agriculture stories in Marathi Glenberries plans construction of ३००-hectares hothouse | Agrowon

निर्यातीसाठी उष्णगृहामध्ये फळे, भाज्यांची लागवड!

वृत्तसेवा
शनिवार, 26 सप्टेंबर 2020

जॉर्जिया येथील ग्लेनबेरीज या थंड फळे आणि भाजीपाला प्रक्रिया व साठवणीसंदर्भात काम करणाऱ्या कंपनीने येत्या दोन वर्षामध्ये ३०० हेक्टर क्षेत्रामध्ये उष्णगृहाची उभारणी करण्याचे नियोजन केले आहे.

जॉर्जिया येथील ग्लेनबेरीज या थंड फळे आणि भाजीपाला प्रक्रिया व साठवणीसंदर्भात काम करणाऱ्या कंपनीने येत्या दोन वर्षामध्ये ३०० हेक्टर क्षेत्रामध्ये उष्णगृहाची उभारणी करण्याचे नियोजन केले आहे. त्यासाठी ५२ दशलक्ष डॉलर इतकी गुंतवणूक केली जाणार आहे. त्याविषयी माहिती देताना कंपनीचे संस्थापक राफाईल माघालशविली यांनी सांगितले, की गेल्या काही वर्षामध्ये बाजारपेठेची नैसर्गिक आणि उच्च दर्जाच्या उत्पादनाची मागणी वाढत आहे. ती पुरवण्यासाठी कंपनी अन्य शेजारी देशांकडून कच्चा माल आयात करत होती.

सध्या ग्लेनबेरीज या कंपनीकडे केवळ ५ हेक्टर क्षेत्रामध्ये ब्रोकोली आणि कोबी लागवड आहे. सुमारे ११ हेक्टर क्षेत्रावर स्ट्रॉबेरीसाठी हॉटहाऊस आहे. त्याच प्रमाणे अन्य ७ हेक्टर क्षेत्रावर हॉटहाऊसची उभारणी केली जात आहे. मार्नेवेली येथे आणखी २५ हेक्टर क्षेत्र खरेदी करण्याचे नियोजन करण्यात आले आहे.
ग्लेनबेरीज या कंपनीकडे अमेरिका आणि इस्राईल येथून फळे आणि भाजीपाल्याची मागणी असते. प्रामुख्याने भाज्या, थंड केलेली स्ट्रॉबेरी, रास्पबेरी आणि ब्लॅकबेरी याला मोठी मागणी आहे. २०१८ मध्ये २.३४ दशलक्ष डॉलर गुंतवणुकीतून सुरू झालेल्या कंपनीने मोठी झेप घेतली आहे. ही कंपनी जॉर्जिया येथील शिदा कार्टिल प्रदेशातील कॅरेलीमध्ये कार्यरत आहेत.

काय आहे हॉटहाऊस?

थंड प्रदेशात वनस्पती किंवा पिकांच्या वाढीसाठी उभारण्यात आलेले काचगृह.

सातत्याने बर्फ पडणाऱ्या आणि वातावरणातील तापमान शुन्याखाली राहणाऱ्या भागांमध्ये वनस्पतींची वाढ होत नाही. अनेक वनस्पती किंवा झाडे या काळात सुप्तावस्थेमध्ये राहतात. त्यामुळे त्यांच्यापासून कोणतेही उत्पादन मिळवणे शक्य होत नाही. अशा वेळी मानवासह बहुतेक प्राण्यांना साठवणीतील अन्न किंवा चरबीवर अवलंबून राहावे लागते. ताज्या भाज्या व फळांची उपलब्धता होत नाही. त्यासाठी अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाने संपूर्णपणे नियंत्रित शेतीमध्ये पिकांच्या वाढीसाठी आवश्यक ते वातावरण तयार करणे शक्य आहे. या विभागामध्ये आतील वातावरण उष्ण केले जाते. वातावरण उष्ण करण्यासाठी प्रामुख्याने उष्णता वाहक धातूंपासून तयार केलेल्या नळ्याद्वारे सर्वत्र गरम पाणी फिरवले जाते. यामुळे वातावरण उष्ण राहून बाह्य वातावरण अतिथंड असतानाही अंतर्गत पिकांची वाढ करता येते.

इंग्रजीमध्ये हॉटहाऊस या नावाने ओळखल्या जाणाऱ्या या यंत्रणेला आपण उष्णगृह असे म्हणू शकतो. या शेतीमध्ये वातावरण संपूर्णपणे नियंत्रित केले जाते. पिकांच्या वाढीसाठी आवश्यकतेनुसार खते आणि पाणी दिले जाते. यामध्ये पिकांच्या वाढीसाठी कृत्रिम माध्यमांचा वापर केला जातो. कारण बहुतांश वेळा येथील माती किंवा भूपृष्ठ हे बाह्य वातावरणामध्ये थंड होण्याचा संभव असतो.

अशा विभागामध्ये अनेक वेळा सूर्यदर्शनही काही दिवसांपासून महिन्यांपर्यंत होत नाही. अशा वेळी सूर्यप्रकाशाची कमतरताही वनस्पतींना जाणवते. त्यासाठी कृत्रिम प्रकाशाचीही सोय केली जाते. कृत्रिम प्रकाशासाठी पूर्वी सोडीयम व्हेपर किंवा अन्य अधिक उष्णता फेकणाऱ्या दिव्यांचा वापर केला जात असते. मात्र, त्यासाठी विजेचा वापर मोठ्या प्रमाणात होत असल्याने अलीकडे एलईडी दिव्यांचा वापर वाढत आहे.

ज्या ठिकाणी तापमान कमी असले तरी शुन्याखाली जात नाही, अशा ठिकाणी केवळ बाह्य वातावरणापासून पिकांचे संरक्षण करण्यासाठी छोट्या आकाराचे टनेल उभारली जातात. त्यामध्येही काही प्रमाणात वरील सोयी केल्या जातात.


इतर टेक्नोवन
मळणी यंत्राची क्षमता, गुणवत्ता...काढणीनंतर पिकांची मळणी केली जाते. मळणीसाठी...
आधुनिक यंत्राद्वारे खूर साळणी झाली सोपीदुधाळ जनावरांमध्ये खूरसाळणीला मोठे महत्त्व आहे....
कोबीवर्गीय पिकांतील कीडनियंत्रणासाठी...बंगळूर येथील भारतीय फळबाग संशोधन संस्थेने...
जमिनीतील बाष्प मोजण्याच्या पद्धतीया पूर्वीच्या लेखांमध्ये वातावरणातील पाण्याचे...
मत्स्य बीजोत्पादनातून पर्यायी...कोवालम गाव (जि. चेंगलपट्टू) येथील गटाने खारवट...
निचरा प्रणाली सुधारण्यासाठी सबसॉयलर,...फळबागांमध्ये कमी अधिक प्रमाणात यांत्रिकीकरणामुळे...
व्हर्जिन कोकोनट ऑइल’ तंत्रज्ञान...गोवा राज्यात भारतीय कृषी संशोधन परिषदेअंतर्गत ‘...
मजुरी, वेळेत बचत करणारी अवजारेकृषी यांत्रिकीकरणामुळे मजूर टंचाईवर मात करणे शक्य...
अत्याधुनिक तंत्रज्ञानाने शेती करता येईल...पारंपरिक पद्धतीची शेती करताना शेतकरी मेटाकुटीला...
अवघ्या सात हजारांत बनवली स्वयंचलित ठिबक...सोलापूर ः वीजपंपाच्या स्टार्टरला स्वतःच्या...
दोन एकर ‘व्हर्टिकल फार्म’ मध्ये ७२०...सॅनफ्रान्सिस्को येथील प्लेन्टी या कंपनीने...
पाण्यातील प्रतिमाही घेता येतील सहजतेनेस्टॅनफोर्ड येथील अभियंत्यांनी पाण्याबाहेरून...
डाळिंबाचे नवीन अधिक पोषक वाण ः सोलापूर... भारतीय कृषी संशोधन संस्थेच्या राष्ट्रीय डाळिंब...
पीक व्यवस्थापनात स्मार्ट कॅमेऱ्याचा वापरकृषी यंत्रणेमध्ये स्मार्ट कॅमेरा प्रणालीचा विकास...
बहुउद्देशीय टोकण यंत्राने वाचवले...नगर जिल्ह्यातील देवळाली प्रवरा येथील सौरभ कदम व...
शेतीमाल वाळविण्यासाठी सोलर टनेल ड्रायर...भाजीपाला, फळांचे काप वाळविण्यासाठी सौर ऊर्जेचा...
शास्त्रीय हाताळणी, पॅकिंग...खानदेश हा केळीसाठी प्रसिद्ध असलेला प्रदेश मानला...
सूक्ष्म वातावरणावर होतो वाहत्या...वारे नुसते वाहत नाहीत, तर सोबत पावसाचे ढग,...
सिंचनासाठी अत्याधुनिक स्वयंचलित पद्धती...सध्या स्वयंचलित यंत्रणेसाठी आवश्यक घटक आयात करावे...
'हायब्रीड’ पवनचक्कीच्या निर्मितीतून...शेतीला चोवीस तास वीज मिळावी, रात्रीचे भारनियमन...