agriculture news in marathi agrowon special article on sugar production, sale and export in Maharashtra | Agrowon

तिढा शिल्लक साखरेचा! 

विजय सुकळकर
बुधवार, 2 जून 2021

तिढा शिल्लक साखरेचा! 
....................... 
साखरेपासून इथेनॉलनिर्मितीला परवानगी मिळून यातील सर्व तांत्रिक बाबी लवकरच स्पष्ट झाल्या, तर पुढील हंगामात कारखाने हा पर्याय अवलंबू शकतील. 
....................... 

दिवाळीनंतर उन्हाळ्यातील लग्नसमारंभ, धार्मिक कार्यक्रम आणि रमजान महिना हा खरे तर साखर विक्रीकरिता महत्त्वाचा हंगाम मानला जातो. या काळात साखरेला मागणी वाढते, दरही वधारून असतात. परंतु गेल्या वर्षीप्रमाणेच या वर्षीचा उन्हाळा पण कोरोना लॉकडाउनमध्ये गेला. लग्नसमारंभ तसेच इतरही धार्मिक कार्यक्रमाला मर्यादा आल्या. हॉटेल्स, बाजारपेठा बंद असल्यामुळे व्यावसायिक मिठाई तयार करण्याकडे धजावले नाहीत. त्यांच्याकडून साखरेची मागणी घटली आहे. मे महिना उलटून गेला तरी या काळातील अपेक्षित साखरेच्या निम्मीच साखर विक्री झाली. देशभरातील साखर कारखान्यांना याचा फटका बसला. परंतु सर्वाधिक फटका हा राज्यातील साखर कारखान्यांना बसला आहे. राज्याचा विचार करता मागील वर्षीचा शिल्लक साखर साठा ३८ लाख टनांचा होता. त्यात या वर्षीच्या हंगामात १०६ लाख टनांची भर पडली आहे. यातही ५ लाख टन साखर इथेनॉलकडे गेली आहे. अन्यथा, चालू हंगामात राज्यात १११ लाख टन असे उच्चांकी साखर उत्पादन झाले असते. शिल्लक साठा आणि या वर्षीच्या उत्पादनाने राज्यातील एकूण साखर उपलब्धता १४४ लाख टनांवर पोहोचली आहे. यांपैकी 55 लाख टन साखर देशांतर्गत विक्री होईल, तर १८.५ लाख टनांचा निर्यात कोटा अगोदर राज्याला देण्यात आला होता. सुधारित कोट्यात यात वाढ होऊन तो २४.७५ लाख टन करण्यात आला आहे, ही थोडी दिलासादायक बाब आहे. कोरोना लॉकडाउनच्या पार्श्‍वभूमीवर देशांतर्गत आणि निर्यात असा साखरेचा एकूण खप 79.75 लाख टन दिसतो. त्यामुळे पुढील वर्षासाठी ६४.४४ लाख टन साखर शिल्लक राहणार आहे. 

या वर्षीचा साखरेचा खप बघता १३ ते १४ महिने विक्री करता येईल, एवढी साखर कारखान्यांच्या हाती असणार आहे. पुढील हंगामातही या वर्षी एवढेच साखर उत्पादनाचा अंदाज आहे. गेल्या वर्षी ५ लाख टन साखर इथेनॉलकडे गेली असताना पुढील वर्षी त्यात वाढ होऊन ८ लाख टनांपर्यंत साखर इथेनॉलकडे जाण्याची शक्यता आहे. परंतु एवढ्याने अतिरिक्त साखरेचा प्रश्‍न सुटणार नाही. ही सर्व परिस्थिती लक्षात घेता अतिरिक्त साठा कमी करण्याचे दोन पर्याय पुढे येतात. साखरेची निर्यात वाढविणे, हा त्यातला पहिला पर्याय आहे. ब्राझीलमध्ये पुढील हंगामात कमी साखरेच्या उत्पादनाचे संकेत मिळताहेत. ब्राझील हा देश कच्च्या साखरेची निर्यात अधिक करतो. आपल्याला सुद्धा पुढील हंगामात सुरुवातीला अधिकाधिक कच्ची साखर निर्माण करून ती वाढीव अनुदान देऊन बाहेर काढावी लागेल. त्यातच केंद्र सरकारने कोणतेही ठोस कारण न देता साखर निर्यात अनुदानात प्रतिटन २००० रुपये कपात नुकतीच केली आहे. या वर्षीच्या कोट्यापैकी ९५ टक्के साखर निर्यात झाल्यामुळे यंदा या निर्णयाचे परिणाम फारसे जाणवणार नाहीत. परंतु ही कपात कायम राहिली तर पुढील वर्षीच्या निर्यातीला चांगला फटका बसू शकतो, हे लक्षात घ्यायला हवे. 

अतिरिक्त साखरेची समस्या मार्गी लावण्यासाठीचा दुसरा पर्याय हा साखरेपासून इथेनॉलनिर्मितीचा आहे. हा पर्याय नुकताच केंद्रीय मंत्री नितीन गडकरी यांनी सुचविलेला असून, तशी कारखान्यांकडून मागणी झाली तर त्याला परवानगीसाठी आपण पाठपुरावा करू, असेही त्यांनी स्पष्ट केले आहे. या पार्श्‍वभूमीवर साखर उद्योगाने तयारी दाखविल्यानंतर केंद्र सरकार पातळीवर याबाबत हालचाली देखील सुरू झाल्या आहेत. साखरेपासून इथेनॉल निर्मितीला परवानगी मिळून यातील सर्व तांत्रिक बाबी लवकरच स्पष्ट झाल्या तर पुढील हंगामात कारखाने हा पर्याय देखील अवलंबू शकतील, अन्यथा शिल्लक साखरेचा बोजा कमी होणार नाही. 


इतर अॅग्रो विशेष
पीककर्जाचे ‘वरातीमागून घोडे’पुणे ः शेतकऱ्यांना खरिपासाठी दिल्या जाणाऱ्या पीक...
शेतकरी पुत्रांचा #सोयाबीन ट्रेंडनांदेड : सोयाबीनचे दर ११ हजारांवरून पाच हजार...
कोकणात पावसाचा जोर कायमपुणे : राज्यात गेले काही दिवस पावसाने हजेरी लावली...
एकोप्यातून पानोलीकरांचा ग्रामविकासात...गावकऱ्यांचा एकोपा, लोकसहभाग, श्रमदान आणि गावांतील...
विदर्भ, कोकणात पावसाचा अंदाजपुणे : राज्यात पावसाने दमदार हजेरी लावल्यानंतर...
पाऊस सुरूच; ओल्या दुष्काळाचे सावटपरभणी ः राज्यात आठ दिवसांपासून पावसाचे पुनरागमन...
सेंद्रिय शेतीतून काळ्या आईचे आरोग्य जपा...नाशिक : रासायनिक शेतीचे परिणाम दिसत असल्याने...
मराठवाड्यात शेतीपिकांची पुन्हा दैनाऔरंगाबाद : मराठवाड्यात पुन्हा एकदा मंगळवारपासून (...
बेदाण्याला उठाव असल्याने दर स्थिरसांगली ः सणांमुळे बेदाण्याला चांगली मागणी आहे....
कापूस खरेदी नोव्हेंबरच्या पहिल्या...मुंबई : राज्यातील हंगाम २०२१-२२मधील शासकीय कापूस...
खरिपात तेलबिया उत्पादनात घट होणारपुणे : खरीप हंगाम २०२१-२२ मध्ये तेलबिया...
मराठवाड्यात पाऊस उठला पिकांच्या मुळावरऔरंगाबाद : आधी पावसाचा लहरीपणा आणि आता अतिपावसाने...
विदर्भात सोयाबीनला फुटले कोंब नागपूर : संततधार तसेच काही भागांत झालेल्या...
‘पीएम किसान’, ‘ई-पीक’चा तिढा सुटलापुणे ः महसूल व कृषी खात्यात तयार झालेल्या...
गणेशोत्सवात आंबा, काजू मोदकांनी खाल्ला...गणेशोत्सवामध्ये मोदकांना चांगली मागणी असते. हे...
उत्कृष्ट, दर्जेदार उत्पादनातून कांदा...नाशिक जिल्ह्यातील धोडांबे (ता. चांदवड) येथील...
द्राक्षशेतीत हवी कृत्रिम बुद्धिमत्ता ः...पुणे ः देशाच्या द्राक्षशेतीला आधुनिक वळण...
राज्यात जोरदार पावसाची शक्यतापुणे : राज्यात पावसाने सर्वदूर समाधानकारक हजेरी...
कोकणात पावसाची दमदार हजेरीपुणे : राज्यात सर्वदूर पावसाला सुरुवात झाली आहे....
द्राक्षशेतीत परीक्षणानंतर...पुणे ः ‘‘अन्नद्रव्य व पाणी व्यवस्थापन उत्तमरीत्या...