Agriculture Agricultural News Marathi article regarding cultivation of maize and bajara for fodder | Agrowon

सकस चाऱ्यासाठी पेरा बाजरी,मका

के. एल जगताप
मंगळवार, 31 मार्च 2020

जनावरांच्या पोषणामध्ये हिरवा चारा महत्वाचा आहे. हिरव्या चाऱ्यामध्ये प्रथिने, एकूण पचनीय घटक  भरपूर प्रमाणात असतात. येत्या काळात दुधाळ जनावरांना पुरेसा हिरवा चारा उपलब्ध होण्यासाठी बाजरी, मका लागवड करावी.

जनावरांच्या पोषणामध्ये हिरवा चारा महत्वाचा आहे. हिरव्या चाऱ्यामध्ये प्रथिने, एकूण पचनीय घटक  भरपूर प्रमाणात असतात. येत्या काळात दुधाळ जनावरांना पुरेसा हिरवा चारा उपलब्ध होण्यासाठी बाजरी, मका लागवड करावी.

 

बाजरी  

  • हा चारा अत्यंत पौष्टिक आहे. यामध्ये २ ते ३ टक्के कच्ची प्रथिने असतात. ३६ टक्के तंतुमय पदार्थ असतात. १ते ३ टक्के क्षाराचे प्रमाण असते. 
  • या चारा पिकात ऑक्झालिक आम्लाचे प्रमाण हे कमी असून ते सुरक्षित आहे. नेपियर गवताबरोबर बाजरी पिकाचा संकर करून जास्त उत्पादन देणारे संकरीत हायब्रिड नेपियर हे चारा पीक तयार केले आहे.  
  • या पिकाला कोणत्याही प्रकारची जमीन चालते. परंतु हे पीक हलक्या ते मध्यम प्रकारच्या जमिनीत चांगले येते.
  •  पिकाची चांगली उगवण होण्यासाठी वाफे तयार करावेत. ढकळे, धसकटे, गवत काढून वाफे समतल प्रमाणात केलेले असावेत.
  • हेक्टरी १२ ते १५ किलो बियाणे लागते.
  • सध्याच्या काळात पाभरीने ३० सें.मी. अंतरावर पेरणी करावी.
  •  जाती - पुसा मोती,  मोती बाजरा, जायंट बाजरा, एचबी- १, एचबी - २ इ. 
  • लागवडीपुर्वी शेणखत मिसळून द्यावे. प्रति हेक्टरी ८० किलो नत्र, ४०  किलो स्फुरद द्यावे. नत्राची मात्रा दोन हप्त्यात विभागून द्यावी. म्हणजेच ५० किलो नत्र पेरणीच्या वेळी व राहिलेले ३० किलो नत्र हे पहिल्या कापणीनंतर द्यावे.  
  • पिकाला गरजेनुसार १ ते २ पाण्याच्या पाळ्या आवश्यकतेनुसार द्याव्यात.
  • पेरणीनंतर ३० दिवसांमध्ये पिकामध्ये १ ते २  कुळवाच्या पाळ्या द्याव्यात. 
  • पीक ५५ ते ६० दिवसांचे झाल्यानंतर पाहिली कापणी करावी. पुढच्या कापण्या ३५ ते ४० दिवसांनी कराव्यात. 

मका 
या पिकात ८ ते १० टक्के कच्ची प्रथिने, ६० टक्के एकूण पचनीय घटक असतात. 
काळी, कसदार, पाण्याचा चांगला निचरा असणारी जमीन निवडावी. जमिनीची योग्य मशागत करावी.
प्रति हेक्टरी  ४० ते ४५ किलो बियाणे लागते. सध्याच्या काळात पाभरीने ३० सें.मी. अंतरावर पेरणी करावी.
जाती ः आफ्रिकन टॉल, गंगा हायब्रिड-२, गंगा-५, किसान, जेएस-२०, इ. 
 लागवडीपुर्वी जमिनीत शेणखत मिसळावे. हेक्टरी ८० ते १०० किलो नत्र, ४० ते ५० किलो स्फुरद मिसळावे. नत्राची मात्रा दोन हप्त्यात विभागून द्यावी. अर्धे नत्र पेरणीच्या वेळी व राहिलेले अर्धे नत्र ३० दिवसांनी द्यावे. पिकाच्या गरजेनुसार पाणी द्यावे.
पेरणीनंतर १५ ते ३० दिवसांनी कोळपणी करावी. 
पीक ६०  दिवसांचे झाल्यानंतर कापणी करावी. हेक्टरी ५०० क्विंटल चाऱ्याचे उत्पादन मिळते.

 - के. एल जगताप, ९८८१५३४१४७
(विषय विशेषज्ञ, कृषि विज्ञान केंद्र, खामगाव, जि. बीड)

टॅग्स

फोटो गॅलरी

इतर ताज्या घडामोडी
स्वामीनाथन सूत्रानुसार हमीभाव दिल्याचा...नाशिक: स्वामीनाथन सुत्राप्रमाणे उत्पादन खर्च...
उस्मानाबाद, लातूर, बीडमध्ये पावसाचा जोर औरंगाबाद : मराठवाड्यातील पाच जिल्ह्यात बुधवारी (...
नगरच्या ४० महसूल मंडळांत जोरदार पाऊसनगर : जिल्ह्यात सलग तिसऱ्या दिवशी बुधवारी (ता.३)...
परभणी, नांदेड, हिंगोलीत पावसामुळे कापूस...परभणी : परभणी, नांदेड, हिंगोली जिल्ह्यात गेल्या...
बुलडाण्यात पीककर्जाचे ७ टक्केच वाटप बुलडाणा : पावसामुळे शेतकऱ्यांनी पेरणीच्या...
कोल्हापूर जिल्ह्यात दिवसभर संततधार...कोल्हापूर : जिल्ह्यात दिवसभर संततधार पाऊस सुरूच...
निसर्ग चक्रीवादळाचा पुणे जिल्ह्याला...पुणे : निसर्ग चक्रीवादळाचा जिल्ह्यालाही फटका...
नाशिकच्या पूर्व भागात वादळामुळे नुकसान नाशिक : जिल्ह्यात बुधवार (ता.३) सकाळपासून सर्वदूर...
सांगली जिल्ह्यात बरसला मुसळधार सांगली : कोकणचे प्रवेशद्वार समजल्या जाणाऱ्या...
विदर्भात सर्वदूर मान्सूनपूर्व पावसाची...नागपूर : विदर्भात सर्वदूर मान्सूनपूर्व पावसाने...
साताऱ्यात वाऱ्यासह मुसळधार पाऊस सातारा : जिल्ह्यात बुधवारी सकाळापासून...
‘निसर्ग’मुळे रत्नागिरी जिल्ह्यात...रत्नागिरी : निसर्ग चक्रीवादळाने जिल्ह्यात...
भाटी मिऱ्या समुद्रात नांगरलेली जहाज...चिपळूण, रत्नागिरी : निसर्ग चक्रीवादळाचा जोरदार...
जीएम पिकांच्या मान्यतेसाठी केंद्राकडे...नागपूर: जागतिकस्तरावर जीएम पिकांच्या लागवडीस...
विविध मागण्यांसाठी रेशन दुकानदार ...नाशिक: राज्यातील स्वस्त धान्य दुकानदार व...
मका खरेदी तातडीने सुरू कराबुलडाणा ः मोताळा तालुक्‍यात मागील दहा दिवसांपासून...
शेतकऱ्यांना त्रास झाल्यास भाजप आंदोलन...अकोला ः शेतकऱ्यांना बी-बियाणे, कर्जपुरवठा तसेच...
सिंधुदुर्गात पाऊस सुरूच सिंधुदुर्ग: जिल्ह्यात तिसऱ्या दिवशीही...
जादा खरेदी दर, नापासच्या अधिक ...अकोला ः महाबीजने सोयाबीन वाणाच्या प्रमाणित...
ऊस उत्पादक केंद्राचे वैरी आहेत काय? कोल्हापूर: केंद्र सरकारने शेतकऱ्यांना दिलेल्या...