agriculture news in marathi Health benefits of goat milk | Page 2 ||| Agrowon

आरोग्यदायी शेळीचे दूध

डॉ. अनिता चप्पलवार, डॉ. शुभांगी नागरे
मंगळवार, 28 जानेवारी 2020

शेळीच्या दुधाचे नियमित सेवन केल्याने आतड्यांवरील सूज कमी होते. पोटाच्या इतर आजारांसाठी दूध फायदेशीर आहे. तसेच स्थूलपणा आणि संधिवात कमी करण्यास मदत होते.

शेळीपालन हे मुख्यतः मांस उत्पादनासाठी केले जाते. ग्रामीण भागात घरगुती वापरासाठी शेळीच्या दुधाचा वापर केला जातो. शेळीच्या दुधामध्ये विविध पोषणतत्त्व, रोगप्रतिकारक तसेच औषधी गुणधर्म असतात. त्यामुळे दूध आरोग्यवर्धक आहे. शेळीचे दूध हे नैसर्गिकरीत्या एकजीव झालेले असते, त्यामुळे ते मानवी शरीरास फायदेशीर आहे. दुधातील स्निग्ध पदार्थ आकाराने सूक्ष्म असून पचनाला अत्यंत हलके असतात.

शेळीच्या दुधाचे नियमित सेवन केल्याने आतड्यांवरील सूज कमी होते. पोटाच्या इतर आजारांसाठी दूध फायदेशीर आहे. तसेच स्थूलपणा आणि संधिवात कमी करण्यास मदत होते.

शेळीपालन हे मुख्यतः मांस उत्पादनासाठी केले जाते. ग्रामीण भागात घरगुती वापरासाठी शेळीच्या दुधाचा वापर केला जातो. शेळीच्या दुधामध्ये विविध पोषणतत्त्व, रोगप्रतिकारक तसेच औषधी गुणधर्म असतात. त्यामुळे दूध आरोग्यवर्धक आहे. शेळीचे दूध हे नैसर्गिकरीत्या एकजीव झालेले असते, त्यामुळे ते मानवी शरीरास फायदेशीर आहे. दुधातील स्निग्ध पदार्थ आकाराने सूक्ष्म असून पचनाला अत्यंत हलके असतात.

आरोग्यविषयक फायदे 

  • शेळीच्या दुधात कॅल्शिअम, मॅग्नेशिअम आणि फॉस्फरसचे प्रमाण जास्त असते. कॅल्शिअम आणि फॉस्फरस ही खनिजे हाडे आणि दात मजबूत ठेवण्यासाठी फायदेशीर आहेत. पोटॅशिअम हे खनिज रक्तदाब तर मॅग्नेशिअम हे हृदयविकारापासून बचाव करण्यासाठी फायदेशीर आहे.
     
  • कॅल्शिअम आणि फॉस्फरस ही खनिजे नवजात शिशूंच्या शरीरात सहजरीत्या शोषली जातात. त्यामुळे लहान मुलांच्या सामान्य वाढीस यांची मदत होते.
     
  • दुधातील आरोग्यदायी घटकांमुळे कोलेस्टेरॉलचे प्रमाण नियंत्रणात राहिल्यामुळे हृदयाचे स्वास्थ्य सुधारण्यासाठी मदत करते.
     
  • पोटातील जखमांवर उपचारासाठी दुधाचा उपयोग होतो.
     
  • दुधाचे नियमित सेवन केल्याने आतड्यांवरील सूज कमी होते. पोटाच्या इतर आजारांसाठी दूध फायदेशीर आहे. तसेच स्थूलपणा आणि संधिवात कमी करण्यास मदत करते.
     
  • दुधामध्ये झिंक व सेलेनिअमचे चांगले प्रमाण असते. त्वच्या निरोगी राहण्यासाठी आणि जखमा लवकर भरून येण्यासाठी झिंक तर सेलेनिअम रोगप्रतिकार शक्ती वाढविण्यासाठी मदत करते.
     
  • दुधामध्ये असलेले अल्फा २ बीटा केसिन मधुमेहाच्या रुग्णांसाठी उपयुक्त असते. कारण हा घटक इन्सुलिन प्रमाण सुरळीत ठेवण्यास मदत करतो.
     
  • आयुर्वेदानुसार क्षयरोग, खोकला आणि काही स्त्रीरोगविषयक विकारांसाठी दुधाचे सेवन करण्याचा सल्ला दिला जातो.

संपर्कः डॉ. अनिता चप्पलवार, ९५२०२४०५०९
(पशुजन्यपदार्थ प्रक्रिया तंत्रज्ञान विभाग, पशुवैद्यक व पशुविज्ञान महाविद्यालय, परभणी)


इतर कृषिपूरक
जनावरांमध्ये दिसताहेत `लम्पी स्कीन...गडचिरोली, बीड जिल्ह्यात लम्पी स्कीन डिसीज या...
गोठ्यामध्ये असावी युरोमोल चाटण वीटयुरोमोल चाटण विटेमुळे जनावरांची भूक वाढते, चारा...
परसबागेतील कुकुटपालनातून उत्पन्नाची संधीकृषीपूरक व्यवसायामध्ये परसबागेतील कुक्कुटपालन हा...
जनावरातील ताण कमी करादुपारच्या वेळी जनावरांना उष्णतेच्या झळा लागू नयेत...
प्राणी, मानवी आरोग्यासाठी सुधारित...जगभरातील पशुवैद्यकीय संस्था आणि पशुवैद्यक मानवी...
शिंगाच्या कर्करोगाकडे करू नका दुर्लक्षअलीकडच्या काळात बैलातील शिंगाच्या कर्करोगाचे...
शेळीपालनासाठी महत्वाचे मुद्दे...शेळीपालन व्यवसाय सुरू करताना पूर्वतयारी करावी....
व्यवस्थापन दुधाळ जनावरांचे...गाई, म्हशींच्या आहारात पशुखाद्याचा योग्य प्रमाणात...
जनावरांतील ताण कमी करा... उन्हाळयात अनेकवेळा तापमान ३५ अंश सेल्सिअसपेक्षा...
शेतकऱ्यांसाठी क्रेडिट कार्ड किसान क्रेडिट कार्डमुळे कर्जाचे पैसे घेण्यासाठी...
असे बनवा घरच्या घरी पशुखाद्यउन्हाळ्यात गाई, म्हशी आणि इतर जनावरांची भूक कमी...
जनावरांच्या जैवसुरक्षेबाबत जागरूक रहाजनावरांना आजाराचा प्रादुर्भाव झाल्यानंतर उपचाराचा...
गाई, म्हशींच्या तपासणीसाठी...पशूपालनातील प्रमुख अडचण म्हणजे गाई, म्हशी माजावर...
ब्रुसेलोसिसकडे नको दुर्लक्षएखाद्या संक्रमित जनावराचे  रक्त, द्रव किंवा...
जनावरांतील उष्माघाताचे नियंत्रणउन्हाच्या संपर्कात आल्यामुळे जनावरांच्या शरीराचे...
पशुपालनात सुरक्षितता महत्त्वाची...पशू सांभाळ, दैनंदिन निगा, चारा-पाण्याची सोय, दूध...
अनुदानाचा योग्य विनियोगअनुदानासाठीची बहुतांश प्रक्रिया बॅंकेमार्फतच...
आजारांपासून कोंबड्यांचे संरक्षणकोंबड्यांना होणाऱ्या आजारांचे वेळीच व्यवस्थापन...
बदलत्या हवामानानुसार जनावरांचे...बदलत्या हवामानानुसार जनावरांच्या आहार, गोठा,...
उत्पादन धिंगरी अळिंबीचेअळिंबीमध्ये भाजीपाला व फळे यांच्या तुलनेत प्रथिने...