agricultural stories in Marathi, group farming goal, timetable should be done | Agrowon

गटशेतीचे ध्येय, उद्दिष्ट, वेळापत्रक ठरवा

टीम अॅग्रोवन
मंगळवार, 4 जून 2019

शेती शाश्वत व किफायतशीर होण्यासाठी एकट्याने शेती करण्यापेक्षा शेतकऱ्यांनी एकत्रित येऊन गटशेती करावी. गटांमार्फत राज्यात यशस्वी शेतकरी उत्पादक कंपन्या तयार व्हाव्यात यावर राज्यशासनाचा भर आहे. यासाठी पंतप्रधान कौशल विकास योजनेंतर्गत महाराष्ट्र राज्य कौशल्य विकास संस्थेच्या वतीने राज्यातील तीन लाख शेतकऱ्यांसाठी छत्रपती राजाराम महाराज उद्योजकता व कौशल्य विकास अभियानांतर्गत कौशल्य प्रशिक्षण कार्यक्रम राबविण्यात येत आहेत. पुणे येथील सिमॅसिस लर्निंग एलएलपी यांच्याद्वारे या अभियानाची अंमलबजावणी केली जात आहे.

उद्दिष्ट  

शेती शाश्वत व किफायतशीर होण्यासाठी एकट्याने शेती करण्यापेक्षा शेतकऱ्यांनी एकत्रित येऊन गटशेती करावी. गटांमार्फत राज्यात यशस्वी शेतकरी उत्पादक कंपन्या तयार व्हाव्यात यावर राज्यशासनाचा भर आहे. यासाठी पंतप्रधान कौशल विकास योजनेंतर्गत महाराष्ट्र राज्य कौशल्य विकास संस्थेच्या वतीने राज्यातील तीन लाख शेतकऱ्यांसाठी छत्रपती राजाराम महाराज उद्योजकता व कौशल्य विकास अभियानांतर्गत कौशल्य प्रशिक्षण कार्यक्रम राबविण्यात येत आहेत. पुणे येथील सिमॅसिस लर्निंग एलएलपी यांच्याद्वारे या अभियानाची अंमलबजावणी केली जात आहे.

उद्दिष्ट  

  • गटशेतीच्या नोंदणीपूर्वी विशेष बैठक बोलावून ध्येय व उद्दिष्ट ठरवावे. ध्येय ठरविताना सर्व सभासदांनी विचारमंथन करून ज्या पिकावर आधारित गटशेती करायची आहे अशा संदर्भात ध्येय ठरवावे. उदा. ज्या पिकाची गटशेती असेल त्या पिकाच्या उत्पादन प्रक्रिया, बाजार यातून जास्त उत्पन्न कसे मिळविता येईल हे ध्येय असावे.
  • त्यानंतर उद्दिष्ट ठरविताना तीन ते चार महत्त्वाचे टप्पे त्यात असावे. उदा. गटशेतीमध्ये अ) जास्त उत्पादनसाठी नवीन वाण व तंत्रज्ञानाचा वापर ब) मजूर खर्चात बचत करण्यासाठी यांत्रिकीकरणाचा अवलंब क) दर्जेदार पीकनिर्मिती ड) योग्य बाजारभाव मिळविणे.
  • ध्येय व उद्दिष्ट ठरविल्यानंतर त्यानुसार कृती कार्यक्रम आखून त्याची अंमलबजावणी करणे हे तितकेच महत्त्वाचे आहे.        

वेळापत्रक
गटशेतीतील वेगवेगळ्या कामाचे नियोजन वेळापत्रक बनवावे. त्यात दैनंदिन करावयाची कामे, साप्ताहिक, मासिक व वार्षिक कामांची यादी करून ही कामे वेळापत्रकात टाकावीत. पीक लागवडीपूर्वी मशागतीपासून ते उत्पादनानंतर माल विक्रीपर्यंत सर्व घटक वेळापत्रकात असावेत.
उदा. मशागत, पेरणी, आंतरमशागत, फवारणी, काढणी, मळणी, साठवण इ. कामे वेळेत करणे आवश्यक असते. अशा तारखा नोंदवाव्यात. त्याची दैनंदिन वेळापत्रकातही नोंद करावी. साप्ताहिक वेळापत्रकामध्ये निविष्ठा खरेदी करणे, यंत्रसामुग्रीची उपलब्धता तपासणे या कामांची नोंद करावी. महिन्याच्या वेळापत्रकात निविष्ठा पुरवठादार ठरविणे, यंत्रखरेदी, शेतमाल खरेदीदार शोधून ठेवणे तसेच बाजाराविषयी माहिती गोळा करणे इ. नोंदी कराव्यात. अशाप्रकारे वेळापत्रक बनवून ठेवल्यास कामाचे उत्कृष्ट नियोजन, अंमलबजावणी करता येते. त्यातून गटशेती सक्षम व फायदेशीर होऊ शकते.

योजनांचे लाभ
समविचारी शेतकरी गट स्थापन झाल्यानंतर गटशेतीसाठी एकसंघ करावेत. गटाची ध्येय, उद्दिष्ट ठरवून व नामकरण करून एक औपचारिक संघ-रचना तयार होते. यानंतर शेतकरी गट नोंदणीसाठी सज्ज होतो. त्यानुसार जिल्हाधिकारी अथवा आत्मा येथे नामनिर्देशित अधिकाऱ्याकडे गटाची नोंदणी करावी.

टॅग्स

इतर कृषी सल्ला
मत्स्यपालन : तंत्र बायोफ्लॉक उत्पादनाचे...फ्लॉकची इष्टतम पातळी ही संवर्धनयोग्य माश्यांच्या...
या आठवड्यात ढगाळ, थंड, कोरडे हवामान...महाराष्ट्राच्या मध्य भागावर पूर्व व पश्‍चिम...
सुधारित पद्धतीने करा हळद काढणीसर्वसाधारणपणे जातीपरत्वे हळद काढण्यास ७ ते ९...
असे करा संत्रा बागेत आंबिया बहरासाठी खत...संत्रा-मोसंबी बागेपासून आर्थिक उत्पादन...
कृषी सल्लावाल  फुलोरा अवस्था वाल पिकावरील शेंगा...
तुरीवरील शेंगमाशीचे नियंत्रणतूर हे महाराष्ट्रातील प्रमुख डाळवर्गीय पीक आहे....
भविष्यासाठी नद्या जपण्याची गरजप्रत्यक्ष जीवनामध्ये हवामानाचे विविध बदल जाणवून...
फळबागेत आच्छादन कराफळपिकांमध्ये साधारणपणे १० अंश सेल्सिअसपेक्षा...
अशी करा नवीन द्राक्ष लागवडीची तयारीद्राक्ष लागवडीसाठी हा कालावधी महत्त्वाचा आहे....
राज्यात थंडीचे प्रमाण सामान्य राहील सह्याद्री पर्वतरांगांवर हवेचा दाब १०१४...
एल निनो म्हणजे नेमके काय ?हवामानाविषयी माहितीमध्ये सातत्याने ऐकू येणाऱ्या...
गारपीटग्रस्त संत्रा बागेसाठी उपाययोजनामराठवाड्यातील काही भागांसह विदर्भात पुन्हा पाऊस व...
असे करा आंब्यावरील तुडतुड्यांचे नियंत्रणलांबलेल्या पावसामुळे आंबा पिकातील पालवीचा कालावधी...
असे करा वाढीच्या अवस्थेनुसार गहू...गव्हाच्या अधिक उत्पादनासाठी योग्य पाणी...
असे करा गव्हावरील तांबेरा रोगाचे...गहू पिकाचा हंगाम सुरू होऊन दोन महिने उलटून गेले...
असे करा ज्वारी, गव्हावरील खोडमाशीचे...रब्बी हंगामातील ज्वारी व गहू पिकावर खोडमाशीचा...
असे करा करडईवरील मावा किडीचे व्यवस्थापन...करडईवर जगामध्ये  एकूण ७९ प्रकारच्या किडीची...
कृषी सल्ला : तूर, हरभरा, ज्वारी, कांदा...तूर शेंगा पक्वतेची अवस्था शेंग माशी, घाटे अळी...
लिंबूवर्गीय फळपीक सल्लासंत्रा-मोसंबी आंबे बहराचे नियोजन या वर्षी अगदी...
असे करा गहू पिकावरील खोडमाशी व मावा...गहू पिकात बुटक्या आणि मध्यम बुटक्या वाणांचा...