agriculture news in marathi, mahafpc aginest corporate monopoly, pune, maharashtra | Agrowon

कॉर्पोरेट एकाधिकारशाहीला ‘महाएफपीसी’चा विरोध
टीम अॅग्रोवन
बुधवार, 26 सप्टेंबर 2018

पुणे  : केंद्र शासनाच्या शेतीमाल खरेदीच्या नव्या योजनांमध्ये कॉर्पोरेट कंपन्यांची एकाधिकारशाही तयार होऊ शकते, असा इशारा ‘महाएफपीसी’ने दिला आहे. या योजनांमधील एकाधिकारशाहीला रोखण्यासाठी ‘महाएफपीसी’ने मार्गदर्शक सूचनांचा एक मसुदा निती आयोगाला सादर केला आहे.

शेतीमाल खरेदीसाठी केंद्र सरकारने आपल्या धोरणात अनेक बदल केले असून, नव्या योजनांचा पर्याय स्वीकारला आहे. प्रधानमंत्री अन्नदाता आय सुरक्षा अभियान या नावाने शेतकऱ्यांच्या मालाला हमीभाव देण्यासाठी नवी पद्धत लागू करण्यात आली आहे. याधोरणात भावांतर व खासगी खरेदी व स्टॉकिस्ट अशा योजनांचा समावेश केला आहे.

पुणे  : केंद्र शासनाच्या शेतीमाल खरेदीच्या नव्या योजनांमध्ये कॉर्पोरेट कंपन्यांची एकाधिकारशाही तयार होऊ शकते, असा इशारा ‘महाएफपीसी’ने दिला आहे. या योजनांमधील एकाधिकारशाहीला रोखण्यासाठी ‘महाएफपीसी’ने मार्गदर्शक सूचनांचा एक मसुदा निती आयोगाला सादर केला आहे.

शेतीमाल खरेदीसाठी केंद्र सरकारने आपल्या धोरणात अनेक बदल केले असून, नव्या योजनांचा पर्याय स्वीकारला आहे. प्रधानमंत्री अन्नदाता आय सुरक्षा अभियान या नावाने शेतकऱ्यांच्या मालाला हमीभाव देण्यासाठी नवी पद्धत लागू करण्यात आली आहे. याधोरणात भावांतर व खासगी खरेदी व स्टॉकिस्ट अशा योजनांचा समावेश केला आहे.

देशातील शेतकरी उत्पादक कंपन्यांना या योजनांमध्ये ''खरेदीदार यंत्रणा'' म्हणून सहभागी करून घ्यावे, असे ‘महाएफपीसी’ला वाटते. शेतकरी कंपन्यांना कशा प्रकारे सामावून घेता येईल, याबाबत काही मार्गदर्शक सूचना ‘महाएफपीसी’ने तयार केल्या आहेत. केंद्रीय कृषी राज्यमंत्री पुरुषोत्तम रुपाला व निती आयोगाचे सदस्य तसेच वित्त आयोगाचे सदस्य रमेश चंद यांना या सूचनांचा मसुदा ‘महाएफपीसी’चे व्यवस्थापकीय संचालक योगेश थोरात यांनी सादर केल्या.

शेतकरी उत्पादक कंपनीच्या सामुदायिक सुविधा केंद्रांना अधिसूचित बाजाराचा दर्जा मिळावा, अशी मागणीदेखील ‘महाएफपीसी’ने निती आयोगाकडे केली आहे. ‘‘केंद्र शासनाच्या ग्रामीण कृषी बाजार (ग्राम)अंतर्गत बाजारांचा दर्जा देणे किंवा राज्य शासनाच्या पणन संचालनायाने अधिसूचित बाजार म्हणून शेतकरी उत्पादक कंपन्यांच्या सुविधा केंद्रांकडे पाहावे व त्यासाठी धोरणात्मक निर्णय तातडीने घ्यावा’’, अशी शिफारस या मसुद्यात करण्यात आली आहे. या मसुद्यात चार प्रकरणे असून, विविध प्रकारच्या शेतकरी उत्पादक कंपन्यांच्या सुविधा डोळ्यांसमोर ठेवून ३५ प्रकारच्या शिफारशी करण्यात आलेल्या आहेत.

‘‘केंद्राच्या नव्या योजनांमध्ये शेतकरी उत्पादक कंपन्या सध्या खरेदीदार नाहीत. आमच्या मसुद्यात प्रामुख्याने सोयाबीन पिकात काम करणाऱ्या कॉर्पोरेट कंपन्यांना शेतकरी कंपन्यांशी व्यावसायिक भागीदारी करण्याचा पर्याय मांडण्यात आला आहे. यामुळे कॉर्पोरेट खरेदीदार तसेच प्रक्रियादार अन्यथा इतर खासगी कंपन्या यांची एमएसपी खरेदीत एकाधिकारशाही होणार नाही, असे ‘महाएफपीसी’चे म्हणणे आहे.
 

‘महाएफपीसी’ने सुचविलेले पर्याय

  • भावांतरासाठी गेल्या पाच वर्षांमधील बाजारभावाचा आढावा घेऊन पिके, क्षेत्र व दरपातळी जाहीर करावी.
  • ३० दिवस अगोदर या योजनेतील क्रियाशील घटक व संस्था जाहीर कराव्यात. त्यासाठी हंगामाच्या किमान ६० दिवस अगोदर अर्ज मागवावेत.
  • कॉर्पोरट कंपन्यांना खरेदीसाठी क्षेत्र ठरवून द्यावे.
  • राज्य समन्वयक खरेदीदार यंत्रणेत शेतकरी उत्पादक कंपन्यांना सामावून घ्यावे.
  • या योजना व्यवस्थित चालण्यासाठी कॉर्पोरेट व सरकारी संस्थांकडून खेळते भांडवल तयार करावे.
  • शेतीमाल खरेदी होताच तत्काळ शेतकऱ्यांना पेमेंट देण्यासाठी स्वतंत्र निधीचे वितरण करावे.
  • खरेदीतील प्राथमिक संस्था म्हणून शेतकरी कंपनीची निवड, खरेदी केंद्रांची निवड, वाहतूक व इतर प्रशासकीय, आर्थिक बाबींचे नियोजन करावे.

इतर अॅग्रोमनी
वायदा बाजारात सोयाबीन, कापसाच्या...या सप्ताहात खरीप मका, हळद, गवार बी यांच्यात घट...
कडधान्यातील स्वयंपूर्णता यंदा ठरणार...नवी दिल्ली ः देशात यंदा मॉन्सूनच्या उशिरा...
देशात रब्बी मूग पेरणीत २९ टक्के घटनवी दिल्ली: देशात रब्बी हंगामाच्या पेरणीला...
सोयाबीनशिवाय सर्व पिकांच्या वायदा...या सप्ताहात गहू व गवार बी वगळता इतर सर्व...
राज्यात कापूस दर हमीभावापेक्षा कमीचजळगाव  ः राज्यात कापसाचे दर हमीभावापेक्षा...
‘कॉन्टॅक्टलेस लेंडिंग’ पद्धतीची...नोव्हेंबर २०१६ मध्ये सरकारने ५०० आणि १०००...
चौदा गुंठ्यांतील वैविध्याने अर्थकारणाला...पाच एकर शेतीचे नियोजन करताना ऊस, आले, केळी अशा...
तीन वर्षांत हळदीच्या दरात दीड हजार...सांगली ः सांगली जिल्ह्यासह अन्य भागांत  ...
मका, हळद, गव्हाच्या किमतीमध्ये वाढरब्बी मक्याच्या बाजारातील स्पॉट किमती सध्या...
पाडव्याच्या मुहूर्तावर कोल्हापुरात...कोल्हापूर  : कोल्हापूर कृषी उत्पन्न बाजार...
अर्थशास्त्राला शेती, शेतकऱ्यांचे प्रश्न...सन २०१९ चे अर्थशास्त्राचे नोबेल भारतीय वंशाचे...
मका, हळद, हरभऱ्याच्या किमतीत वाढीचा कलरब्बी मक्याच्या बाजारातील स्पॉट किमती सध्याच्या...
पावसामुळे कोल्हापुरात गुळाची आवक घटलीकोल्हापूर  : गेल्या चार दिवसांपासून सुरू...
उत्तर प्रदेशात उसाला प्रतिक्विंटल ३०...नवी दिल्लीः उत्तर प्रदेशातील साखर...
मका, हळद, गव्हाच्या किमतीत वाढीची शक्यतारब्बी मक्याच्या बाजारातील स्पॉट किमती सध्या...
मध्य प्रदेश बाजारात कापसाला ५४०० रुपये...जळगाव  ः गेल्या पंधरा दिवसांपासून सुरू...
औरंगाबाद, जालना, बीडमध्ये ज्वारी,...औरंगाबाद : यंदाच्या रब्बी हंगामासाठी...
रब्बी मका, गहू, हरभऱ्याच्या दरात वाढीची...सध्या बाजारपेठेत आवकेची कमतरता आणि अति पावसामुळे...
वाॅलमार्ट कोळंबी आयातीसाठी वापरणार...नवी दिल्ली: आंध्र प्रदेशातून कोळंबीची अमेरिकेसह...
दसरा, दिवाळीत बेदाणा दर वधारण्याची...सांगली  ः गेल्यावर्षीपेक्षा बेदाण्याचे...