Agriculture Agricultural News Marathi article regarding grape management | Agrowon

बागेमध्येच उपलब्ध मण्यांपासून बेदाणे निर्मिती

डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, डॉ. अजयकुमार शर्मा, शर्मिष्ठा नाईक
सोमवार, 30 मार्च 2020

सध्या वेलीवरील द्राक्ष मण्यांचे बेदाणे करण्याची प्रक्रिया फायदेशीर ठरू शकते. तीन वर्षापूर्वी राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्रामध्ये वेलीवर द्राक्षे सुकवण्याचा एक प्रयोग करण्यात आला होता. त्यावेळी उपलब्ध वातावरणामध्ये आठ दिवसांमध्ये द्राक्ष सुकली होती.

सध्या वेलीवरील द्राक्ष मण्यांचे बेदाणे करण्याची प्रक्रिया फायदेशीर ठरू शकते. तीन वर्षापूर्वी राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्रामध्ये वेलीवर द्राक्षे सुकवण्याचा एक प्रयोग करण्यात आला होता. त्यावेळी उपलब्ध वातावरणामध्ये आठ दिवसांमध्ये द्राक्ष सुकली होती.

सध्या मोठ्या क्षेत्रावर काढणीच्या टप्प्यातील द्राक्षबागा आहेत. कोरोनामुळे उद्भवलेल्या वाहतुकीसह अनेक अडचणीमुळे द्राक्ष काढणी शक्य झाली नाही. वेलीवरील घड काढण्यासाठी मजुरांची उपलब्धता शक्य होत नाही, अशी स्थिती आहे. पूर्ण वर्षाची मेहनत वाया जाण्याची चिन्हे आहेत. अशा परिस्थितीमध्ये वेलीवरील द्राक्ष मण्यांचे बेदाणे करण्याची प्रक्रिया फायदेशीर ठरू शकते. तीन वर्षापूर्वी राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्रामध्ये वेलीवर द्राक्षे सुकवण्याचा एक प्रयोग करण्यात आला होता. त्यावेळी उपलब्ध वातावरणामध्ये आठ दिवसांमध्ये द्राक्ष सुकली होती. सध्या द्राक्षबागेतील उपलब्ध हवामानानुसार ही द्राक्ष सुकण्याची प्रक्रिया व कालावधी अवलंबून असेल, याची नोंद घ्यावी.  

  • द्राक्षवेलीस पाणी कमी करून  मण्यामध्ये गोडी वाढवून घ्यावी. फळछाटणी करून पुन्हा खरड छाटणीची वेळ जवळ आली असल्यामुळे  तयार द्राक्ष घड लवकर  बागेबाहेर  काढणे गरजेचे असेल. 
  • घडाच्या मागे २ ते ३ डोळे काडी काढून घ्यावी. डिपिंग ऑईलची फवारणी करावी. 
  • वेलीस पाण्याचा पुरवठा कमी केल्यामुळे मणी लूज पडल्याप्रमाणे होतील. यानंतर इथाईल ओलिएट (डिपिंग ऑईल) १५ मि.लि. अधिक पोटॅशिअम कार्बोनेट २५ ग्रॅम प्रति लिटर पाणी (टँक मिक्स) या द्रावणाची द्राक्षघडावर फवारणी करावी. ही फवारणी दोन ते तीन वेळा करावी लागते. 
  • ज्या बागेमध्ये जीए ३ चा वापर जास्त झालेला आहे, अशा बागेमध्ये परिणाम मिळण्याकरिता तीन फवारण्या कराव्या लागतील.  यासोबत द्राक्षे अल्कलाईन होईल,याची काळजी घ्यावी.  याकरिता द्रावणाचा सामू हा १० ते ११पर्यंत ठेवावा.  या पद्धतीने वेलीवर जवळपास १२ ते १४ दिवसामध्ये ७० टक्क्यांपर्यंत द्राक्ष सुकतील, त्याचा बेदाणा तयार होईल. त्यानंतर हे घड खाली काढून ताडपत्रीवर टाकून सावलीमध्ये सुकवता येईल. 
  • काही बागेत पूर्ण काड्या तारेवर बांधलेल्या नसल्यामुळे काडी कापल्यानंतर घड वेलीवर खाली पडू शकतो. अशा परिस्थितीत काड्या तारेवर बांधून घेता येतील.
  •  दुसऱ्या परिस्थितीमध्ये काडी कट न करतासुद्धा फवारणी घेता येईल. यावेळी द्राक्ष सुकण्यासाठी अधिक वेळ लागेल. वेलीवर फवारणी केल्यामुळे पानांवर स्कॉर्चिंग येईल. आता आपल्याला पानांची तशीही गरज नसल्यामुळे पानांवर स्कॉर्चिंग आले तरी चालणार आहे. याचा कोणताही विपरीत परिणाम पुढील हंगामात होणार नाही, पाने लवकर सुकायला किंवा गळायला सुरुवात झाल्यास खरड छाटणीनंतर पुन्हा बाग लवकर फुटण्यास मदत होईल. 
  •  वेलीवर  बेदाणा तयार झाल्यानंतर बागेत लगेच पाणी देऊन खरड छाटणी घेता येईल.यावेळी बागेत वेलीस विरळणीची गरज नसेल.

टीप ः वर दिलेल्या उपाययोजना या केवळ एका प्रयोगातील निष्कर्षावर आधारीत आहेत, याची नोंद घ्यावी. ही प्रक्रिया करण्यापूर्वी तज्ज्ञांशी बोलणे आवश्यक असेल.

 - डॉ. आर. जी. सोमकुंवर, ९४२२०३२९८८
(राष्ट्रीय द्राक्ष संशोधन केंद्र,  मांजरी, जि. पुणे.)


इतर फळबाग
उन्हाळ्यातील केळी बागेचे व्यवस्थापनउष्णलाटांमुळे बागेतील तापमान वाढते, आर्द्रता कमी...
नियोजन संत्रा बाग लागवडीचे..हलक्‍या जमिनीत निचरा चांगला होतो. मात्र या...
असे करा द्राक्षबागेतील स्ट्रोमॅशिअम...खोडकिडीचे प्रौढ भुंगेरे साधारणतः मान्सूनपूर्व,...
दर्जेदार पेरू, सीताफळाच्या उत्पादनावर भरमाझ्याकडे पेरू आणि सीताफळाची लागवड आहे. पेरूच्या...
गावोगावी फिरून विकली पंधरा टन द्राक्ष कोरोनामुळे बाजार समित्या बंद झाल्या, व्यापारीही...
जास्तीच्या ओलाव्यामुळे येणाऱ्या ...गेल्या आठवड्यात बऱ्याच भागात पाऊस झाला व काही...
केळी पीलबागेचे व्यवस्थापन, खर्च कमी... माझी काळी कसदार दहा एकर शेती आहे. दोन...
आरोग्यदायी कलिंगडकलिंगडात जीवनसत्त्व अ आणि क भरपूर प्रमाणात असून...
थेट ग्राहकांना विकली २० टन द्राक्ष   बागेत द्राक्ष घड काढणीला आले आणि कोरोनाचे...
‘हापूस'च्या नऊ हजार पेट्यांची ...हंगाम तोंडावर आला असतानाच कोरोनाने देशभरात पाय...
सीताफळातून लाभले आर्थिक स्थैर्यपांगारे (ता.पुरंदर,जि.पुणे) येथील प्रयोगशील...
लिंबूवर्गीय फळपीक सल्लाशेतीमध्ये काम करण्याची परवानगी असली तरी ते काम...
डाळिंब सल्लामृग बहार / अर्ली मृग बहार (जून - जुलै...
फळझाडांचे आच्छादन, ठिंबक सिंचन महत्वाचेउन्हाळ्यात फळबागांना पाण्याची टंचाई जाणवते. अशा...
संत्रा पिकाची पाने पिवळी पडण्याची कारणे...संत्रा बागेत पाने पिवळी पडण्याची समस्या अनेक...
द्राक्षबागेतील अवस्थांनुसार व्यवस्थापनसध्याच्या काळात बागेतील घडांच्या स्थितीनुसार...
असे करा दर्जेदार चिकू उत्पादनाचे नियोजनचिकू फळांना योग्य दर मिळण्यासाठी योग्य आकार व...
द्राक्षबागेतील वेगवेगळ्या अवस्थांनुसार...सध्याच्या परिस्थितीमध्ये द्राक्ष बागेत वेगवेगळ्या...
अवकाळी पावसानंतर लिंबूवर्गीय फळबागेचे...स ध्या अनेक जिल्ह्यात सोसाट्याच्या वाऱ्यासह...
बागेमध्येच उपलब्ध मण्यांपासून बेदाणे...सध्या वेलीवरील द्राक्ष मण्यांचे बेदाणे करण्याची...