agriculture news in marathi, the research will be done on alkaline sugarcane, pune, maharashtra | Agrowon

क्षारप्रतिकारक ऊस वाणावर होणार संशोधन
टीम अॅग्रोवन
गुरुवार, 18 जुलै 2019

पुणे  : भाभा अणुशक्ती केंद्र (बीआरसी) आणि वसंतदादा शुगर इन्स्टिट्यूट (व्हीएसआय, पुणे) या दोन संस्थांमध्ये तंत्रज्ञानविषयक सामंजस्य करार नुकताच मुंबई येथे झाला. त्या अंतर्गत क्षारप्रतिकारक उसाचे वाण विकसित करणे व उसाची वाढ आणि उत्पादन वाढवण्यासाठी विकीरण केलेले कायटोसॅन या तंत्रज्ञानांचा समावेश आहे. 

पुणे  : भाभा अणुशक्ती केंद्र (बीआरसी) आणि वसंतदादा शुगर इन्स्टिट्यूट (व्हीएसआय, पुणे) या दोन संस्थांमध्ये तंत्रज्ञानविषयक सामंजस्य करार नुकताच मुंबई येथे झाला. त्या अंतर्गत क्षारप्रतिकारक उसाचे वाण विकसित करणे व उसाची वाढ आणि उत्पादन वाढवण्यासाठी विकीरण केलेले कायटोसॅन या तंत्रज्ञानांचा समावेश आहे. 

भाभा अणुशक्ती केंद्राने अर्थात ‘बीएआरसी’ने अणू कृषी क्षेत्रात आतापर्यंत म्युटेशन तंत्राचा वापर करून विविध पिकांच्या ४० जाती विकसित केल्या आहेत. देशाच्या विविध भागांत व्यावसायिक लागवडीसाठी या जातींचा प्रसार करण्यात आला आहे. हेच म्युटेशन तंत्र वापरून उसाचे क्षारप्रतिकारक क्लोन तयार करण्यातही ‘बीआरसी’ला यश आले आहे. त्याचाच आधार घेऊन या उसाच्या विविध ठिकाणी चाचण्या व त्याद्वारे उसाची जात विकसित करण्याच्या कामात ‘व्हीएसआय’ ही संस्था ‘बीआरसी’ संस्थेला मदत करणार आहे.  

विकीरण केलेले कायटोसॅन तंत्र गॅमा किरणांची मदत घेऊन विकिरण प्रक्रियेद्वारे कायटोसॅन उत्पादनाचा विकास करण्यासाठीही दोन्ही संस्था एकमेकांसोबत काम करणार आहेत. विकिरणाची ही क्रिया ‘बीआरसी’ संस्थेत होणार आहे.

सध्या ‘व्हीएसआय’ संस्था विकिरण न केलेल्या कायटोसॅनचा वापर करीत आहे. मात्र विकिरण केल्या, त्याची कार्यक्षमता वाढून उसाची वाढ व उत्पादन वाढण्यास मदत होणार आहे. दुष्काळाच्या काळात पीक तगून राहण्यासही त्याची मदत होणार आहे. कायटोसॅन हे वाढीस चालना देणारे संजीवक आहे. या शिवाय साखर कारखान्यांमधील मळी तसेच जस्त नॅनो कण व स्फुरद विरघळणारे जिवाणू यांच्यापासून दर्जेदार जैवखत तयार करण्यास चालना देण्यात येणार आहे. याद्वारे स्फुरद उपलब्ध होण्यास मदत मिळणार आहे.

राज्याच्या विविध साखर कारखान्यांवर त्याच्या चाचण्या घेणे असा कार्यक्रम ठरविण्यात आला आहे. उतिसंवर्धित रोपे व एकडोळा रोपे यांच्या माध्यमातून ऊस उत्पादकता वाढीसाठी संशोधन व तंत्राचा वापर होईल. तसेच दोन्ही संस्था एकत्र येऊन राज्यासाठी क्षारप्रतिकारक ऊस वाणदेखील तयार करतील, असे ‘व्हीएसआय’चे प्रभारी महासंचालक विकास देशमुख यांनी स्पष्ट केले.

‘बीएआरसी’समवेत करारप्रसंगी केंद्राचे सहसंचालक डॉ. वेणुगोपालन, ‘व्हीएसआय’चे महासंचालक शिवाजीराव देशमुख, कृषिशास्त्र संचालक विकास देशमुख, संशोधन अधिकारी डॉ. सु. गो. दळवी उपस्थित होते. संशोधन प्रकल्पात मुख्य समन्वयक विकास देशमुख तर सहसमन्वयक म्हणून डॉ. दळवी यांच्यासह डॉ. पी. एन. तवर, भरत पवार, डॉ. ए. ए. निकम, एस. एस. कटके, पी. व्ही. घोटके काम सांभाळणार आहेत.
 
म्युटेशन केलेल्या पायाभूत बियाण्यांचा होणार पुरवठा
‘बीएआरसी’ आता ‘व्हीएसआय’ला म्युटेशन केलेल्या मूग, उडीद आणि भुईमुगाचे पायाभूत बियाणे पुरविले जाणार आहे.  ऊस शेतीत या पिकांचा आंतरपीक किंवा फेरपालट पीक म्हणून किती उपयोग होतो यावर ‘व्हीएसआय’कडून बीजोत्पादन किंवा त्याचा अभ्यास केला जाणार आहे. भारतीय कृषी संशोधन केंद्राकडून ‘व्हीएसआय’ला यासाठी तसेच अन्य संशोधनासाठी ४० लाखांची मदत मिळणार आहे.

इतर अॅग्रो विशेष
`चांद्रयान २' चंद्राच्या कक्षेत दाखलनवी दिल्ली ः भारताची महत्त्वाकांक्षी...
मराठवाड्यात २७ टक्केच पीक कर्जवाटपऔरंगाबाद : यंदाच्या खरिपासाठी शेतकऱ्यांना...
राज्य बँकेची ३५ हजार कोटींची उलाढालमुंबई : अहवाल वर्षात इतिहासात ३५,४४० कोटी इतकी...
नाशिक जिल्ह्यात मक्यावर अमेरिकन लष्करी...नाशिक  : चालू खरीप हंगामात मका पिकावर मोठ्या...
`अतिपावसाने होत्याचं नव्हतं झालं`; पुणे...पुणे ः शेतकरी पाणीटंचाईच्या संकटातून सावरण्याचा...
अपघात विमा योजनेत शेतकऱ्यासह कुटुंबातील...मुंबई: गोपीनाथ मुंडे शेतकरी अपघात विमा...
राज्यात पूरप्रवण क्षेत्राबाबत संशयकल्लोळपुणे : कृष्णा व गोदावरी नदीच्या खोऱ्यात सतत पूर...
भाजीपाल्याचे आगार उद्ध्वस्तकोल्हापूर/सांगली : ज्या जिल्ह्यांनी संपूर्ण...
‘शेती तिथे रस्ता’ उपक्रमासह...सातारा जिल्ह्यातील पाटण हा डोंगराळ तालुका म्हणून...
कृत्रिम पावसासाठी अखेर विमान उडाले; ३८...औरंगाबाद  : कृत्रिम पावसाच्या प्रयोगासाठी...
पुरामुळे मका पिकाला फटकानवी दिल्ली  ः महाराष्ट्र आणि कर्नाटकात मका...
राज्यात हलक्या पावसाचा अंदाज पुणे : कमाल तापमानात वाढ होत असतानाच, बुधवारी (ता...
मंदीचा मारगेल्या वर्षभरापासून आर्थिक मंदीचे चटके देशाला बसत...
समस्यांच्या गर्तेत हरवलेली शेतीकाही वर्षांपूर्वी उत्तम शेती असण्याची अनेक कारणे...
शेततळ्याच्या प्लॅस्टिकला तूर्त अनुदान...पुणे  : शेततळ्याच्या अस्तरीकरणाकरिता...
वारणा-कृष्णा नदीकाठच्या शेतजमिनी कोसळू...सांगली ः सांगली जिल्ह्यातील कृष्णा आणि वारणा...
मार्केट केंद्रित शेडनेटची उत्कृष्ठ शेती अभ्यासवृत्ती, कायम नवे शिकण्याची आस, बाजारपेठांचा...
जालना जिल्ह्यात वीस हजार शेतकऱ्यांच्या...जालना : जिल्ह्यातील १२० गावांत हवामान अनुकूल...