agricultural stories in Marathi, management of Banana crop | Agrowon

केळी पीक व्यवस्थापन सल्ला

प्रा. के. बी पवार
शनिवार, 9 फेब्रुवारी 2019

उन्हाळ्यातील अधिक तापमान, वेगाने वाहणारे वारे तसेच गारपीट इत्यांदीचे मृग बागेवर होणारे विपरीत परिणाम लक्षात घेता केळी संशोधन केंद्राने फेब्रुवारी महिन्यात केळी लागवडीची शिफारस केली आहे. फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवड्यात ५ बाय ५ फूट अंतरावर केळीची लागवड करून शिफारशीप्रमाणे पाणी व पोषक अन्नद्रव्याचे योग्य व्यवस्थापन करावे.

उन्हाळ्यातील अधिक तापमान, वेगाने वाहणारे वारे तसेच गारपीट इत्यांदीचे मृग बागेवर होणारे विपरीत परिणाम लक्षात घेता केळी संशोधन केंद्राने फेब्रुवारी महिन्यात केळी लागवडीची शिफारस केली आहे. फेब्रुवारीच्या पहिल्या आठवड्यात ५ बाय ५ फूट अंतरावर केळीची लागवड करून शिफारशीप्रमाणे पाणी व पोषक अन्नद्रव्याचे योग्य व्यवस्थापन करावे.

फेब्रुवारी महिन्यात लागवड केलेली केळी पुढच्या जानेवारी- फेब्रुवारीपर्यंत कापणीस तयार होते. उन्हापासून संरक्षणासाठी केळीच्या लागवडीत दोन ओळींच्या मध्ये ताग किंवा धैंचा ही हिरवळीची पिके घ्यावीत. बागे भोवती २ मीटर अंतरावर सजीव कुंपण करण्यासाठी केळी लागवड करते वेळेस शेवरीची लागवड करावी. त्यामुळे वादळी वाऱ्यामुळे केळीची पाने फाटणे व उन्हाळयातील उष्ण व हिवाळ्यातील थंड वाऱ्यापासून बागेचे संरक्षण होते. वाऱ्यामुळे झाडे कोलमडून होणारे आर्थिक नुकसान टळते.

खत व्यवस्थापन

  •   मृग बागेस लागवडी नंतर २१० दिवसांनी जमिनीतून द्यावयाची नत्राची मात्रा ३६ ग्रॅम प्रति झाड युरियामधून द्यावी. आंतर मशागत करून वाफ्यातील जमीन भुसभुसीत ठेवावी. झाडांना मातीने आधार द्यावा.
  •   नवीन कांदे बागेसाठी खतांचा दुसरा हप्ता ८२ ग्रॅम नत्र युरियामधून द्यावा. मृग तसेच कांदेबागेसाठी दुसऱ्या आठवड्यापासून १७ ते २८ आठवड्यापर्यंत ठिंबक सिंचनातून १ हजार झाडांसाठी १३ किलो युरिया प्रति आठवडा व ८.५ किलो म्युरेट आॅफ पोटॅश प्रति आठवडा द्यावा.

पाणी व्यवस्थापन
पाण्यातील एकूण विद्राव्य क्षारांचे प्रमाण, सामू, सोडियमचे गुणोत्तर व पिकांची विम्लता सहन करण्याची शक्ती इ. घटकांवर पाण्याची प्रतवारी अवलंबून असते आणि पिकाची पाण्याची गरज ही पिकाच्या वाढीची अवस्था, जमिनीचा प्रकार तसेच हंगाम यावर अवलंबून असते. या महिन्यात मृग तसेच कांदे बागेला लागवडी नंतर ५ ते ९ महिन्यापर्यंत ९ ते ११ लिटर पाणी प्रति झाड प्रति दिवस याप्रमाणे ठिंबक सिंचनातून द्यावे.

फळाची गुणवत्ता वाढण्यासाठी

  •     या महिन्यात मृग बाग केळी निसवण्यास सुरवात होईल. अशा निसवलेल्या घडातील पूर्ण फण्या उमलल्यानंतर त्याचे केळ फूल वेळीच कापावे व बागेबाहेर नेऊन नष्ट करावे. केळी फणीवरील केळपत्री अलगद काढावी.
  •     घडावर ५० ग्रॅम (०.५ टक्के) पोटॅशिअयम डाय हायड्रोजन फॉस्फेट अधिक १०० ग्रॅम (१ टक्के) युरिया अधिक १० मिलि स्टीकर मिसळून फवारणी करावी.
  •     निर्यातयोग्य केळी मिळण्यासाठी घडावर ८ ते १० फण्या ठेवून घडाची विरळणी करावी. घडाचे व घडदांड्याचे सरंक्षण होण्यासाठी घडावर ६ टक्के सच्छिद्रता असलेल्या पांढऱ्या स्कर्टिंग बॅगने घड झाकावा. पिशवीचे वरील तोंड दांड्याला बांधावे तर खालील तोंड मोकळे सोडावे.

करपा रोगाचे नियंत्रण  

  • रोगग्रस्त पानाचा भाग किंवा रोगग्रस्त पाने कापून बागेबाहेर नेऊन नष्ट करावीत.
  • फवारणी ः  प्रति लिटर पाणी
  • मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम किंवा कार्बेन्डाझिम १ ग्रॅम किंवा प्रॉपिकोनॅझॉल १ मिलि.

फुलकिडीचे नियंत्रण  

  •  केळी निसवत असताना केळ कमळात फुलकिड्यांचा प्रादुर्भाव होतो. फुलकिडे फळाची साल खरवडतात. त्यामुळे फळावर लालसर डाग दिसतात, फळांची प्रत खालावते. त्यामुळे फुलकिडीच्या नियंत्रणासाठी व्हर्टिसिलियम लेकॅनी या जैविक बुरशीनाशकाची ३ ग्रॅम प्रति लिटर पाण्यात मिसळून घडावर फवारणी करावी किंवा
  •  निंबोळीवर आधारित कीडनाशक(१०००० पीपीएम अझाडिरेक्टीन) पाच मिलि प्रतिलिटर पाण्यात मिसळून फवारणी करावी.
  •  घड निसवतेवेळी ॲसिटामीप्रीड १.२५ ग्रॅम प्रति दहा लिटर पाण्यात मिसळून (नॅपसॅक पंपासाठीचे प्रमाण) फवारणी करावी.

प्रा. के. बी पवार, ९८२२४४३६९२
(केळी संशोधन केंद्र, जळगाव)

टॅग्स

इतर ताज्या घडामोडी
कोल्हापूर : साखर उताऱ्यात खासगी कारखाने...कोल्हापूर : यंदाच्या गळीत हंगामात फेब्रुवारीच्या...
वाईत हळदीला दहा हजारांवर दर वाई, जि. सातारा : वाई शेती उत्पन्न बाजार...
वाशीम जिल्ह्यातील महिला बचतगट डिजिटल...वाशीम : राष्ट्रीय  कृषी व ग्रामीण विकास बँक...
जुने वाण राज्यातील शेतकऱ्यांपर्यंत...नगर : राहीबाई यांनी जुनी परंपरा पुनर्जीवित केली...
जातीय सलोख्याला ठेच लागते की काय अशी...जुन्नर, जि. पुणे : सर्वसामान्यांना भेडसावणाऱ्या...
राज्यातील आजारी यंत्रमाग उद्योग...कडेगाव, जि. सांगली ः राज्यातील आजारी यंत्रमाग...
संत्रा, मोसंबी पिकातील फळगळीची कारणेसंत्रा, मोसंबी फळबागांमध्ये नैसर्गिक परिस्थिती,...
लक्षात घ्या चुनखडीयुक्त जमिनीचे गुणधर्मजमिनीत मुक्त चुना वेड्यावाकड्या खड्यांच्या आणि...
नाशिकमध्ये गवार ३००० ते ५५००...नाशिक : येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये...
सीताफळातील बहार व्यवस्थापनफेब्रुवारी-मार्च महिन्यांत पाण्याची उपलब्धता...
शेतकरीभिमुख संशोधनावर भर : कुलगुरू डॉ....अकोला  ः डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठ...
लेखी आश्वासनानंतर बाजार समिती...नाशिक : शासनाने जाहीर केलेला महाभाई भत्ता मिळावा...
लातूर विभागात सूक्ष्म सिंचनातील ११...नांदेड : पंतप्रधान कृषी सिंचन योजनेंतर्गत यंदा...
खानदेशात पपईचा हंगाम अंतिम टप्प्यातजळगाव ः खानदेशात पपईचा हंगाम अंतिम टप्प्यात आहे....
सातारा : अधिकृत विक्रेत्यांकडून...सातारा : बाजार समितीच्या आवारातील...
ग्रामीण पर्यटन विकासाचा ‘शिवनेरी...पुणे ः गड किल्ल्यांच्या पर्यटनाच्या माध्यमातून...
‘एफएसएसएआय’च्या नव्या ‘सीईओ’विषयी...पुणे: भारतीय अन्न सुरक्षितता व मानके...
‘म्हैसाळ’मधून पाणी सोडण्याच्या हालचालीसांगली : म्हैसाळ उपसा सिंचन योजनेतून पाणी...
पीकविमा र‍कमेसाठी शेतकऱ्यांचा रास्ता...अमरावती  ः पीकविम्याची रक्‍कम कर्ज खात्यात...
बिबट्या दिसल्याने ग्रामस्थांत दहशतअमरावती  ः गावशिवारात एकाच आठवड्यात दोनदा...