agricultural stories in Marathi, grapes advice | Page 2 ||| Agrowon

द्राक्षबागेत नवीन फुटीवर किडींच्या प्रादुर्भावाकडे लक्ष ठेवा

डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, डॉ. दिपेंद्र यादव
गुरुवार, 11 एप्रिल 2019

द्राक्ष बागेमध्ये सध्याच्या वातावरणाचा आढावा घेतल्यास असे दिसून येईल की, बऱ्याच भागात तापमानात सातत्याने वाढ होत आहे. येत्या आठवड्यात काही भागात तापमान वाढून काही भागामध्ये ढगाळ वातावरण तयार होण्याची शक्यता दिसून येत आहे. या आठवड्यामध्ये अधिक तापमान, दुपारी ढगाळ वातावरण व काही ठिकाणी वादळी वारे असा स्वरुपाचे वातावरण राहील. परिणामी आर्द्रता वाढून त्याचे नवीन फुटीवर चांगले परिणाम मिळण्याची संधी आहे. वाढीच्या वेगवेगळ्या टप्प्यामध्ये असलेल्या बागांमध्ये करावयाच्या उपाययोजनांची माहिती घेऊ.

१) नुकतीच खरडछाटणी झालेली द्राक्ष बाग -

द्राक्ष बागेमध्ये सध्याच्या वातावरणाचा आढावा घेतल्यास असे दिसून येईल की, बऱ्याच भागात तापमानात सातत्याने वाढ होत आहे. येत्या आठवड्यात काही भागात तापमान वाढून काही भागामध्ये ढगाळ वातावरण तयार होण्याची शक्यता दिसून येत आहे. या आठवड्यामध्ये अधिक तापमान, दुपारी ढगाळ वातावरण व काही ठिकाणी वादळी वारे असा स्वरुपाचे वातावरण राहील. परिणामी आर्द्रता वाढून त्याचे नवीन फुटीवर चांगले परिणाम मिळण्याची संधी आहे. वाढीच्या वेगवेगळ्या टप्प्यामध्ये असलेल्या बागांमध्ये करावयाच्या उपाययोजनांची माहिती घेऊ.

१) नुकतीच खरडछाटणी झालेली द्राक्ष बाग -

या बागेत सुरवातीच्या कालावधीमध्ये जास्त तापमान असल्यामुळे अडचणी कमी असतील. मात्र, जास्त तापमान व कमी आर्द्रता डोळे फुटण्याकरिती अडचणीची ठरू शकते. त्याकरिता या बागेमध्ये ओलांड्यावर पाण्याची फवारणी करणे, शेडनेटचा वापर करून वेलीवर सावली करणे या सारखी महत्त्वाची कार्यवाही फायद्याची ठरू शकेल.ज्या बागेत डोळे फुटायला सुरवात झाली आहे किंवा तीन ते चार पानांची अवस्था आहे, अशा ठिकाणी वाढत्या तापमानामध्ये मिलीबग, उडद्या व थ्रिप्स या किडींचा प्रादुर्भाव जाणवेल.

अ) मिलीबग वर नियंत्रण ठेवण्यासाठी बागेत खरडछाटणी होताच ब्युप्रोफेजीन १.२५ मिलि प्रति लिटर पाणी या प्रमाणे संपूर्ण वेल धुतली जाईल, अशा प्रकारे फवारणी करावी. वेलीवर मिलीबगचा जास्त प्रादुर्भाव असलेल्या परिस्थितीमध्ये पुन्हा सात दिवसांनी वरील फवारणीद्वारे झाडे धुवून घ्यावीत.मिलीबगचा जास्त प्रादुर्भाव असल्याच्या परिस्थितीमध्ये डोळे फुटल्यावर पाने एका ठिकाणी गोळा होताना दिसतील. याला मॉल फॉर्मेशन असे सुद्धा म्हटले जाते. या स्थितीमध्ये इमिडाक्लोप्रीड (१७.८ टक्के एसएल) ०.४ मिलि प्रति लिटर पाणी या प्रमाणे प्रतिबंधात्मक फवारणी घ्यावी. इमिडाक्लोप्रीडच्या फवारणीमुळे उडद्या, मिलीबग व थ्रिप्सचेही चांगले नियंत्रण मिळू शकेल.

ब) बागेत जास्त तापमान व वाढत्या आर्द्रतेच्या वेळी जेव्हा नवीन लुसलुशीत फुटी निघतात, अशा वेळी थ्रिप्सचा प्रादुर्भाव वाढलेला दिसून येतो. ही कीड पानांमधून रस शोषून घेते. परिणामी वेलींची पाने आकसल्याप्रमाणे दिसतात. या पानातील रस किंवा हरितद्रव्य कमी झाल्यामुळे वेलीमध्ये अन्नद्रव्यांचा साठ कमी होण्याची भीती असते.

थ्रिप्सच्या नियंत्रणासाठी फवारणी

  • फिप्रोनील (८० डब्ल्यूजी) ०.६२५ ग्रॅम प्रति १० लिटर पाणी किंवा
  • इमामेक्टीन बेन्झोएट (५ एसजी) ०.२२ ग्रॅम प्रति लिटर पाणी.

टीप ः
या बागेमध्ये लॅम्बडा सायहॅलोथ्रीनची फवारणी करणे टाळावे.

२) सबकेन होत असलेली द्राक्षबाग -

  • या बागेत मार्च महिन्यात खरड छाटणी झाली असेल. सध्या ८ ते ९ पानांच्या अवस्थेत असलेल्या या बागेत फुटींची विरळणी करणे महत्त्वाचे आहे. खरड छाटणीनंतर वेलीवरील डोळ्यावर चांगल्या तऱ्हेने सूक्ष्मघडनिर्मिती व्हावी, हा उद्देश असेल. या वेली प्रत्येक वेलीवर ७० ते ८० फुटी निघालेल्या दिसतील. या सर्वच फुटी तशाच ठेवल्यास एकही काडी आवश्यकतेप्रमाणे जाड होणार नाही. दाट कॅनोपीमुळे काडीच्या प्रत्येक डोळ्यावर आवश्यक तितका एकसारख्या तीव्रतेचा सूर्यप्रकाश न मिळाल्यास सूक्ष्मघडनिर्मितीमध्ये अडचणी येतील. ही गोष्ट लक्षात घेऊन फुटींची विरळणी महत्त्वाची असेल.
  • वेलीस मिळालेल्या प्रत्येक वर्गफूट अंतराकरिता अर्धी काडी या प्रमाणे नियोजन करून इतर काड्या किंवा फुटी कमी कराव्यात. वेलीवर ५ ते १० टक्के फुटी जास्त जोमात निघालेल्या दिसतील. या फुटी तशाच राखल्यास काडी जाड होईल व पुढील हंगामात घड मागेपुढे येतील. त्यानंतर ५ ते १० टक्के फुटी निघालेल्या उशिरा निघालेल्या व अशक्त दिसतील. इतर ७० ते ८० टक्के फुटी एकसारख्या वाढीच्या दिसतील. जास्त जोमातील व अशक्त अशा फुटी काढून टाकाव्यात. त्यानंतर एकसारख्या वाढीसाठी फुटींमधूनसुद्धा काही फुटी कमी करून घ्याव्यात. ओलांड्यावर प्रत्येक फूट ही अडीच ते तीन इंच अंतरावर राहील, याची काळजी घ्यावी.

डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, ०२०-२६९५६०६०
(राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्र, मांजरी, जि. पुणे.)


इतर फळबाग
लक्षात घ्या चुनखडीयुक्त जमिनीचे गुणधर्मजमिनीत मुक्त चुना वेड्यावाकड्या खड्यांच्या आणि...
सीताफळातील बहार व्यवस्थापनफेब्रुवारी-मार्च महिन्यांत पाण्याची उपलब्धता...
सीताफळात योग्य परागसिंचन होणे आवश्यकसीताफळाची फळधारणा तापमानावर जास्त अवलंबून...
नारळाला द्या शिफारशीत खतमात्रानारळ झाडाच्या सभोवताली पहिले वर्ष १ फूट, दुसरे...
असे करा लिंबूवर्गीय फळपिकांचे व्यवस्थापनसध्या काही संत्रा बागांना पूर्ण ताण बसून आंबिया...
दीड वर्षात पपईसह पाच पिकांचा 'तनपुरे...पपईच्या दीर्घ कालावधीच्या पिकात कांदा, पपई...
जीवनसत्त्व, क्षार घटकांचा पुरवठा करणारे...अंजिरामध्ये ओमेगा ३ आणि ओमेगा ६ हे घटक मुबलक...
द्राक्ष रिकट पूर्व तयारीसह व्यवस्थापनसध्याच्या वातावरणाचा विचार करता किमान...
केळी सल्लासूत्रकृमीग्रस्त जमिनीस खोल नांगरट देऊन उन्हात २...
केळीवरील सोंडकिडीचे कामगंध...जागतिक पातळीवर केळीचे सर्वाधिक उत्पादन घेणाऱ्या...
दर्जेदार केळी उत्पादनाचे तंत्रकेळी घडातील फळांच्या आकारात एकसमान बदल होऊन घड...
द्राक्ष सल्ला : तापमानातील चढ-उताराचे...सध्याच्या तापमानाचा विचार करता द्राक्षबागेत...
पिवळ्या पर्णछत्राची समस्या, कारणे जाणून...पावसाळा सरल्यानंतर थंडी पडली की बऱ्याच बागांमध्ये...
लिंबूवर्गीय फळपीक सल्ला सद्य:स्थितीत शेतकऱ्यांनी आंबिया बहरासाठी ...
असे करा रुगोज चक्राकार पांढरी माशीचे...थंडी वाढू लागल्यानंतर कडाक्याच्या थंडीला सुरुवात...
अशी करा पपईची लागवडपपई लागवड वर्षभर मुख्यत्वे जून-जुलै, सप्टेंबर-...
नवीन द्राक्ष बागेमध्ये रिकट घेण्याचा काळसध्या वातावरण कमी होत असून, काही ठिकाणी ढगाळ...
असे करा संत्रा बागेत आंबिया बहरासाठी खत...संत्रा-मोसंबी बागेपासून आर्थिक उत्पादन...
फळबागेत आच्छादन कराफळपिकांमध्ये साधारणपणे १० अंश सेल्सिअसपेक्षा...
अशी करा नवीन द्राक्ष लागवडीची तयारीद्राक्ष लागवडीसाठी हा कालावधी महत्त्वाचा आहे....