agricultural stories in Marathi, pomogranate farmer Raju Jathar | Page 2 ||| Agrowon

सेंद्रिय, रासायनिक खतांच्या संतुलित वापरातून निर्यातक्षम डाळिंब
सुदर्शन सुतार
रविवार, 30 जून 2019

शेतकरी ः राजू जठार
नातेपुते, ता. माळशिरस, जि. सोलापूर
पीक ः डाळिंब
क्षेत्र ः २५ एकर

रासायनिक आणि सेंद्रिय पद्धतीच्या खतांचा संतुलित वापर करत नातेपुते (ता. माळशिरस) येथील राजू जठार हे तरुण शेतकरी सुमारे २५ एकर क्षेत्रावरील डाळिंब बागेचे व्यवस्थापन करत आहेत. खताच्या वापराबाबत जागरूकतेमुळे गेल्या दहा वर्षांपासून डाळिंबाची उत्पादकता आणि गुणवत्ता त्यांनी टिकवून ठेवली आहे. आज स्थानिक बाजारासह युरोप बाजारातही त्यांच्या डाळिंबाला चांगली मागणी आहे.

शेतकरी ः राजू जठार
नातेपुते, ता. माळशिरस, जि. सोलापूर
पीक ः डाळिंब
क्षेत्र ः २५ एकर

रासायनिक आणि सेंद्रिय पद्धतीच्या खतांचा संतुलित वापर करत नातेपुते (ता. माळशिरस) येथील राजू जठार हे तरुण शेतकरी सुमारे २५ एकर क्षेत्रावरील डाळिंब बागेचे व्यवस्थापन करत आहेत. खताच्या वापराबाबत जागरूकतेमुळे गेल्या दहा वर्षांपासून डाळिंबाची उत्पादकता आणि गुणवत्ता त्यांनी टिकवून ठेवली आहे. आज स्थानिक बाजारासह युरोप बाजारातही त्यांच्या डाळिंबाला चांगली मागणी आहे.

राजू जठार हे पंधरा वर्षांपासून शेती करतात. त्यांच्याकडे मध्यम जमिनीत २५ एकर डाळिंब आहे. डाळिंबातील बहाराचे योग्य नियोजन, पाणी, खताचे योग्य व्यवस्थापन या तिहेरी सूत्रावर त्यांनी डाळिंबाची उत्पादकता, गुणवत्ता टिकवली आहे. ८ एकर क्षेत्रावरील डाळिंबाची ते निर्यात करतात. दुष्काळासह विविध आपत्तीचा त्यांनाही फटका बसत असला तरी नियोजन आणि सातत्यपूर्ण कामे यातून ते तग धरून आहेत. त्यांच्या रेसिड्यू फ्री डाळिंबाला प्रति किलो १०० रुपयांच्या पुढेच दर मिळतो आहे. डाळिंबातील त्यांच्या या कामगिरीने या परिसरात डाळिंब मार्गदर्शक अशी ओळख बनली आहे.

एकरी १५ टन उत्पादन

डाळिंबासाठी स्थानिक बाजार आणि निर्यात असे वेगवेगळे व्यवस्थापन केले जाते. ८ एकरांमध्ये निर्यातक्षम, तर १७ एकरवरील बाग स्थानिक बाजारासाठी राखून ठेवतात. वास्तविक दोन्ही बागांचे व्यवस्थापन फारसे वेगळे नसले, तरी निर्यातक्षम डाळिंबासाठी त्यांना अधिक लक्ष द्यावे लागते. येथे खत नियोजनासह कीडनाशकांचे अंश राहणार नाहीत, अशा रेसिड्यू फ्री उत्पादनासाठी फवारणीचे नियोजन केले जाते. काटेकोर नियोजनामुळे सर्व क्षेत्रांतून डाळिंबाचे सरासरी १५ टनापर्यंत उत्पादन घेतात. डाळिंबाची निर्यात युरोपमध्ये केली जाते.

खत नियोजन
अ) बहार धरतेवेळी
१) बहार धरतेवेळी सेंद्रिय खतांचे प्रामुख्याने नियोजन केले जाते. त्यात शेणखत ५० किलो आणि कंपोस्ट खत २० किलो, निंबोळी पेंड १ किलो प्रतिझाड दिली जाते. सेंद्रिय खतांसोबत पीएसबी, केएसबी, अॅझोटोबॅक्टर अशा जैविक खतांचा व ट्रायकोडर्मा बुरशीनाशकांचाही वापर केला जातो.
२) बहार धरताना प्रथम नत्र, स्फुरद, पालाश मिश्रखतांचा प्रतिझाड ७०० ग्रॅमचा डोस दिला जातो. त्यानंतर प्रतिझाड २०० ग्रॅम या प्रमाणात दुय्यम अन्नद्रव्ये असणारी खते दिली जातात. त्यानंतर प्रत्येकी १०० ग्रॅम या प्रमाणात सूक्ष्म अन्नद्रव्यांचा डोस दिला जातो.

ब) कळी सेटिंगनंतर
डाळिंबाची कळी सेटिंग झाल्यानंतर एनपीकेचे प्रमाण प्रतिझाड ३०० ग्रॅम या प्रमाणात ठेवण्यात येते. तर दुय्यम अन्नद्रव्ये २०० ग्रॅम, सूक्ष्म अन्नद्रव्ये १०० ग्रॅम प्रतिझाड या प्रमाणे हप्ता दिला जातो. निंबोळी पेंड ७०० ग्रॅम प्रतिझाड या प्रमाणात देतात. या सोबत जैविक खतांचाही वापर केला जातो.

क) फळवाढीच्या काळात
एनपीके मिश्रखते ३०० ग्रॅम, दुय्यम अन्नद्रव्ये १०० ग्रॅम आणि सूक्ष्म अन्नद्रव्ये १०० ग्रॅम प्रति झाड या प्रमाणे दिले जातात. त्याशिवाय निंबोळी पेंडीचा डोस प्रतिझाड ५०० ग्रॅम या प्रमाणात दिला जातो.
कीड रोगाच्या प्रादुर्भावानुसार रेसिड्यू राहणार नाही, अशा प्रकारे फवारणीचे नियोजन केले जाते.

संपर्क-
राजू जठार, ९९६००५००७१

इतर कृषी सल्ला
मित्रकीटक दूर करतील अमेरिकन लष्करी...अमेरिकन लष्करी अळी म्हणजेच फॉल वर्म किडीने भारतात...
पावसानुसार करा पीक लागवडीचे नियोजन पावसाच्‍या ताणाच्‍या काळात पिकांतील तणांचे...
तूर पीक सल्ला  सध्याच्या काळात पावसाची उघडीप लक्षात घेऊन...
आंतरपिके, सापळा पीकपद्धतीअलीकडे अनेक शेतकऱ्यांनी पर्यावरणपूरक म्हणून...
सूक्ष्मजीवांचे पीक पोषक, रसायनांवरील...गेल्या काही भागांपासून आपण मार्टिन ॲलेक्झांडर...
अळीच्या योग्य निदानातूनच यशस्वी...फॉल आर्मीवर्म अर्थात अमेरिकन लष्करी अळीने राज्यात...
पीक पोषणात महत्त्वाची अन्नद्रव्ये पिकांच्या सुदृढ वाढीसाठी १८ अन्नद्रव्यांची...
उशिरा पेरणीसाठी पीक नियोजन आतापर्यंत पडलेला पाऊस व पुढे येणारा पाऊस याचा...
सोयाबीनवरील कीडीची ओळख सोयाबीन हे राज्यातील महत्त्वाचे पीक असून, त्यावर...
सुधारित सोयाबीन आंतरपीक पद्धती राज्यामध्ये सोयाबीनच्या क्षेत्रात झपाट्याने वाढ...
नत्र स्थिरीकरणावर परिणाम करणारे घटक गेल्या भागापासून आपण मार्टीन ॲलेक्झांडर यांच्या...
सांडपाणी प्रक्रियेची ‘रीड बेड पद्धती’रीड बेड पद्धतीची सांडपाणी शुद्धीकरणाची...
जरूर करा पेरणीपूर्व बीजप्रक्रिया बऱ्याच ठिकाणी पेरणीयोग्य पाऊस झाला असून, शेतकरी...
एकात्मिक कीड नियंत्रणात कामगंध...पिकातील किडीच्या नियंत्रणासाठी एकात्मिक कीड...
पावसाळी वातावरणात द्राक्षबागेचे...गेल्या आठवड्यात द्राक्षबागेत सर्वत्र पाऊस सुरू...
व्यवस्थापन लिंबू फळबागेचेलिंबू फळबाग लागवडीसाठी योग्य जमीन, जात यांची निवड...
नत्र चक्राचे फायदे घेण्यासाठी...गेल्या भागापासून आपण मार्टीन ॲलेक्झांडर यांच्या...
कृषी सल्ला : भात, नागली, नारळ, सुपारी,...भात अवस्था - रोपवाटिका भात क्षेत्रातील...
गरज सांडपाणी व्यवस्थापनाची...जिथे लोकसंख्या एकत्रित झालेली असते, तिथे निर्माण...
शेतकरी उत्पादन कंपनीचा उद्योग उभारताना...शेतकरी उत्पादक कंपनी स्थापन झाल्यानंतर पुढील...