agriculture news in Marathi inspection of pomegranate by experts Maharashtra | Agrowon

डाळिंबावरील तेलकट डाग, मर, बुरशीजन्य रोगांच्या नियंत्रणासाठी असे करा उपाय

टीम अॅग्रोवन
शनिवार, 1 ऑगस्ट 2020

राहुरी येथील महात्मा फुले कृषी विद्यापीठाच्या शास्त्रज्ञांच्या पथकाने डाळिंबावरील रोगांच्या प्रादुर्भावाची पाहणी केल्यानंतर कृषी विद्यापीठाला सविस्तर अहवाल सादर केला.

नगर ः राहुरी येथील महात्मा फुले कृषी विद्यापीठाच्या शास्त्रज्ञांच्या पथकाने डाळिंबावरील रोगांच्या प्रादुर्भावाची पाहणी केल्यानंतर कृषी विद्यापीठाला सविस्तर अहवाल सादर केला. अहवालात डाळिंबावरील तेलकट डाग, मर, बुरशीजन्य रोगांच्या नियंत्रणासाठी कृषी विद्यापीठ व सोलापूर येथील राष्ट्रीय डाळिंब संशोधन केंद्राने उपाययोजना सुचविल्या आहेत. 

राज्यासह नगरमधील अनेक भागांत डाळिंबावर जीवाणूजन्य (तेलकट डाग) रोग व बुरशीजन्य ठिपक्याच्या रोगाचा प्रादुर्भाव झाला आहे. त्यामुळे डाळिंबाचे नुकसान होत आहे. त्या पार्श्वभूमीवर महात्मा फुले कृषी विद्यापीठ आणि सोलापूरच्या राष्ट्रीय डाळिंब संशोधन केंद्राने उपाययोजना सुचविल्या आहेत.

बुरशीजन्य रोग, जीवाणूजन्य रोग व विविध 
किडींच्या प्रादुर्भावाची कारणे पुढीलप्रमाणे 

रोगास पोषक हवामान, उशिरा बहार धरणे, लागवडीमधील कमी अंतर, घनदाट शाखीय वाढ व त्यामुळे बागेमध्ये तयार झालेले रोगास पोषक हवामान, अनावश्यक रसायनांच्या (बुरशीनाशकांच्या/सूक्ष्म अन्नद्रव्यांच्या) वारंवार फवारण्या तसेच साठलेल्या पाण्याचा निचरा न होणे, तण व्यवस्थापनाचा अभाव, बागेमधील अस्वच्छता (रोगट पाने व फळे बागेच्या आवारात विखरुन पडलेल्या अवस्थेमध्ये), एकात्मिक कीड व रोग व्यवस्थापनाचा अभाव. सदर भेटी दरम्यान काही शेतकऱ्यांनी काटेकोर एकात्मिक कीड व रोग व्यवस्थापन केल्यामुळे त्या बागेमध्ये रोगांचे व किडींचे प्रमाण कमी प्रमाणात आढळून आले. 

शेतकऱ्यांनी कृषी विद्यापीठ तसेच राष्ट्रीय डाळिंब संशोधन केंद्राच्या  शिफारशीनुसार या उपाययोजना कराव्यात  

  • जीवाणूजन्य तेलकट डाग रोग व बुरशीजन्य ठिपक्याच्या नियंत्रणासाठी स्ट्रेप्टोमायसीन किंवा २-ब्रोमो २-नायट्रो प्रोपेन १,३ डायोल (ब्रोमोपॉल) (०.५ ग्रॅ.) + कॉपर हायड्रॉक्साईड (७७ डब्ल्यूपी) २.५ ग्रॅम प्रति लि. किंवा कॅप्टन ( ५० डब्ल्यूपी) २ ग्रँ./लि.) + स्टीकर (०.५ मिली/ली.) यांची एकत्रित फवारणी करावी. 
  • जीवाणूजन्य (तेलकट डाग) रोगाची तीव्रता जास्त असल्यास कॉपर ऑक्सिक्लोराईड (५० डब्ल्यू पी) किंवा कॉपर हायड्रॉक्साईड ( ७७ डब्ल्यूपी) २.५ ग्रॅ.प्रति ली.) + ब्रोमोपॉल (०.५ ग्रँ./ली.) + स्ट्रेप्टोमायसीन (०.५ ग्रँ./ली.) यांची एकत्रित फवारणी पाच दिवसांच्या अंतराने करावी.
  • पानावरील बुरशीजन्य ठिपक्याच्या नियंत्रणासाठी प्रोपीनब ३ ग्रॅ. प्रतिलीटर पाणी व त्यापाठोपाठ ७ दिवसांच्या अंतराने अझॉक्सीस्ट्रॉबीन एक मिली/ली. पाण्यात ०.५ मिली स्टीकर मिसळून फवारणी करावी.
  • फळकूज, स्कॅब, अल्टरनेरीया नियंत्रणासाठी डायफेनोकोनॅझोल १ मिली/ली. किंवा किटाझीन १ मिली/ली. पाण्यात स्टीकर मिसळून फवारणी करावी. 
  • मर रोगाच्या नियंत्रणासाठी क्लोरपायरिफॉस (२० इसी) ३ मिली प्रतिलीटर अधिक + कार्बेन्डॅझीम (५० डब्ल्यूपी) २ ग्रॅ./ली. + कॉपर ऑक्सिक्लोराईड (५० डब्ल्यूपी) ३ ग्रॅम./ली. या रसायनांची १० लीटर द्रावणाची भिजवण करून प्रादुर्भावग्रस्त झाडाच्या व निरोगी झाडाभोवती करावी. 
  • मर रोगाच्या नियंत्रणासाठी चार किलो लाल माती किंवा गेरु + क्लोरपायरिफॉस (२० इसी) ५० मि.ली + कॉपर ऑक्सिक्लोराईड (५० डब्ल्यूपी) २५ ग्रॅ. + १० लीटर पाणी यांच्या मिश्रणाची पेस्ट बनवून खोडाला जमिनीपासून २ ते ३ फुट वर पर्यंत लावावी.
  • सूत्रकृमीच्या नियंत्रणासाठी ५ किलो शेणखताबरोबर २० ग्रॅ. फुले ट्रायकोडर्मा प्लस व (ट्रायकोडर्मा + पॅसीलोमायसीस) ३ किलो निंबोळी पेंड झाडाभोवती रिंग पद्धतीने मातीत मिसळावे.
  • रस शोषणाऱ्या किडी व फळे पोखरणारी अळीच्या नियंत्रणासाठी अझाडिरेक्टीन २० मिली किंवा गरजेनूसार सायॲट्रानीलाप्रोल ९ मिली प्रति १० लीटर पाण्यातून  फवारणी करावी. 
  • रस शोषणाऱ्या किडी व फळे पोखरणारी अळीच्या नियंत्रणासाठी अझाडिरेक्टीन २० मिली प्रति १० लीटर पाण्यातून फवारणी करावी.

इतर बातम्या
मॉन्सून यंदा वेळेवर पुणे : सध्या मॉन्सूनच्या प्रगतीसाठी वातावरण पोषक...
शेतकऱ्यांकडे २९ लाख क्विंटल घरचे बियाणे पुणे ः कृषी विभागाने ग्रामबिजोत्पादन मोहिमेतून...
मध्य महाराष्ट्रात तुरळक सरी पुणे : मध्य महाराष्ट्राच्या काही भागांत...
पावसाचा प्रभाव वाढणार पुणे : कर्नाटकाच्या उत्तर भागात चक्रीय वाऱ्याची...
पुणे बाजार समितीची अतिक्रमणविरोधी कारवाईपुणे ः गुलटेकडी येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीकडे...
राज्यातील पाणीसाठा ४४ टक्क्यांवर पुणे ः राज्यातील अनेक भागांत उन्हाचा चटका वाढला...
हरभरा दर पाच हजारांवर अकोला ः यंदा हरभऱ्याचा दर शासनाने जाहीर केलेल्या...
साठ कृषी कर्मचाऱ्यांचा कोरोनाने घेतला...पुणे ः कोविड १९ साथीच्या तडाख्यात सापडल्याने कृषी...
उत्कृष्ट दर्जाचे बियाणे उपलब्ध करून...यवतमाळ : चांगली उगवणक्षमता असलेले बियाणे तसेच...
बियाणे, खते बांधावर देण्याचे नियोजन करावाशीम : आगामी खरीप हंगामाच्या पार्श्‍वभूमीवर...
महात्मा फुले कृषी विद्यापीठाचे कुलसचिव...नगर ः राहुरी येथील महात्मा फुले कृषी विद्यापीठाचे...
ऊसबिलासाठी पीपीई किट घालून आंदोलन करणारसातारा : कारखान्यांना ऊस घातल्यानंतर १४...
पंचगंगा नदी प्रदूषण नियंत्रण कृती...कोल्हापूर :  ‘‘महाराष्ट्र प्रदूषण नियंत्रण...
आघाडी सरकारकडून मराठा समाजाची घोर फसवणूकजळगाव ः देवेंद्र फडणवीस यांचे सरकार असताना आम्ही...
लोहाऱ्यात वादळी पाऊसलोहारा, जि. उस्मानाबाद : शहरासह तालुक्यातील अनेक...
वाराईतून शेतकऱ्यांची लूटपुणे ः बाजार समित्यांमध्ये आवक झालेल्या...
खानदेशात पूर्वमोसमी पावसाचा धुमाकूळजळगाव ः खानदेशात पूर्वमोसमी पावसाचा गेले तीन दिवस...
नांदेड जिल्ह्यातील सोयाबीनची उत्पादकता...नांदेड : मागील खरीप हंगाम २०२०-२१ मधील...
महाराष्ट्रात बांबू क्रांती घडावी ः...लातूर ः गुजरातमध्ये ज्या प्रमाणे दुधाची क्रांती...
पिंपळगाव बसवंत येथे कांद्याची विक्रमी...नाशिक : उन्हाळ कांदा काढणीपश्चात साठवणूक क्षमता...