Agriculture news in marathi infestation of steam borer in paddy nursery | Agrowon

भात रोपवाटिकेत खोडकिडीचा प्रादुर्भाव

डॉ. प्रवीण राठोड, डॉ. उषा डोंगरवार
शनिवार, 11 जुलै 2020

ऑक्टोबर, नोव्हेंबरमध्ये खरिपातील भात पीक कापणीनंतर लगेच उन्हाळी भातासाठी रोपवाटिका केली जाते. भात शेती बांधावर असणाऱ्या तणांवर खोड कीड उपजीविका करतात. यामुळे सध्याच्या काळात रोपवाटिकेमध्ये खोड किडीचा प्रादुर्भाव दिसतो आहे.
 

ऑक्टोबर, नोव्हेंबरमध्ये खरिपातील भात पीक कापणीनंतर लगेच उन्हाळी भातासाठी रोपवाटिका केली जाते. भात शेती बांधावर असणाऱ्या तणांवर खोड कीड उपजीविका करतात. यामुळे सध्याच्या काळात रोपवाटिकेमध्ये खोड किडीचा प्रादुर्भाव दिसतो आहे.

खोडकिडा 

  • पतंग १-२ सें. मी. लांब, समोरील पंख पिवळे, मागील पांढरे
  • मादी पतंगाच्या पंखाच्या खालील भागावर प्रत्येकी एक काळा ठिपका
  • नर पतंगाच्या पंखावर ठिपका नसतो.
  • पूर्ण वाढ झालेली अळी भाताच्या खोडात कोषावस्थेत जाते. कोषावस्था ९ ते १२ दिवसांची.

नुकसान

  • रोपवाटिकेमध्ये अळी सुरुवातीस काही वेळ पानाच्या कोवळ्या भागावर उपजीविका करते.
  • नंतर खोडात प्रवेश करून आतील भाग पोखरते. परिणामी, फुटवा सुकण्यास सुरुवात होते. रोपाचा गाभा मरतो.

आर्थिक नुकसान पातळी

  • पुनर्लागवड झाल्यानंतर लगेच : ५ टक्के सुकलेले फुटवे किंवा १ अंडीपुंज प्रती चौ.मी.
  • फुटव्याच्या मध्यावस्थेत : ५ टक्के सुकलेले फुटवे

नियंत्रण

  • पुनर्लागवडीपूर्वी रोपांचे शेंडे तोडून बांबूच्या टोपलीत जमा करावे. ती टोपली खांबावर टांगावी. त्यामुळे रोपाच्या शेंड्यावर असणारी खोड किडीची अंडी नष्ट होऊन त्यामधून परोपजीवी मित्रकीटक बाहेर पडतील.
  • पुनर्लागवडीपूर्वी रोपांची मुळे क्लोरपायरीफॉस (२० टक्के प्रवाही) १० मि.लि. प्रति १० लिटर पाण्याच्या द्रावणात १२ तास बुडवून ठेवावीत. (कीटकनाशकाला लेबल क्लेम आहे.)
  • प्रादुर्भाव दिसताच प्रतिहेक्टरी ट्रायकोग्रामा जापोनीकम या परजीवी किडीची ५०,००० अंडी सात दिवसांच्या अंतराने ३ ते ४ वेळा सोडावीत.
  • कीडग्रस्त फुटवे मुळासकट काढून नष्ट करावेत.

रासायनिक नियंत्रणः (प्रति लिटर पाणी)

  • क्लोरपायरीफॉस (५० टक्के प्रवाही) १.६ मिलि किंवा
  • फिप्रोनील (५ टक्के प्रवाही) ३ मिलि किंवा
  • क्विनॉलफॉस ३.२ मिलि
  • (टीप- कीटकनाशकांना लेबल क्लेम आहेत.)

संपर्क- डॉ. प्रवीण राठोड, ७५८८९६२२११
(विभागीय कृषी संशोधन केंद्र, सिंदेवाही, जि. चंद्रपूर)


इतर ताज्या घडामोडी
पीककर्जाची प्रकरणे तत्काळ मार्गी लावा...नाशिक ः ‘‘छत्रपती शिवाजी महाराज सन्मान...
नाशिक जिल्ह्यातील कांद्याच्या दरात...नाशिक : सोमवारी (ता. २३) जिल्ह्यातील प्रमुख बाजार...
कुरखेड्यात ‘महावितरण’वर शेतकऱ्यांचा...गडचिरोली : कृषी पंपाच्या फिडरवर सुरू असलेले...
बुलडाणा जिल्ह्यात गुलाबी बोंडअळीने...बुलडाणा : जिल्ह्यात सुमारे १७४ गावांत गुलाबी...
मठपिंपळगाव-गोलापांगरीत द्राक्षात खर्च,...अंबड, जि. जालना : मठपिंपळगाव-गोलापांगरी परिसरातील...
`नांदेड जिल्ह्यातील नुकसानग्रस्तांना...नांदेड : अतिवृष्टी तसेच परतीच्या पावसामुळे...
बारामतीत हमीभावाने मका खरेदी सुरूपुणे ः बारामती येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
नगरमध्ये कांदा चाळ अनुदानासाठी उपोषणनगर ः कृषी विभागाने पूर्वपरवानगी दिल्यानंतर...
जळगाव जिल्ह्यात केळीच्या विमा...जळगाव ः हवामानावर आधारित फळ पीकविमा योजनेतून...
वीजजोड तोडल्यास आसूडाचा प्रहारकऱ्हाड,  जि.  सातारा : लॉकडाउन काळातील...
सांगली जिल्ह्यात दूध संकलनात २५ हजार...सांगली ः ऑक्टोबर ते जानेवारीअखेर हा दूध...
पीकविमा हप्ता २७ नोव्हेंबरपूर्वीच भरा...सिंधुदुर्ग : बदलत्या वातावरणामुळे जिल्ह्यातील...
‘वान’च्या पाण्याविरुद्ध नागरिकांचे धरणे अकोला : तेल्हारा तालुक्यातील वान प्रकल्पाचे पाणी...
जळगावात भरताची वांगी १८०० ते २६०० रुपये जळगाव : कृषी उत्पन्न बाजार समितीमध्ये मंगळवारी (...
मराठवाड्यात कापसाच्या दरात किंचित...औरंगाबाद : खासगीत कापूस खरेदीचे दर किंचित...
परभणीत भाजपकडून वीजबिलांची होळी परभणी :  वाढीव वीज देयकांच्या निषेधार्थ...
खानदेशात ऊस लागवड वाढण्याची शक्यताजळगाव ः वाढती खासगी कारखानदारी व इतर...
जळगाव जिल्ह्यात कांदा बिजोत्पादन...जळगाव : जिल्ह्यात यंदा कांदा बिजोत्पादनाचे...
कलदगाव, नायगाव येथे कापूस खरेदी सुरु नांदेड  : भारतीय कपास निगमच्या (सीसीआय)...
अकोले बुद्रूकमध्ये वीज तारांच्या...सोलापूर ः विजेच्या खांबावरील विद्युत तारांचे...