agriculture news in Marathi, India is biggest seed hub in Asia, Maharashtra | Agrowon

सीड हब म्हणून भारताचा उदय

वृत्तसेवा
बुधवार, 14 नोव्हेंबर 2018

अनेक आंतरराष्ट्रीय कंपन्यांची गुंतवणूक आणि देशातील बियाणे कंपन्यांची चांगली कामगिरी यामुळे भारत चांगल्या गुणवत्तेच्या बियाणे उत्पादन आणि पुरवठ्यासाठी एक पॉवरहाऊस बनले आहे. 
- इडो व्हेर्हागेन, संचालक, ॲक्सेस टू सीड इंडेक्स

नवी दिल्ली ः आशिया खंडात भारत देश ‘सीड हब’ म्हणून उदयास आला आहे. जगातील बिजोत्पादनातील मोठ्या आणि महत्त्वाच्या २४ कंपन्यांपैकी १८ कंपन्या भारतात पैदास आणि उत्पादन करतात. राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय बिजोत्पादक कंपन्या मोठ्या प्रमाणात भारतात गुंतवणूक करीत असून, त्याचा लाभ अल्प भूधारक शेतकऱ्यांना होत आहे, असे वर्ल्ड बेंचमार्कींग अलायंसने (डब्ल्यूबीए) प्रकाशित केलेल्या ॲक्सेस टू सीड इंडेक्समध्ये (एएसआय) म्हटले आहे. 

भारतात जमिनीचे तुकडीकरण मोठ्या प्रमाणात झाले असून, त्याचा परिणाम भू-धारणेवर झाला आहे. देशात सध्या जवळपास १० कोटी अल्पभूधारक शेतकरी आहेत. हे शेतकरी देशातील ८० टक्के अन्नधान्याचा पुरवठा करतात. या शेतकऱ्यांना अधिकाअधिक उत्पादनासाठी बियाणे कंपन्या बिजोत्पादनासाठी गुंतवणूक करून मदत करत असतात. ‘‘आशिया खंडातील महत्त्वाच्या आणि मोठ्या २४ बियाणे कंपन्यांचे मूल्यांकन केल्यानंतर असे निदर्शनास आले, की यापैकी २१ कंपन्या भारतात बियाणे विक्री करतात आणि १८ कंपन्या बिजोत्पादनासाठी गुंतवणूक करतात,’’ असेही ‘एएसआय’मध्ये म्हटले आहे. 

भारतानंतर आशियातील थायलंड देशात ११, तर इंडोनेशियात आठ कंपन्या बिजोत्पादन करतात. तसेच निर्देशांकानुसार दक्षिण आशियातील मोठ्या १० कंपन्यांमध्ये पहिल्यांदा भारताच्या अदवेंता, अक्सेन हायवेज, नामधारी आणि नुजिविडू या चार कंपन्यांचा समावेश झाला आहे. 

बौद्धिक संपदा अधिकाराबाबत (आयपी) इंडेक्समध्ये म्हटले आहे, की इस्ट-वेस्ट सीड आणि सिजेंटा या कंपन्या ‘आयपी’संदर्भात तोलामोलाच्या आणि छान काम करणाऱ्या आहेत. तरीही या कंपन्यांना अल्पभूधारक शेतकऱ्यांच्या गरजा विचारात घ्याव्या लागतील आणि त्यांच्या कामगिरीबाबत पारदर्शक असावे लागेल. मोन्सॅन्टो ही ‘आयपी’बाबत अधिक पारदर्शक अशी कंपनी आहे. परंतु, या कंपनीची भूमिका ही अल्पभूधारक शेतकऱ्यांना प्रतिकूल अशी आहे, असे ‘एएसआय’मध्ये म्हटले आहे.
 
देशातील नामधारी सीड्स आणि नुजिवीडू सीड्स या कंपन्यांना अल्पभूधारक शेतकऱ्यांच्या गरजेनुसार पैदास कार्यक्रम राबविल्यामुळे इंडेक्समध्ये जास्त गुणांक देण्यात आला आहे. सध्या भारातील ८३ टक्के कंपन्या या सर्व्हिस एक्सटेंशनचे काम करीत आहेत. 
 


इतर अॅग्रो विशेष
शाश्‍वत पर्यायी पीक ः बांबूनिसर्ग चक्र बदलत चालले आहे. आतापर्यंत आपण रेल्वे...
‘जीआय’चे अधिकृत ब्रॅंडींगकोविड महामारीनंतर जागतिक बाजारातही खूप उलटफेर...
अमळनेरच्या भाजी बाजारात शेतकऱ्यांकडून...अमळनेर, जि.जळगाव ः येथील मासळी बाजारानजीकच्या...
लाच घेताना कृषी विद्यापीठातील लिपिकाला...नगर : कोरोना पुणे सेवानिवृत्तीची कागदपत्रे...
राज्यात पीक नुकसान ५० लाख हेक्टरच्या...पुणे: राज्यात खरीप पीक नुकसानीची माहिती गोळा...
जुन्या निकषांनुसार कामाला विमा...जळगाव: जुन्या निकषानुसार केळी पिकासाठी काम...
शेती, जलसंधारण, सामाजिक कार्यात...पुण्यापासून हाकेच्या अंतरावर असलेल्या केंदूर (ता....
किती अन् काय सांगावं...हात टेकलेत आमचेजालना : कुणाला किती अन् काय सांगावं...सततच्या...
पावसामुळे शेतीकामात अडथळे पुणे ः परतीच्या पावसाचा दणका अजूनही सुरूच आहे....
तुरळक ठिकाणी पावसाचा अंदाज पुणे ः अरबी समुद्राच्या पश्चिम मध्य भागात चक्रीय...
बुडून गेलं रान देवा, वाहून गेलं शिवार...कोल्हापूर : उसवलं गणगोत सारं, आधार कुनाचा न्हाई...
पांढऱ्या कापसाचे काळे वास्तवदेशातील सूत गिरण्या आता ९५ टक्के कार्यक्षमतेने...
शेतकऱ्यांच्या कष्टाचे झाले निर्माल्यरिमझिम पाऊस, थेंब पाकळीवर पडला ओघळून जाताना...
अतिवृष्टीचा मराठवाड्यात २३ लाख हेक्टरला...औरंगाबाद : यंदा खरिपात अतिवृष्टी व सततच्या...
केळी पीक विम्याबाबत आज बैठकजळगाव ः हवामानावर आधारित फळपीक विमा योजनेत केळी...
राज्यात पावसाचा प्रभाव कमी झालापुणे ः राज्यात गेल्या काही दिवस जोरदार पाऊस...
राज्यात तुरळक ठिकाणी मुसळधार पाऊसपुणे ः राज्यातील काही भागात पावसाने उघडीप दिली...
पीक विमा तक्रार निवारणासाठी कोठे जाल?राज्यात यंदा खरीप हंगामात उत्तम पेरा झाला होता....
राज्यात पावसाचा कमीअधिक जोर राहणारपुणे ः राज्यातील अनेक भागात पावसाने काहीशी उघडीप...
पणन सुधारणा कायदे शेतकरी हिताचेच!शेतीमालाच्या मार्केटमध्ये दराच्या बाबतीत कधीही...