agricultural success strories in marathi, agrowon, | Agrowon

ग्रामस्वच्छता, जलसमृद्धीन सौंदर्य खुलवलेले ताडसोन्ना
दत्ता देशमुख
गुरुवार, 14 सप्टेंबर 2017

अंगणच घराची कळा सांगते’ अशी खेड्यातील म्हण आहे. तसे गावाचे मोठेपण गावात गेल्यानंतर कळायला सुरवात होते.

एकोपा, सलोखा ठेवला व विकासाचे ध्येय ठेवून कामे केली तर कोणतेही गाव विकासात पुढे जातेच. शिवाय स्वच्छता, शांतता, वृक्षारोपण आणि जलसमृद्धी येऊ शकते हे ताडसोन्ना (ता. जि. बीड) गावाने दाखवून दिले आहे. जलसमृद्धीत गावाने आघाडी घेतली आहे. गावाचा लोकसभाग पाहून ‘नाम’ संस्थेच्या पुढाकाराने गावातील नऊ किलोमीटर अंतराचे नदी रुंदीकरण आणि सहा बंधाऱ्यांची कामे झाली आहेत.

बीड-परळी राज्यमार्गापासून दहा किलोमीटर अंतरावर उत्तरेकडे ताडसोन्ना हे पाच हजार लोकसंख्येचे गाव आहे. गावाचे वैशिष्ट्य म्हणजे इथल्या ग्रामस्थांनी विकासाचे ध्येय ठेवून एकजुटीने कामांना सुरवात केली. त्याची फळे आता दिसू लागली आहेत. गावची मागील ग्रामपंचायत निवडणूक बिनविरोध झाली. सरपंचपदी द्रोपदी सोमनाथ माने; तर उपसरपंचपदी दैवशाला भगवान मुंडे यांची निवड झाली. गावाचा कारभार हाती घेतलेल्या या महिलांनी गावाला सर्वच बाबतींत पुढे नेण्याचा चंग बांधला. राज्यातील गावातील प्रमुख रस्त्यांवर विविध प्रकारच्या सुंदर वृक्षांमुळे गावातील हवा खेळती आहे.

सुंदर रस्ते आणि बगीचा
 ग्रामपंचायतीपासूनचे मुख्य रस्ते पेव्हर ब्लॉकने बनवले असून अंतर्गत रस्ते सिमेंटचे दर्जेदार आहेत. गल्लीबोळांतही चांगले रस्ते आहेत हे विशेष. मुख्य रस्त्यांच्या दुतर्फा वड, पिंपर, नारळ, लिंब, सप्तपर्णी, चिंच, वड, अांबा अशा विविध वृक्षांची लागवड केली आहे; तर जिल्हा परिषदेच्या शाळेच्या बाहेरून दोन्ही बाजूंनी सुंदर बगीचा फुलवला आहे. त्याची देखभाल करण्यासाठी स्वतंत्र व्यक्ती नेमली आहे. यातूनच गावाचे सौंदर्य फुललेले दिसून येते. सुपीक शेती असल्याने गाव सधन आहे.

स्वच्छतागृहांची उभारणी
गावातील प्रत्येक घरामध्ये स्वच्छतागृहाची उभारणी झाली आहे. मुख्य रस्त्यांवरील कचराही नियमित साफ केला जातो. त्यासाठी कचराकुंड्याही उभारल्या आहेत. प्राथमिक आरोग्य केंद्र आणि जिल्हा परिषदेच्या शाळेत महिला व पुरुषांसाठी स्वतंत्र स्वच्छतागृहे अाहेत. त्यांचा नियमित वापर होतो.

विविध पुरस्कारांनी सन्मान
गावातील तंटा हा वेशीच्या आतच मिटल्याने पोलिस ठाण्यात फिर्याद नोंदवली जाण्याचे प्रकार तसे नाहीच म्हणायला हवेत. शासनाने स्वच्छता आणि तंटामुक्तीची दखल घेतली. त्यातूनच विविध पुरस्कार गावाला मिळाले. तालुका स्तरावरील ‘संत गाडगेबाबा स्वच्छता पुरस्कार’; तर जिल्हा स्तरावरील हेच पुरस्कार दोनदा गावाने पटकावले. तंटामुक्तीच्या पुरस्कारावरही गावाने मोहर उमटवली आहे.

आरोग्य केंद्र आणि डिजिटल शाळा
आरोग्य केंद्राच्या इमारतीची विशिष्ट पद्धतीने उभारणी केल्याने दिवसा वीज वापरण्याची गरज भासत नाही. अगदी उन्हाळ्यातही आतमध्ये थंडावा जाणवतो. प्राथमिक आरोग्य केंद्राची सुविधा आहेच; शिवाय शस्त्रक्रियागृह जिल्ह्यात सर्वात सुसज्ज अाहे. प्रसूती, कुटुंबनियोजनाच्या शस्त्रक्रिया नियमित होतात. चांगली सेवा मिळत असल्याने आरोग्य केंद्र नेहमी गजबलेले असते. दाखल झालेले रुग्ण आणि नातेवाइकांसाठी टीव्ही संच पाहण्याची सोय आहे. शाळा २० खोल्यांची असून, प्रयोगशाळेने सुसज्ज आहे. विद्यार्थी संगणकाचे धडे येथे गिरवतात. विद्यार्थ्यांना राष्ट्रीय व अांतरराष्ट्रीय पातळीवरील घडमोडींची माहिती देण्यासाठी ‘प्रोजेक्टर’ची व्यवस्था आहे. गावात तीन अंगणवाड्या असून त्या सर्व ‘डिजिटल’ आहेत.

माफक दरात स्वच्छ पाणी
गावकऱ्यांना स्वच्छ पाणी मिळावे, यासाठी गावात ‘फिल्टर प्लँट’ उभारला आहे. यासाठी प्रत्येक घरी ‘रिचार्ज कार्ड’ दिले असून त्याद्वारे ‘रिचार्ज’ करून आपल्याला हव्या तेवढ्या पैशांचे पाणी घेता येते.

‘नाम’चा ‘हात’ आणि जलसंधारणाची कामे
गावाचा एकोपा आणि लोकसहभाग पाहून ‘नाम’ संस्थेने गावाला मदतीचा हात दिला. ‘नाम’ने फिल्टर प्लँट तर दिलाच; शिवाय लोकसहभाग आणि ‘नाम’च्या मदतीने नऊ किलोमीटर अंतराचे नदी खोली व रुंदीकरण करण्यात आले. सहा बंधाऱ्यांचे पुनरुज्जीवन केल्याने पावसाळ्यात बंधारे आणि नदी हे स्रोत पाण्याने तुडुंब भरले आहेत. खोलीकरणामुळे इतर जलस्रोतांचे पाणीही वाढले आहे.

सौरऊर्जेचे उमजले महत्त्व
ताडसोन्नेकरांना सौरऊर्जेचे महत्त्व पटल्याने आरोग्य केंद्र परिसर; तसेच गावातील प्रमुख चौकांत मिळून ४२ सौरदिवे बसवले आहेत. त्यामुळे रात्रीच्या वेळी सौरप्रकाशाने हा परिसर झळाळून जातो; तसेच गावातील एक पाणी योजनेचा वीजपंपही सौरऊर्जेवर चालतो.

कर्तृत्ववान व्यक्तींचे गाव
सर्वच बाबतींत समृद्ध झालेल्या या गावातील व्यक्तीही कर्तृत्ववान अाहेत. तालुक्यापासून राज्यपातळीवर त्यांनी आपली अोळख तयार केली आहे. भारतीय प्रशासकीय सेवेतील धडाकेबाज अधिकारी असलेले तुकाराम मुंढे याच गावचे असून त्यांचे बंधू अशोक मुंढे देखील उपजिल्हाधिकारी आहेत. गावच्या माहेरवाशीण जयश्री मस्के जिल्हा परिषदेच्या सदस्या तर गावातील सोमनाथ माने यांनीही पंचायत समितीचे उपसभापती म्हणून काम केले. सुनील मानेंसह अनेकांनी बीडमध्ये व्यापारात चांगले नाव कमावले आहे.

संपर्क : सोमनाथ माने, ९८६०७२८६७४
संपर्क : सुनील माने, ९८५०११९७९०

 

फोटो गॅलरी

इतर अॅग्रो विशेष
मासेमारीत हवी सुसूत्रतामागील पाच वर्षांत (२०११-१२ ते २०१७-१८) सागरी...
आर्थिक मंदीचे मूळ शेतीच्या दुरवस्थेतमनमोहन सिंग यांनी देशाच्या अर्थव्यवस्थेविषयी...
फेरपालटातून ऊस, केळी, आल्याची यशस्वी...सांगली जिल्ह्यातील आळसंद येथील युवा शेतकरी विनोद...
काही भागांत उद्या हलक्या पावसाचा अंदाज पुणे: बंगालचा उपसागर आणि आंध्र प्रदेशाच्या...
रंगबेरंगी फुलांसाठी विशेष प्रसिध्द...तमिळनाडू राज्य विविध फुलांसाठी विशेष प्रसिध्द आहे...
केंद्रीय पथकाकडून कांदास्थितीचा आढावा...नाशिक : कांदा दरस्थिती, मागणी आणि पुरवठा व नवीन...
राज्याचा कृषिरत्न पुरस्कार विश्वंभर...पुणे ः कृषी, कृषी संलग्न क्षेत्र तसेच फलोत्पादन...
‘पोकरा’च्या शेळ्या होताहेत गायबअकोला : राज्यातील १५ जिल्ह्यांत राबविल्या जात...
मराठवाड्यातील प्रकल्प तळालाचऔरंगाबाद: मराठवाड्यात वार्षिक सरासरीच्या तुलनेत...
देशात कापसाचे उत्पादन २० टक्‍क्‍यांनी...जळगाव ः देशात नव्या हंगामात म्हणजेच २०१९-२० मध्ये...
मक्यावर आता टोळधाडीचे संकट; जोतिबाची...पुणे : मका पिकावर सध्या अमेरिकन लष्करी अळीने...
विघ्नकर्ता नव्हे, विघ्नहर्ता बना! स ध्या देशापुढे गंभीर असे आर्थिक संकट उभे आहे....
‘लष्करी’ हल्लाचालू खरीप हंगामात अमेरिकी लष्करी अळी (फॉल आर्मी...
जमिनीच्या सुपीकता वाढीतून साधली चौफेर...शेती अधिक उत्पादनक्षम करण्यासाठी धामणा (जि....
मत्स्योत्पादनात ठाणे जिल्हा अव्वलरत्नागिरी ः सागरी मत्स्योत्पादनात महाराष्ट्र...
दिवाळीनंतरच गाळप हंगाम सुरू होण्याची...कोल्हापूर : पूर परिस्थितीमुळे उसाचे मोठे नुकसान...
निवडणुकीत प्रभावी प्रचाराला मिळणार दहाच...बारामती, जि. पुणे : विधानसभा निवडणुकीत सर्वच...
मराठवाड्यातही कपाशीवर लष्करी अळीचा आढळपरभणी : जिल्ह्यात मका पिकापाठोपाठ कपाशीवर काही...
पावसाची उघडीप; उन्हाचा चटका वाढलापुणे : अरबी समुद्रातील परिसरात असलेले कमी दाबाचे...
द्राक्षावर तंबाखूची पाने खाणारी अळीभवानीनगर, जि. पुणे : द्राक्षावर यंदाही...