agriculture news in marathi agrowon agralekh on apmc should be run during lock down | Page 3 ||| Agrowon

सहकार्य अन् समन्वयातून सुरू ठेवा बाजार समित्या

विजय सुकळकर
मंगळवार, 13 एप्रिल 2021

लॉकडाउनमध्ये केवळ बाजार समित्या चालू ठेवून उपयोग नाही, तर शेतीमालाची संपूर्ण पुरवठा साखळी सुरू राहिली पाहिजेत.

कोरोनाच्या दुसऱ्या लाटेत राज्यात या विषाणूचा संसर्ग वाढत आहे. या पार्श्वभूमीवर पूर्ण लॉकडाउन की कडक निर्बंध यावर राज्य शासन विचार करतेय. लॉकडाउनमुळे प्रभावित होणारे घटक यांस विरोध करताहेत. परंतु दुसरीकडे परिस्थिती हाताबाहेर गेली तर करायचे काय? असाही पेच शासनासमोर आहे. राज्याच्या ‘टास्क फोर्स’ने लॉकडाउनऐवजी कडक निर्बंध, अशीच शिफारस केलेली आहे. असे असले तरी सध्याच्या या कुठे अंशतः तर कुठे पूर्णतः लॉकडाउनच्या खेळात शेतीमाल विक्री व्यवस्था मात्र पुन्हा एकदा विस्कळीत झाली आहे.

भाजीपाल्यासह इतरही शेतीमाल जीवनावश्यक असताना शिवाय बाजार समित्या अत्यावश्यक सेवेत असताना राज्यात बाजार समित्या बंद ठेवण्यात येत आहेत. जनावरांचे बाजार तसेच आठवडी बाजार तर मागील अनेक दिवसांपासून बंदच आहेत. त्यामुळे शेतीमाल विक्रीसह जनावरांच्या खरेदी-विक्रीसाठी शेतकऱ्यांना खूपच अडचणींचा सामना करावा लागत आहे. गेल्यावर्षी सुद्धा एप्रिल-मेमध्ये देशभर कडक लॉकडाउन होते. अशावेळी सुरवातीचे काही दिवस वगळता पुण्यासह राज्यातील ३०७ पैकी २४० बाजार समित्या चालू होत्या. या अनुभवावर सद्य परिस्थितीत तर सर्व बाजार समित्या सुरळीतपणे चालू राहणे गरजेचे होते. मात्र, तसे होताना दिसत नाही. त्यामुळे पणन संचालकांनी पोलीस तसेच स्थानिक प्रशासनाच्या समन्वयातून बाजार समित्या सुरू ठेवण्याचे आदेश दिले आहेत.

शेतीमाल जीवनावश्यक असल्याने त्याचा पुरवठा करणाऱ्या बाजार समित्या लॉकडाउनमध्ये सुद्धा चालू ठेवण्यात याव्यात, असे आदेश असले तरी पोलीस, जिल्हाधिकारी, मुख्य कार्यकारी अधिकारी अशा स्थानिक प्रशासन पातळीवर त्यात ढवळाढवळ होते. कुठे गर्दीचे कारण सांगत पोलीस तर कुठे बाधितांची संख्या वाढत आहे म्हणून जिल्हाधिकारी, मुख्य कार्यकारी अधिकारी यांच्या आदेशाने बाजार समित्या बंद ठेवल्या जातात. अशावेळी बाजार समित्या चालू ठेवण्याबाबत लॉकडाउनमध्ये पणन मंत्री, पणन संचालकांसह स्थानिक प्रशासनाशी योग्य समन्वय आवश्यक आहे. अशा समन्वयातून स्पष्ट आदेश सुद्धा अपेक्षित आहे.

केवळ बाजार समित्या चालू ठेवून उपयोग नाही, तर शेतीमालाची संपूर्ण पुरवठा साखळी सुरू पाहिजेत. मागच्या वर्षी लॉकडाउनमध्ये बाजार समित्या सुरू होत्या. परंतु घाऊक खरेदीदार, मोठे-मध्यम-लहान व्यापारी आणि स्टॉलधारक, हातगाडीवरून फळे-भाजीपाला विकणारे ही पुरवठा साखळी बंद होती. त्यामुळे ग्राहकांपर्यंत शेतीमाल पोचण्यात अडचणी येत होत्या. ग्राहक थेट बाजार समित्यांमध्ये येऊन शेतीमाल खरेदीसाठी गर्दी करीत होते. यावेळी बाजार समित्या सुरू ठेवताना ही संपूर्ण पुरवठा साखळी देखील सुरू राहील, हे पहायला हवे. बाजार समित्यांत अनावश्यक गर्दी होणार नाही, याची काळजी प्रशासनाने घ्यायला हवी. मोठ्या शहरांतील बाजार समित्या ह्या फळे-भाजीपाल्यांचे गट करून त्यांच्या खरेदी-विक्रीसाठी आठवड्यातील विशिष्ट दिवस ठरवून द्यावेत. अशा चक्राकार पद्धतीने बाजार समित्या चालू ठेवताना लिलावाचे स्लॉट पाडून वेळा ठरवून द्यायला हव्यात.

बाजार समित्यांमध्ये परवानाधारक खरेदीदारांनाच प्रवेश देण्यात यायला हवा. असे केल्याने बाजार समित्यांमधील अनावश्यक गर्दी कमी होईल. त्यात मास्क, सॅनिटायझर, सोशल डिस्टन्सिंग या नियमांचे सर्वांकडूनच कडक पालन बाजार समित्यांमध्ये व्हायला पाहिजेत. ज्या शेतकऱ्यांकडे धान्य, वाळवलेली मिरची, साठवणुकीचा कांदा असा बिगर नाशिवंत शेतीमाल आहे त्यांनी लॉकडाउन काळात बाजार समित्यांमधील गर्दी टाळण्यासाठी थोडे थांबायला हवे. असे सर्वांचे सहकार्य आणि समन्वयातूनच शेतीमाल बाजार व्यवस्था सुरळीत चालू राहील.


इतर संपादकीय
पेरणी ‘हिरव्या स्वप्नांची’!  मृग नक्षत्र लागल्यापासून राज्यात पावसाची रिपरिप...
हा तर मत्स्य दुष्काळाच! जगातील आघाडीच्या ‘ब्लू इकॉनॉमी’मध्ये भारताचा...
तो’ आला, ‘त्याने’ राज्यही व्यापले मागील वर्षी भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने...
बेरोजगारीची लाट थोपवागेल्या वर्षी कोरोना संसर्गाला सुरुवात झाल्यानंतर...
‘अढी’ला पिकलाय आंबापूर्वी एक आंबा पाडाला आला की त्या झाडावरील...
उत्पन्नवाढीसाठी‘हिरवे सोने’  जगामध्ये १९७४ पासून ५ जून हा जागतिक...
इथेनॉलला प्रोत्साहन  सर्वांच्याच हिताचे  केंद्र सरकारने इंधनावरील आपले अवलंबित्व कमी...
समृद्धीचा मार्ग स्वतःच शोधायेत्या खरीप हंगामात चांगला पाऊस पडेल, भरघोस पीक...
तक्रार निवारणाची  योग्य प्रक्रिया  चालू खरीप हंगामात महाराष्ट्रातील ...
‘खतवापर क्रांती’च्या दिशेने एक पाऊल  ‘इफ्को’ने (इंडियन फार्मर्स फर्टिलायझर्स को-...
शेतकऱ्यांचे उत्पन्न वाढविणारी धोरणे... ग्रामीण भागात कोरोना विषाणूचे थैमान चालू आहे....
तिढा शिल्लक साखरेचा!  दिवाळीनंतर उन्हाळ्यातील लग्नसमारंभ, धार्मिक...
वेगान दूध -  गाईम्हशींच्या दुधाची जागा...‘वेगान’ हा शब्दच मुळात व्हेजिटेरियन (Vegetarian)...
शेती प्रगती अन्  धोरण विसंगती चार दिवसांपूर्वीच केंद्रीय कृषी मंत्रालयाचा २०२०-...
एक पाऊल मुस्कटदाबीच्या दिशेने मोदी-२.० राजवटीला दोन वर्षे पूर्ण झाली. ...
खरीप पिकांचे  हमीभाव कधी कळणार?  कोणत्याही कंपनी उत्पादनांचे दर उत्पादनासाठीचा...
पेच हळद विक्रीचा! कोरोना विषाणूला प्रतिबंधात्मक तसेच लागण झाल्यावर...
एक उपेक्षित  फ्रंटलाइन योद्धा! कोरोनाची दुसरी लाट आली. वर्षभर गढूळ झालेले...
फटका वादळाचा अन् चुकीच्या निकषांचा!  मागील वर्षभरापासून सुरू असलेल्या नैसर्गिक...
पीककर्जाचे वाटप  वेळेवरच करा .  मॉन्सून २२ मेला अंदमानात दाखल झाला असून...