agricultural stories in Marathi, GRAPES ADVICE | Page 2 ||| Agrowon

गारपिटीनंतर द्राक्ष बागेची अधिक काळजी आवश्यक

डॉ. आर. जी. सोमकुंवर
गुरुवार, 23 मे 2019

द्राक्ष बागेमध्ये वाढीच्या विविध अवस्थेमध्ये वातावरणातील अचानक होणाऱ्या बदलांमुळे अनेक अडचणी येत असतात. काही भागांमध्ये नुकतीच गारपीट झाल्याने बागांना फटका बसला आहे. अशा अडचणी जाणून घेऊन त्यावरील उपाययोजनांची माहिती घेऊ.

द्राक्ष बागेमध्ये वाढीच्या विविध अवस्थेमध्ये वातावरणातील अचानक होणाऱ्या बदलांमुळे अनेक अडचणी येत असतात. काही भागांमध्ये नुकतीच गारपीट झाल्याने बागांना फटका बसला आहे. अशा अडचणी जाणून घेऊन त्यावरील उपाययोजनांची माहिती घेऊ.

येत्या दोन दिवसांमध्ये सांगली, उस्मानाबाद, लातूर भागामध्ये वातावरण ढगाळ राहण्याची शक्यता आहे. त्यानंतर पुढे वातावरण पुन्हा निरभ्र राहील. परिणामी, या भागातील तापमानामध्ये वाढ दिसून येण्याची शक्यता आहे. यासोबतच औरंगाबाद, जालना, लातूर, भागामध्ये तापमान ४२ ते ४३ अंश सेल्सिअस व त्यापेक्षा अधिक वाढण्याची शक्यता आहे. अन्य भागांमध्ये ४० अंशांपर्यंत तापमान राहील. सध्याच्या परिस्थितीत हवेचा वेग ८ ते १४ किमी प्रतितास असेल. मात्र, हा वेग वाढत जाईल. या वातावरणामध्ये द्राक्ष बागेवर होणारा परिणाम आणि उपाययोजना याविषयी माहिती घेऊ.

गारपीट झालेल्या बागेतील परिस्थिती ः

सांगली जिल्ह्यामध्ये नुकत्याच झालेल्या गारपिटीमुळे द्राक्ष बागेमध्ये नवीन काड्याचे नुकसान जास्त झाले. या भागामध्ये पाणी कमी असल्यामुळे बऱ्याच बागेमध्ये खरड छाटणी ही वेळेवर करण्यात आली असेल. येथील बऱ्याच बागांमध्ये सध्या सबकेन तयार होऊन सबकेनच्या पुढील फुटीचा शेंडा मारला गेला आहे. अशा वेळी गारांचा मार बसल्यास आधी पाने चिरतील, तुटून पडतील व त्यानंतर काडीवर जखमा होतील. सबकेनच्या अवस्थेत ही काडी परिपक्व झालेली नसते. काडीची गुलाबी रंगाकडून दुधाळ रंगाकडे वाटचाल सुरू असताना या काडीवर जर मार बसला, तर जखमा होण्यासोबतच काडी मोडण्याची स्थिती असेल. काही बागेत ३-४ पाने अवस्था असून, पूर्ण पाने व काडीसुद्धा तुटलेल्या दिसत आहेत. या बागांमध्ये खालील प्रकारे नियोजन करावे.
१) ज्या बागेत गारपीट झाली व काडीवर जखमा झालेल्या असतील अशा ठिकाणी बुरशीनाशकांची फवारणी घ्यावी. पुढील काळात बागेमध्ये आर्द्रता जास्त प्रमाणात राहील. त्यामुळे ट्रायकोडर्माची फवारणीसुद्धी फायद्याची राहील.
२) जिथे फक्त पाने चिरलीत अशा ठिकाणी परिस्थिती पाहून पुन्हा ३-४ पाने वाढवून घ्यावीत. यामुळ पुढील घडाच्या पोषणाकरिता आवश्यक असलेले अन्नद्रव्य काडीमध्ये गोळा करता येईल.
३) ज्या बागेमध्ये ३-४ पानांच्या अवस्थेत गारपिटीमुळे पाने व काडी मोडल्याची स्थिती असेल; तिथे काडीच्या तळातील १-२ डोळा राखून खराब झालेली काडी काढून टाकावी.
४) अन्नद्रव्यांचा पुरवठा या वेळी आवश्यक असेल. नत्र व स्फुरदयुक्त किंवा फक्त नत्रयुक्त खतांचा पुरवठा करावा.
५) या वेळी बागेत आर्द्रतेचे प्रमाण जास्त वाढेल व त्याचा फायदा नवीन वाढीकरिता होईल. अशा स्थितीमध्ये बागेमध्ये थ्रिप्सचा प्रादुर्भावही वाढू शकतो. तेव्हा फिप्रोनील (८० डब्ल्यू जी) ०.६२५ ग्रॅम प्रति १० लिटर पाणी किंवा इमामेक्टिन बेंझोएट (५ एसजी) २.२० ग्रॅम प्रति १० लिटर पाणी याप्रमाणे फवारणी करावी.

जुन्या बागेतील व्यवस्थापन ः

जुन्या बागेत या वेळी सबकेन काही ठिकाणी तयार झाले असेल, तर काही ठिकाणी सबकेनची वेळ असावी. ज्या बागेत सबकेन करून बगलफूट जर पीचिंग केली असल्यास ज्या ठिकाणी आर्द्रता जास्त वाढेल, अशा ठिकाणी काडीवर बगलफुटी जास्त प्रमाणात येण्याची शक्यता असेल. या बगलफुटी तशाच राहिल्यास कॅनोपीमध्ये गर्दी वाढून भुरी रोगाची समस्या वाढू शकते. अशा बागेत बगलफुटी काढून टाकणे व सोबतच शेंडा पीचिंग करणे गरजेचे असेल.
काही भागामध्ये कोरडे वातावरण व या पूर्वीपासून असलेल्या मिलीबगच्या प्रादुर्भावामुळे छाटलेल्या बागेत पाने चुरगळल्यासारखी दिसून येतील. मिलीबगचा प्रादुर्भाव या काळात जास्त वाढतो. नवीन निघत असलेली फूट मिलीबगच्या प्रादुर्भावामुळे एका ठिकाण गोळा होते. त्यानंतर वाढ थांबते. याकरिता इमिडाक्लोप्रीड (१७.८ एसएल) ४ मि. लि. प्रति १० लिटर पाणी याप्रमाणे फवारणी करावी.

डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, ०२०-२६९५६०६०
(राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्र, मांजरी, जि. पुणे.)


इतर फळबाग
पावसाळी वातावरण, ओलाव्याचे बागेतील...गेल्या आठवड्यात बऱ्याच ठिकाणी पावसाळी वातावरण...
केळी पिकावरील मर रोगाचे व्यवस्थापनझाडावरील जुन्या पानांच्या देठाकडील तळभागी फिकट...
डाळिंबातील बुरशीजन्य मर रोगाचे...फळ तोडणीनंतर ताणावर असताना किंवा पिकाच्या...
डाळिंब फळबागेचे हंगामनिहाय नियोजनतेलकट डागासाठी, पिठ्या ढेकूण किंवा बागेतील...
द्राक्ष पीक : पावसामुळे उद्भवलेल्या...सध्याच्या परिस्थितीचा विचार करता, सर्व द्राक्ष...
काजूसाठी हवामान आधारित फळपीक विमा योजना...ही योजना काजू पीक विम्यासाठी अधिसूचित कोल्हापूर,...
नारळावरील चक्राकार पांढरी माशीरुगोज चक्राकार पांढरी माशीच्या प्रादुर्भावामुळे...
द्राक्ष फळछाटणीनंतरचे अन्नद्रव्य...द्राक्ष वेलीची उत्पादकता ही प्रामुख्याने...
सीताफळावरील पिठ्या ढेकूण नियंत्रण...पिठ्या ढेकूण (मिलीबग)ही कीड झाडाच्या सालीच्या...
केळी पिकावरील कुकुंबर मोझॅक व्हायरसचे...यवतमाळ जिल्ह्यामध्ये महागाव तालुका केळी...
द्राक्ष फळछाटणीनंतरची कार्यवाहीसध्याच्या परिस्थितीत पावसाळी वातावरण संपत आल्याचे...
केळी पिकातील कंद कुजव्या रोगाचे...कंदकुजव्या रोगाचा प्राथमिक प्रसार रोगट कंदापासून...
डाळिंब फळपिकातील तेलकट डाग व्यवस्थापनसोलापूर, सांगली, नाशिक आणि नगर यासारख्या...
फळबाग लागवडीसाठी जमिनीची निवड महत्त्वाचीसामान्यपणे फळबागा अयशस्वी होण्यामध्ये किंवा...
फळछाटणीपूर्वी करावयाच्या उपाययोजनासध्या द्राक्षबागेत पावसाची उघडीप अनुभवास येत आहे...
फळबाग सल्ला (कोकण विभाग) आंबा  वाढीची अवस्था  पावसाची...
फळातील रस शोषक पतंगाचे व्यवस्थापनलिंबूवर्गीय फळपिकांमध्ये रस शोषक पतंगामुळे सुमारे...
केळी बाग व्यवस्थापनसध्या केळी बागेतील मृगबाग मुख्य वाढीच्या तर...
लिंबूवर्गीय फळपिकावरील कोळीचे व्यवस्थापनकोळी किडीचा प्रादुर्भाव वर्षभर दिसून येत असला तरी...
केळीवरील फुलकिडीचे नियंत्रण ​सद्यःस्थितीत केळीवर मोठ्या प्रमाणावर फुलकिडींचा...