Agriculture stories in Marathi, control of rice diseases false smut and udbatta, AGROWON | Agrowon

निसवणीनंतर भातावरील रोगांचे व्यवस्थापन
एस. आर. परदेशी, डॉ. एच. एम. पाटील
शनिवार, 16 सप्टेंबर 2017

सद्यस्थितीत बहुतांश ठिकाणी भात पीक निसवणीच्या अवस्थेत आहे. निसवण व त्यानंतरच्या काळात भात पिकावर आभासमय काजळी व उदबत्ता यांसारख्या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो. वेळीच त्यांचे नियंत्रण केले नाही तर उत्पादनात मोठी घट होते.

आभासमय काजळी

रोगकारक बुरशी : Ustilaginoidea virens

लक्षणे : भात फुलोऱ्यात आल्यानंतर रोगाची लक्षणे दिसतात. लोंबीतील काही फुलांमध्ये दाणे भरण्याऐवजी शेंदरी रंगाच्या गाठी दिसतात. पुढे या गाठीचा रंग गर्द हिरवट मखमली होतो.

सद्यस्थितीत बहुतांश ठिकाणी भात पीक निसवणीच्या अवस्थेत आहे. निसवण व त्यानंतरच्या काळात भात पिकावर आभासमय काजळी व उदबत्ता यांसारख्या रोगांचा प्रादुर्भाव होतो. वेळीच त्यांचे नियंत्रण केले नाही तर उत्पादनात मोठी घट होते.

आभासमय काजळी

रोगकारक बुरशी : Ustilaginoidea virens

लक्षणे : भात फुलोऱ्यात आल्यानंतर रोगाची लक्षणे दिसतात. लोंबीतील काही फुलांमध्ये दाणे भरण्याऐवजी शेंदरी रंगाच्या गाठी दिसतात. पुढे या गाठीचा रंग गर्द हिरवट मखमली होतो.

नुकसान : लोंबीमध्ये काळ्या रंगाची भुकटी तयार होते. त्यामुळे दाणे भरत नाहीत व पोचट राहतात.

प्रसार : रोगाचा प्रसार रोगग्रस्त बियाण्यापासून होतो.

नियंत्रण : रोगग्रस्त झाडे किंवा रोगट लोंब्या काढून नष्ट कराव्यात.

रासायनिक पद्धत : फवारणी प्रतिलिटर पाणी

क्‍लोरोथॅलोनिल १ ग्रॅम किंवा प्रोपिकोनॅझॉल १ ग्रॅम

उदबत्ता :

रोगकारक बुरशी : Ephelis oryzae

लक्षणे : भात निसवल्यानंतर या रोगाची लक्षणे दिसतात. भात निसवल्यानंतर लोंबी न येता त्या ठिकाणी उदबत्तीसारखी कठीण राखी रंगाची दांडी दिसते. त्यामध्ये दाणे भरत नाहीत.

नुकसान : लोंबीत दाणे भरत नाहीत. त्यामुळे पीक उत्पादनात १०० टक्के घट होते.

प्रसार : रोगाचा प्रसार रोगग्रस्त बियाण्यापासून होतो.

नियंत्रण : रोगग्रस्त झाडे उपटून जाळून नष्ट करावीत.

संपर्क : एस. आर. परदेशी, ७५८८०५२७९३

विभागीय कृषी संशोधन केंद्र, इगतपुरी, नाशिक

टॅग्स

फोटो गॅलरी

इतर कृषी सल्ला
कृषी सल्ला : बीटी कापूस, सोयाबीन, मूग,...या वर्षी पावसाचे आगमन उशिरा झाले असले तरी काही...
गाजरगवत निर्मूलनासाठी नियमित सामुदायिक...पडीक जमिनी, मोकळ्या जागा, रस्त्याच्या कडा या...
पावसाचे प्रमाण कमी होत जाणारपालघर, नंदूरबार, धुळे, जळगाव नाशिक व विदर्भातील...
पावसाच्या खंड काळात घ्यावयाची काळजीपिकांची उगवण झाल्यावर सर्वसाधारण १५ ते २०...
पूरग्रस्त द्राक्षवेलीची मुळे कार्यरत...सांगली जिल्ह्यातील द्राक्ष विभागामध्ये जास्त...
कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी तणनाशकांसोबत...बहुतेक शेतकरी बंधू पावसाळ्यात पावसाची शक्‍यता...
पीक फेरपालटाद्वारे जपा जमिनीची सुपीकता महाराष्ट्रातील बहुतांश शेती ही कोरडवाहू असून,...
पूरस्थितीतील द्राक्ष बागेचे व्यवस्थापनसां गली, कोल्हापूर व कर्नाटक शेजारील काही भागांत...
तणनाशकांची कार्यपद्धती, निवडकता पिकातील तणनियंत्रण हे अत्यंत महत्त्‍वाचे आणि...
सोयाबीनवरील किडींचे नियंत्रण व्यवस्थापनसध्या स्थितीत सोयाबीन पिकावर तुरळक स्वरूपात...
अजैविक ताणाविरोधी लढाईत जैवसंप्रेरके...पुणे येथे द्राक्ष बागायतदार संघ महाअधिवेशन ३ ते ५...
पाणी साचलेल्या द्राक्षबागांसाठी...द्राक्ष लागवडीखाली असलेल्या क्षेत्रात गेल्या...
फळगळचे नेमके कारण जाणून करा योग्य... एकूण फळागळीमध्ये ७० ते ८० टक्के फळे ही...
तणनियंत्रण पद्धतींचा विकास हाताने तण उपटून टाकण्यापासून सुरू झालेला हा...
तणांचे आच्छादन हा सर्वोत्तम पर्याय तणांकडे पाहण्याचा दृष्टिकोन बदलतानाच तणांचे...
गुलाबी बोंड अळीला रोखण्यासाठी एकात्मिक...गुलाबी बोंड अळ्यांना खाण्यासाठी व पतंगाना अंडी...
तणनिर्मूलनाचा थोडक्यात इतिहास माणसाने शेतीला सुरवात केल्यानंतर काही काळात अन्य...
आडसाली उसासाठी एकात्मिक खत व्यवस्थापन जमिनीची सुपीकता टिकवण्यासाठी एकात्मिक अन्नद्रव्य...
कृषी सल्ला : ज्वारी, सोयाबीन ज्वारी      रोप अवस्था...
शेतकरी उत्पादक कंपनीची ओळख, उद्दिष्टे मागील भागापर्यंत आपण गटशेती कशी करावी, याची...