agriculture news in Marathi three new varieties of Chrysanthemum will come soon Maharashtra | Agrowon

शेवंतीचे तीन वाण लवकरच

गणेश कोरे
मंगळवार, 10 डिसेंबर 2019

शेतकऱ्यांना पारंपरिक वाणांना पर्याय म्हणून आणि शोभिवंत फुलांच्या बाजारपेठेची गरज यासाठी शेवंतीच्या कुंडीतील वाणांचे संशोधन हाती घेण्यात आले होते. या संशोधनातून तीन वाण उपलब्ध झाले असून, त्याच्या चाचण्यादेखील पूर्ण झाल्या आहेत. या वाणांना भारतीय कृषी संशोधन परिषदेकडून मान्यता मिळाल्यानंतर हे वाण बाजारपेठेत उपलब्ध होतील. पारंपरिक शेतीबरोबरच शेतकऱ्यांना नर्सरी उद्योगांसाठी उद्युक्त करणारे हे वाण ठरतील. 
- डॉ. के. व्ही. प्रसाद, संचालक, पुष्पसंशोधन संचालनालय, पुणे

पुणेः शेतकऱ्यांना शेवंतीच्या पांरपरिक वाणांना पर्याय देण्यासाठी पुष्पसंशोधन संचालनालयाच्या वतीने लवकरच गुलाबी, फिकट पिवळा आणि गडद पिवळ्या शेवंतीसह एक असे तीन नवीन वाण उपलब्ध होणार आहेत.

या तीनही वाणांचे संशोधन अंतिम टप्प्यात आले असून, भारतीय कृषी संशोधन परिषदेच्या देशभरातील २२ संशोधन केंद्रावर आणि विविध हवामानात या तीनही वाणांच्या चाचण्या यशस्वी झाल्या आहेत. हे तीन ही वाण प्रामुख्याने नर्सरी आणि उद्यानांसाठीच्या वापरासाठी असणार आहेत. संशोधनपातळीवर सी-१, सी-२ आणि सी -३ या नावाने असणाऱ्या वाणांना मराठमोळी ऐतिहासिक लोकप्रिय नावे मिळण्याची शक्यता आहे.

शेवंतीच्या नवीन संशोधनाबाबत संचालनालयाचे संचालक डॉ. के. व्ही. प्रसाद यांनी ‘ॲग्रोवन’ला माहिती दिली. डॉ. प्रसाद म्हणाले, ‘‘पुष्पसंशोधन संचालनालयात शेवंतीच्या देशभरात उपलब्ध असलेल्या १५० वाणांची लागवड करण्यात आली आहे. मात्र, पुण्यात संशोधन प्रक्रिया सुरू झाल्यानंतर शेवंतीचे मुख्य संशोधक तारकनाथ सहा यांनी नवीन वाणांचे संशोधन हाती घेतले. यासाठी पर परागीकरण (क्रॉस पॉलिनेशन) द्वारे वाणांचे संशोधन चार वर्षांपासून सुरू होते. 

गले वाण तयार झाले असून, यामध्ये सी-१ ही गडद पिवळी, सी -२ हे गुलाबी आणि सी -३ ही आकाराने लहान आणि जास्त उत्पादन देणारी गडद पिवळ्या वाणांचा समावेश आहे. या तीनही वाणांच्या चाचण्या भारतीय कृषी संशोधन परिषदेच्या देशभरातील २२ संशोधन केंद्रावर चाचण्या घेण्यात आल्या. या चाचण्या यशस्वी झाल्या असून, हे वाण आता अंतिम मान्यतेसाठी भारतीय कृषी संशोधन परिषदेकडे पाठविण्यात येणार आहे.’’ 

‘‘महाराष्ट्रातील शेतकरी, व्यापारी हे शेवंतीच्या सुट्या फुलांच्या आणि पांढऱ्या आणि पिवळ्या हा पारंपारिक वाणांवरच अवलंबुन आहेत. यामध्ये बदल घडविण्यासाठी केवळ सुट्या फुलांसाठीच शेवंतीचे उत्पादन घेतले जाऊ नये आणि बाजारपेठेतील मागणीनुसार शेवंतीचे उत्पादन व्हावे, यासाठी नर्सरी आणि उद्यान क्षेत्रासाठी कुंडीतील शेवंतीच्या वाणांवर संशोधन हाती घेण्यात आले आहे.

नर्सरी आणि उद्यान क्षेत्राकडून सजावटीसाठी कुंडीतील वाणांची मागणी होत होती. त्यानुसार हे वाण विकसित करण्यात आले आहेत. शेतकऱ्यांना पारंपरिक सुट्या फुलांच्या शेतीला पर्याय म्हणून हे नवीन वाण उपयुक्त ठरतील,’’ असा विश्‍वास देखील डॉ. प्रसाद यांनी व्यक्त केला.  

अशी आहेत वैशिष्ट्ये 
सी -१ :
फिकट पिवळा रंगाचा असणाऱ्या फुलाला मध्यभागी गडद पिवळ्या आकाराची रिंग असणार आहे. यामुळे हे फूल आर्कषक दिसते. एका रोपाला साधारण २०० फुले लागतात, हार आणि कुंडीसाठी उपयुक्त आहेत. तसेच याला सौम्य सुंगध असल्याने घरामध्ये ठेवण्यासाठी मागणी मिळेल. या रोपाची उंची ६५ ते ९३ सेंमी, व्यास ६.८३ सेंमी तर विस्तार ६० सेंमी एवढा असणार आहे. 
सी -२  : रंगाने गुलाबी असलेले फूल अधिक आकर्षक दिसते. रोपांची उंची साधारण असून, यंदा जास्त झालेल्या पावसामुळे चाचण्या अद्याप अंतिम झालेल्या नसून, अंतिम निष्कर्ष काढण्यात आलेले नाहीत. 
सी -३ : हे फूल रंगाने गडद पिवळे असून, या झाडाचा डोलारा मोठा आहे. या झाडाला फुले लागल्यानंतर झाडाचे एकही पान दिसत नाही. तर साधारण १७५ फुले एका वेळी लागतात. झाडाची उंची ५२.१ सेमी, डोलारा ४३.५३ सेमी. तर फुलांचा व्यास ५.८०सेमी एवढा आहे. 

नोव्हेंबर-डिसेंबरमध्ये लागवडीसाठी योग्य 
हे तीन ही वाण नोव्हेंबर डिसेंबर महिन्यांत लागवडीसाठी योग्य असल्याची शिफारस पुष्पसंशोधन संचालनालयाने केली आहे. या वाणांचे काड्यांद्वारे रोपे केली जाणार असून, थेट रोपेच शेतकऱ्यांना उपलब्ध होणार आहेत.


इतर बातम्या
औरंगाबाद, जालना, बीड जिल्ह्यांत...औरंगाबाद : मराठवाड्यातील औरंगाबाद, जालना व बीड या...
खानदेशात साखर कारखान्यांना भासतोय उसाचा...जळगाव  : खानदेशातील जळगाव, नंदुरबार चार साखर...
वाकुर्डे योजनेसाठी ७०० कोटींची गरजसांगली : शिराळा व वाळवा तालुक्यासाठी वरदान ठरणारी...
खानदेशात कांदा आवक स्थिर; दरात चढउतारजळगाव  ः खानदेशातील प्रमुख बाजार...
खरीप पीकविम्यापासून शेतकरी वंचितजळगाव  ः खरिपात पिकांचे अतिपावसाने अतोनात...
‘सन्मान निधी’च्या लाभासाठी ‘आधार लिंक’...अकोला  ः पंतप्रधान किसान सन्मान योजनेच्या...
रत्नागिरी जिल्ह्यात नियोजनाचा आराखडा...रत्नागिरी ः जिल्हा नियोजन समितीचा आराखडा २०१...
नांदेड, हिंगोली जिल्ह्यातील चार...नांदेड : इसापूर येथील ऊर्ध्व पैनगंगा प्रकल्प,...
निवृत्तीनाथ वारी ठरली ‘निर्मलवारी’नाशिक  : त्र्यंबकेश्‍वर येथे संत निवृत्तीनाथ...
काळवंडलेल्या ज्वारीची हमीभावाने खरेदी...अमरावती  ः जिल्ह्यात पावसामुळे काळवंडलेल्या...
नाशिक येथे मुख्यमंत्री सचिवालय कक्ष...नाशिक  : नाशिक विभागातील सर्वसामान्य जनेतेचे...
व्हिडिओतील छेडछाड भोवली; प्रभारी सहकार...मुंबई : महात्मा जोतिराव फुले शेतकरी कर्जमुक्ती...
सापडलेले पाच हजार रुपये शेतकऱ्याने केले...सातारा ः सामाजातील प्रामाणिकपणा हरवत चालला...
नगराध्यक्षांची निवड नगरसेवकांमधून...मुंबई : नगरपरिषद आणि नगरपंचायतींच्या...
सातारा जिल्ह्याच्या विकासात सर्वांनी...सातारा  : चालू आर्थिक वर्षात विविध...
सावकारांकडे गहाण ठेवलेले सोन्याचे...अकोला ः वर्षानुवर्षे सावकारांकडे गहाण पडून असलेले...
हापूस आंब्याची पहिली पेटी कोल्हापूरला...सिंधुदुर्ग ः जिल्ह्यातील कुंभारमाठ (ता. मालवण)...
कृषिमंत्री पाठविणार चार हजार सरपंचांना...मुंबई : बदलत्या हवामानास तोंड देण्यासाठी गाव अधिक...
बाजार समित्यांत शेतकऱ्यांना थेट मतदान...मुंबई : राज्यातील कृषी उत्पन्न बाजार समित्यांच्या...
अनिल कवडे सहकार; सौरभ राव साखर आयुक्तमुंबई : अरविंद कुमार यांची ग्रामविकास विभागाच्या...