agriculture news in marathi agrowon agralekh on BIRD FLUE IN POULTRY | Agrowon

‘बर्ड फ्लू’चा बागुलबुवा नको

विजय सुकळकर
गुरुवार, 14 जानेवारी 2021

बर्ड फ्लूबाबत अफवा नाही, तर तांत्रिक माहितीसह केंद्र-राज्य शासनाने वेळोवेळी काढलेले सल्ले-मार्गदर्शक सूचना यांचा प्रसार सर्वांपर्यंत झाला पाहिजे, ही काळजी घ्यायला हवी.
 

मागील आठ-दहा दिवसांपासून देशात बर्ड फ्लू हा रोग कावळे, बदके, स्थलांतरित पक्षी आणि देशी कोंबड्यांमध्ये हळूहळू पाय पसरत आहे. सुरुवातीला चार राज्यांत आढळून आलेला हा आजार आता महाराष्ट्रासह १० राज्यांमध्ये पोचला आहे. असे असले तरी अगदी सुरुवातीपासूनच सर्वसामान्य कोंबडीपालक शेतकऱ्यांपासून ते राज्य-केंद्र शासन आणि प्रशासनापर्यंत सर्वच जागरूक असल्याने बर्ड फ्लू पूर्णपणे नियंत्रणात आहे. पोल्ट्री शेडच्या स्वच्छतेपासून ते अचानक मरतुक झालेल्या पक्ष्यांच्या तत्काळ तपासणीपर्यंत शेतकरी आणि पशुसंवर्धन विभागामार्फत योग्य ती खबरदारी घेतली जात आहे. बर्ड फ्लूचा प्रादुर्भाव रोखण्यापासून ते अंडी-चिकन खाणाऱ्यांसाठी केंद्र सरकारने सल्ला जाहीर केला आहे. प्रादुर्भावग्रस्त राज्यांतून पक्षी येणार नाहीत, याची काळजी इतर राज्ये घेत आहेत. दिल्ली शहरात तर चिकन आणि पक्ष्यांच्या आयातीवर बंदी घातली आहे.

बर्ड फ्लू हा आजार कोंबडीपालक शेतकरी-उद्योजक, मांसाहार करणारे ग्राहक, तसेच पशुसंवर्धन विभागाला काही नवीन नाही. २००६ मध्ये गुजरातसह महाराष्ट्रात बर्ड फ्लूचा उद्रेक झाला होता. त्यानंतरही या रोगाच्या प्रादुर्भावाच्या अनेक घटना देशात घडल्या. त्यामुळे या रोगाशी संबंधित सर्वच जण त्यास आवर घालण्यापासून ते चिकन, अंड्यांचा खाद्यात वापराबाबतच्या दक्षतेपर्यंत चांगलेच जाणून आहेत. असे असताना देखील सोशल मीडियावर बर्ड फ्लूबाबत अफवा पसरविण्याचे काम चालू आहे. त्याचा फटका कोंबडीपालकांसह ग्राहकांनाही बसत आहे, ही बाब दुर्दैवी म्हणावी लागेल.

आधी चिकन खाल्ल्याने कोरोना होतो, अशा अफवेने पोल्ट्री उद्योगाचे मोठे नुकसान झाले. त्यानंतर ऑगस्ट-सप्टेंबरपासून हा व्यवसाय सावरत होता. मागील दीड-दोन महिन्यांपासून अंडी-चिकनला मागणी वाढून बऱ्यापैकी दर मिळत होते. त्यात आता बर्ड फ्लूने डोके वर काढल्याने कोंबडी तसेच अंड्याच्या दरात घसरण सुरू झाली आहे. राज्यात महिनाभरात पोल्ट्री उद्योगाला दोन हजार कोटींचा फटका बसण्याची शक्यता यातील जाणकारांकडून वर्तविली जात आहे. कोंबड्याच्या खाद्यात मोठ्या प्रमाणात वापर होत असलेल्या सोयाबीन-मक्याचे दर कोसळून या शेतीमाल उत्पादकांचेही नुकसान होऊ शकते. या सर्व पार्श्‍वभूमीवर बर्ड फ्लूबाबत अफवा नाही, तर तांत्रिक माहितीसह केंद्र-राज्य शासनाने वेळोवेळी काढलेले सल्ले-मार्गदर्शक सूचना यांचा प्रसार सर्वांपर्यंत झाला पाहिजे, ही काळजी घ्यायला हवी.

दुसरा महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे ब्रॉयलर कोंबडीपालन सर्वत्र अत्यंत शास्त्रीय पद्धतीने केले जाते. कोंबड्याचा आहार-आजारात विशिष्ट काळजी घेतली जाते. महत्त्वाचे म्हणजे बर्ड फ्लूचा मानवी संसर्गाचा शास्त्रीय पुरावा अद्याप कोठेही आढळलेला नाही. त्याही पुढील बाब म्हणजे मांस चांगले शिजवून खाल्ले (७० अंश तापमान) तर त्यात कोणताही विषाणू जिवंत राहत नाही. अशावेळी मांसाहार करणाऱ्यांनी अफवांवर विश्‍वास न ठेवता योग्य ती खबरदारी घेत तो चालू ठेवायला हवा. पोल्ट्री व्यवसायात सुरवातीची गुंतवणूक तसेच व्यवस्थापन खर्च अधिक असतो. त्यात मागील वर्षभरापासून काही ना काही कारणांनी हा व्यवसाय तोट्यातच आहे. अशावेळी २००६ च्या बर्ड फ्लूच्या पार्श्‍वभूमीवर या वर्षी देखील केंद्र सरकारच्या मदतीची वाट न पाहता राज्य शासन मदत करेल, असे पशुसंवर्धनमंत्री सुनील केदार यांनी जाहीर केले आहे. ही मदत तत्काळ कोंबडीपालकांपर्यंत पोहोचवून त्यांना दिलासा देण्याचे काम राज्य शासनाने करायला हवे.

टॅग्स

इतर संपादकीय
नक्षत्रांचे गणित चुकू लागलेगावातील वयोवृद्ध माणसे हाताच्या बोटांवर गणिते करत...
ग्लोबल अन् लोकल मार्केटमका आणि सोयाबीनच्या जागतिक उत्पादनात घट होण्याची...
अपात्र लाभार्थ्यांना कोणी केले मालामाल?ज गामधील सर्वांत मोठी यशस्वी लोकशाही असलेला आपला...
‘कनेक्शन कट’चे कारस्थान!बिलाची थकीत रक्कम न भरल्यास आता थेट वीजतोडणीची (...
‘तारीख पे तारीख’ किती दिवस?देशाचे पंतप्रधान दमदार भाषणात जनतेला आश्‍वासन...
अजून एक ‘बारामती पॅटर्न’कार्यालय आम्हाला घरच्यासारखे वागवते, कर्मचारी...
यांत्रिकीकरणाचे वास्तव!मागच्या वर्षात (२०२०) भारतात नऊ महिने कडक...
सरकारचा पसारा आवरासरकार कोणत्याही देशातला एक महत्त्वाचा घटक असतो....
पोखरलेला ‘पोकरा’नानाजी देशमुख कृषी संजीवनी प्रकल्पातून (पोकरा) ...
बर्ड फ्लू ः खबरदारी आणि जबाबदारीमार्च-एप्रिल २०२० पासून देशात कोरोनाच्या...
छोटे मन से कोई बडा नहीं होता !कविमनाचे माजी पंतप्रधान अटलबिहारी वाजपेयी यांच्या...
दुधाच्या अभ्यासातून दूर व्हावेत सर्व...जगात सर्वाधिक दूध उत्पादनाची टिमकी वाजविणाऱ्या...
कृषी विकासातील मैलाचा दगडशेतात घेतलेल्या तुतीच्या पिकावरच रेशीम अळ्यांचे...
शेतीमालाला हमीभाव हा शेतकऱ्यांचा हक्कच!धान्यदराचे नियमन करण्याकरिता तत्कालीन...
आसामच्या चहाचे चाहते!भर्रर्रऽऽ असा भिंगरीगत आवाज करत वारा हेल्मेटच्या...
उपलब्ध पाणी शेतापर्यंत पोहोचवामराठवाड्यात या वर्षी समाधानकारक पाऊस झाल्यामुळे...
पुनर्भरणावर भर अन् उपशावर हवे नियंत्रण मागील पावसाळ्यात महाराष्ट्राच्या बहुतांश...
‘बर्ड फ्लू’चा बागुलबुवा नकोमागील आठ-दहा दिवसांपासून देशात बर्ड फ्लू हा रोग...
चंद्रावरील माती अन्‌ प्रोटिनची शेतीधा डऽ धाडऽ धाडऽ धाडऽऽ असा आवाज  करत पाचही...
करारी कर्तृत्व  आज पुरुषांच्या खांद्याला खांदा लावून अनेक...