Agriculture Agricultural News Marathi success story of Anil Dudhmogre,Sarasvati,Dist. Buldhana | Agrowon

थेट ग्राहकांना विकली २० टन द्राक्ष 

गोपाल हागे 
शनिवार, 16 मे 2020

सरस्वती गावातील अनिल देवराव दूधमोगरे आणि त्यांच्या कुटुंबाने संकटाचे संधीत रूपांतर करत ४० गावांमध्ये द्राक्ष विक्रीकरून अपेक्षित नफादेखील मिळविला.

 बागेत द्राक्ष घड काढणीला आले आणि कोरोनाचे संकट गावशिवारात पोचलं. कोरोनामुळे बाजारपेठा बंद झाल्या. ठरवलेल्या व्यापाऱ्याने बागेतील अर्धीच द्राक्षे नेली आणि नंतर खरेदी थांबविली. आता उरलेली द्राक्षे विकायची कोठे ? हा पेच तयार झाला. मात्र कुटुंबाने हिंमत हरली नाही, थेट ग्राहकांना स्वतः द्राक्ष विकायचे नियोजन केले. कृषी खात्याकडून द्राक्ष विक्रीचा परवानादेखील मिळाला. त्यामुळे पाच, दहा नव्हे तर २० टन द्राक्षे थेट ग्राहकांना विकली. सरस्वती गावातील अनिल देवराव दूधमोगरे आणि त्यांच्या कुटुंबाने संकटाचे संधीत रूपांतर करत ४० गावांमध्ये द्राक्ष विक्रीकरून अपेक्षित नफादेखील मिळविला. 

विदर्भ म्हटलं की कापूस, अशी ओळख आपल्या समोर येते. मात्र, विदर्भ-मराठवाड्याच्या सीमेवर असलेल्या सरस्वती (ता.लोणार) या गावातील दूधमोगरे कुटुंब गेल्या चार वर्षांपासून चार एकरात द्राक्ष बाग नेटाने जोपासली आहे. त्यांच्याकडे सोनाका, आरके आणि एसएसएन या जातींची लागवड आहे. यंदा हंगाम सुरु झाला. बागेत सुमारे ४५ टन द्राक्ष विक्रीला तयार होत होती. व्यापाऱ्यासोबत प्रति किलो ४५ रुपये दराने व्यवहारदेखील झाला. पहिल्या टप्यात व्यापाऱ्याने सुमारे २५ टन द्राक्ष विक्रीस नेली. मात्र त्यानंतर लॉकडाऊन सुरु झाल्याने त्याने द्राक्ष खरेदी बंद केली. या पट्यात द्राक्षासाठी मोठ्या बाजारपेठा नाहीत. परिणामी द्राक्ष विक्रीचा पेच तयार झाला. दूधमोगरे कुटुंब हतबल झाले. याकाळात काही शेतकरी भाजीपाला, कलिंगड थेट ग्राहकांना विक्री करत होते.त्यातून प्रेरणा घेत आपणही द्राक्ष विकू शकतो काय, याची त्यांनी चाचपणी केली. मेहकरचे उपविभागीय कृषी अधिकारी नारायणराव देशमुख यांनी लोणार तालुका कृषी अधिकारी वैभव दिघे आणि शिवाजीराव कावरखे यांना दूधमोगरे यांना द्राक्ष विक्रीसाठी मदत करण्यास सांगितले. त्यानंतर दूधमोगरे यांनी गाडीचे नियोजन करत लोणार, मेहकर, रिसोड शहरांमध्ये दररोज सकाळी सात ते अकरा यावेळेत द्राक्ष विक्रीला सुरवात झाली. लॉकडाऊनच्या काळात जेथे व्यापारी १५ रुपये किलोने द्राक्ष मागत होते, त्याचवेळी दूधमोगरे यांनी थेट ग्राहकांना प्रति किलो ५० रुपये दराने द्राक्षे विकली. 

मेहकर, लोणार, रिसोड शहरात निश्‍चित केलेल्या ठिकाणी द्राक्षाचे वाहन उभे करीत सकाळी द्राक्ष विक्रीस सुरवात झाली. ही विक्री झाल्यानंतर दुपारच्या वेळी दररोज परीसरातील किमान ४ ते ५ खेड्यांमध्ये देखील दूधमोगरे द्राक्ष विक्री करायचे. कुटुंबातील काही सदस्य द्राक्ष विक्री तर काही सदस्य बागेत द्राक्ष काढणीमध्ये गुंतलेले असायचे. सायंकाळी तोडलेल्या द्राक्ष घडांची व्यवस्थित प्रतवारीकरून पहाटे द्राक्ष विक्रीसाठी वाहने रवाना केली जात होती. 
द्राक्ष विक्रीच्या नियोजनात दूधमोगरे यांना कृषी सहायक दत्ता गर्जे, संजय चवरे, विठ्ठल धांडे, आशा वायाळ, इरेश कचकलवार, राहुल पांडे यांची चांगली मदत झाली. द्राक्ष विक्रीसाठी समाज माध्यमांचा प्रभावी वापर केला. शहरातील ग्राहकांना दररोज द्राक्ष उपलब्धतेबाबत संदेश पोचविण्यात आले. त्यामुळे शहरात वाहन आले की, आरोग्यविषयक सर्व नियम पाळत अवघ्या तीन तासात ताज्या द्राक्षांची विक्री होत होती. सुरुवातीला विक्रीत अडचणी आल्या. परंतु अडचणीवर मात करत दूधमोगरे कुटुंबाने जवळपास चाळीस गावांत द्राक्ष विक्री करून नवीन बाजारपेठ शोधली, त्याचबरोबरीने मंदीच्या काळात अपेक्षित दरही मिळविला. 

- अनिल दूधमोगरे, ९५७९६५३०२१ 


इतर यशोगाथा
सणांच्या हंगामात भाव खाणारी गाडे यांची...कांजळे (ता. भोर, जि. पुणे) येथील विलास गाडे यांनी...
संकटकाळात श्री ब्रॅण्डद्वारे दर्जेदार...नाशिक जिल्ह्यातील वनसगाव येथील शैलेश व संदीप या...
संशोधनवृत्तीला सातत्याची जोड शेतीउपयोगी...प्रत्येक माणसात एक संशोधक दडलेला असतो. अगदी खेळणी...
पशुपालनाने दिली आर्थिक प्रगतीला साथकोळन्हावी (ता. यावल, जि. जळगाव) येथील देवानंद...
दुग्ध व्यवसायातून अल्पभूधारक शेतकऱ्याची...वडिलोपार्जित पाच एकर शेतीमध्ये कुटुंबाचा...
चटणी, मसाल्याचा बनविला ब्रॅण्डकोल्हापूरची खाद्य संस्कृती म्हटलं की, तिखटाबरोबर...
शेती, आरोग्य अन् महिला विकासाची शक्तीगोमेवाडी (ता. आटपाडी, जि. सांगली) येथील ग्रामीण...
लोकसहभागाच्या बळावर मुळेगाव बनले...पाणी, वीज, रस्ते या मूलभूत सोई-सुविधा...
हिवरेबाजार शिवारात सीताफळांचा गोडवाआदर्श गाव हिवरेबाजार (ता.जि. नगर) गावासह...
बारमाही भाजीपाला उत्पादनातून नियमित...सततच्या दुष्काळी स्थितीमुळे शेतकऱ्यांच्या...
शाश्वत उत्पन्नासाठी फळबाग ठरतेय फायदेशीरकेवळ पारंपरिक पिकातून शाश्वत उत्पन्न हाती येत...
शेतीला मिळाली पूरक उद्योगांची जोडभोके (ता. जि.रत्नागिरी) या दुर्गम गावातील देवयानी...
लोकसहभागातून हिंगणगाव झाले ‘पाणी’दारपाणीटंचाई आणि कित्येक वर्षांपासून दुष्काळाशी...
देशी गोपालनाचा शेतीला मिळाला आधारकातरखडक (ता. मुळशी, जि.पुणे) येथील राणी संतोष...
फळबागेने दिली आर्थिक स्थिरतासुदाम देवराव शिंदे यांनी वरुडी (जि. जालना) येथील...
कृषी पर्यटन केंद्र बनलंय तंत्रज्ञान...कुंभारगाव (ता.इंदापूर,जि.पुणे) येथील प्रयोगशील...
आग्या मधमाशी संवर्धनासोबतच स्थानिकांना...परागीकरणात महत्त्वाची भूमिका बजावणाऱ्या मधमाशांचे...
महिला गटांना मिळाली 'प्रेरणा'रामनगर (ता.जि.जालना) येथील सौ.उषा संदीपान चव्हाण-...
रेशीम शेतीने दिली आर्थिक साथपळासखेडा (ता.जामनेर, जि.जळगाव) येथील राहुल पाटील...
मिश्र पीक पद्धतीतून सावरले बरडे कुटुंबीयजेव्हा यश येते, तेव्हा सर्वजण आपल्या आनंदात सामील...