणि रोगांमुळे होणारे पिकांचे नुकसान हे वाढत चालले असून, ते आपल्या अपेक्षेपेक्षा अधिक विस्तृत प्रदेशामध्ये पसरत असल्याचा निष्कर्ष एक्स्टर विद्यापीठातील संशोधकांनी काढला आहे. आज त्या ठिकाणी किडींची नोंद नसल्याचे मानले जाते, तिथेही त्यांचा वावर असल्याचा निष्कर्ष त्यांनी काढला आहे. हे संशोधन ‘ग्लोबल चेंज बायोलॉजी’मध्ये प्रकाशित केले आहे.

किडी आणि रोगांमुळे होणारे पिकांचे नुकसान हे वाढत चालले असून, ते आपल्या अपेक्षेपेक्षा अधिक विस्तृत प्रदेशामध्ये पसरत असल्याचा निष्कर्ष एक्स्टर विद्यापीठातील संशोधकांनी काढला आहे. आज त्या ठिकाणी किडींची नोंद नसल्याचे मानले जाते, तिथेही त्यांचा वावर असल्याचा निष्कर्ष त्यांनी काढला आहे. हे संशोधन ‘ग्लोबल चेंज बायोलॉजी’मध्ये प्रकाशित केले आहे.

किडींची एखाद्या विशिष्ट प्रदेशामध्ये नोंद होत नसल्यास, त्या तिथे नसल्याचे मानले जाते. मात्र, एक्स्टर विद्यापीठाने केलेल्या विश्लेषणामध्ये अनेक किडी सध्या आढळत नसल्या तरी त्या तिथे अस्तित्त्वात आहेत. ही शक्यता ७५ टक्केपेक्षा अधिक आहे. चीन, भारत, दक्षिण ब्राझील आणि पूर्वी सोव्हियत युनियनमध्ये असलेल्या अन्य काही देशात झालेल्या अभ्यासामध्ये अशा किडींची संख्या मोठी असल्याचे आढळले आहे.

‘सेंटर फॉर अॅग्रीकल्चर अॅण्ड बायोसायन्स इंटरनॅशनल’ (CABI) संस्थेच्या किडीच्या वितरणांच्या माहितीसाठ्यातील १७३९ किडीची माहिती या अभ्यासासाठी वापरण्यात आली. एक्स्टर विद्यापीठातील संशोधक डॉ. डॅन बेब्बर यांनी सांगितले की, सध्या काही ठिकाणी किडींच्या धोक्याची व्याप्ती समजून घेण्यासाठी आम्ही एक प्रारूप तयार केले आहे.
या प्रारूपाची अचूकता तपासण्यासाठी चीनमधील विविध प्रकाशनामध्ये प्रकाशित झालेल्या किडींच्या नोंदीचा वापर केला आहे. या नोंदी जागतिक किडीच्या माहितीसाठ्यामध्ये अद्याप समाविष्ट झालेल्या नाहीत.

विशिष्ट ठिकाणी ज्या किडी आढळण्याची केवळ शंका व्यक्त केली जात होती, त्या ठिकाणी मुळात या किडी असल्याचे दिसून आले आहे. कोणत्याही किडीच्या नियंत्रणासाठी व प्रसार रोखण्यासाठी त्यांच्या सुरवातीच्या अवस्था या अत्यंत महत्त्वाच्या असतात.

नव्या विभागामध्ये किडींचा प्रसाराचा वेग गेल्या काही वर्षांमध्ये वाढला आहे. त्यासाठी जागतिक व्यापाराला कारण धरले जात असले तरी त्यातील वातावरणातील बदलाचा वाटा नाकारता येणार नाही. या किडींचा नव्याने होणारा प्रसार रोखण्यासाठी किडींच्या सुरवातीच्या अवस्थांमध्येच प्रयत्न करण्याची आवश्यकता आहे. पूर्वीच्या अभ्यामध्ये नोंदवल्या न गेलेल्या किडी जागतिक कीड वितरण माहितासाठ्यामध्ये गैरहजर असल्याचे मानले जात होते. मात्र, आमच्या अभ्यासामध्ये अशा छुप्या गैरहजर (स्युडो अॅबसेन्स) किडींची संख्या मिळवण्याची पद्धत पुढे आली आहे. त्यातून सुधारीत वितरण प्रारूप आणि धोक्याचे विश्लेषण करणे शक्य होईल.


इतर ताज्या घडामोडी
सोयाबीन बियाणे निर्बंध मध्य प्रदेशकडून...पुणे ः परराज्यांत सोयाबीन बियाणे विक्रीवर निर्बंध...
‘महाबीज’चे सोयाबीन बियाणे दर ‘जैसे थे’अकोला : खरीप हंगामासाठी ‘महाबीज’ने सोयाबीन...
देशाच्या तुलनेत निम्मी साखर एकट्या...कोल्हापूर : देशाच्या साखरनिर्यात कोट्यापैकी जवळ...
‘गोकुळ’चा कल सत्तांतराकडेकोल्हापूर : अत्यंत चुरशीने झालेल्या कोल्हापूर...
‘सह्याद्री’च्या पर्वतरांगेमधून...नाशिक : सह्याद्रीच्या पर्वतरांगेत पश्‍चिम घाट...
राज्यात आंब्याचा हंगाम ऐन बहरातअकोल्यात बदाम आंबा ४००० ते ४५०० रुपये क्विंटल...
सोशल मीडियाद्वारे ६५ टन कलिंगड विक्रीपुणे : कोरोनामुळे सलग दुसऱ्या वर्षी एप्रिल...
मध्य प्रदेश सरकारकडून बियाणे विक्रीवर...पुणे ः सोयाबीन बीजोत्पादनात देशात सर्वात मोठा...
पशुखाद्य निर्मितीचा कच्चा माल दुपटीने...सांगली : पशुखाद्य तयार करण्यासाठी लागणाऱ्या...
दक्षिण भागात गारपिटीची शक्यतापुणे :  गेल्या काही दिवसांपासून उन्हाचा चटका...
परभणी जिल्ह्यात कडक निर्बंध लागूपरभणी ः  कोरोनाचा प्रसार रोखण्यासाठी...
परभणी जिल्ह्यात लघु तलावांत सरासरी १९...परभणी ः वाढते तापमान, बाष्पीभवनाचा वाढलेला वेग,...
नाशिक जिल्ह्यात बाजार समित्यांमध्ये...नाशिक : पणन विभागाच्या परिपत्रकात सलग ३...
नाशिक : 'ऑक्सिजन एक्स्प्रेस'द्वारे २७....नाशिक : ‘‘जिल्ह्यातील प्राणवायूची तूट भरून...
सांगलीत केळीच्या क्षेत्रात घट होण्याची...सांगली ः जिल्ह्यात गेल्या दोन वर्षात झालेल्या...
रत्नागिरीत ३७ टन काजू बी तारणरत्नागिरी ः काजूचे बाजारातील दर घसरल्यानंतर...
आदिवासी विकास मंडळ करणार गव्हाची खरेदीयवतमाळ : आदिवासी विकास महामंडळाकडून राज्यात...
परभणीत सोयाबीनचे दीड हजार क्विंटल...परभणी ः परभणी तालुक्यात यंदा ११० हेक्टरवर उन्हाळी...
भुईमुगाचे वाण निकृष्ट, कंपन्यांवर...यवतमाळ : जिल्ह्यात भुईमुगाच्या शेंगा न धरण्याचे...
नगरमध्ये महावितरणच्या पायाभूत सुविधांचे...नगर : कृषिपंप वीज धोरण २०२०च्या अंमलबजावणीमुळे...