agriculture stories in Marathi, People eat more when dining with friends and family | Agrowon

एकत्रित जेवण्यातून घेतला जातो जास्त आहार
वृत्तसेवा
बुधवार, 9 ऑक्टोबर 2019

आपल्या मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत जेवताना आपल्याला अधिक जेवण जाते, ही तशी सर्वज्ञात बाब आहे. मात्र, त्याची मुळे ही आपल्या सुरवातीच्या पूर्वजांच्या तग धरण्यासाठी आवश्यक बाबींशी जोडलेली असतात. या सर्व प्रक्रियेला सामाजिक सुविधा म्हणून ओळखले जाते. याबाब बर्मिंगहॅम विद्यापीठामध्ये नुकतेच संशोधन करण्यात आले.

आपल्या मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत जेवताना आपल्याला अधिक जेवण जाते, ही तशी सर्वज्ञात बाब आहे. मात्र, त्याची मुळे ही आपल्या सुरवातीच्या पूर्वजांच्या तग धरण्यासाठी आवश्यक बाबींशी जोडलेली असतात. या सर्व प्रक्रियेला सामाजिक सुविधा म्हणून ओळखले जाते. याबाब बर्मिंगहॅम विद्यापीठामध्ये नुकतेच संशोधन करण्यात आले.

पूर्वीच्या एका अभ्यासामध्ये एकट्याने जेवण्यापेक्षा अन्य मित्र, कुटुंबीयांसोबत जेवण घेतल्यास ४८ टक्के अधिक अन्न खाल्ले जात असल्याचे दिसून आले होते. हेच प्रमाण स्थूलता असलेल्या महिलांमध्ये २९ टक्क्यांनी अधिक होते. ब्रिटन आणि ऑस्ट्रेलिया येथील बर्मिंगहॅम विद्यापीठातील तज्ज्ञांच्या गटाला खाण्याच्या सवयींमध्ये अन्नांचे प्रमाण कमी अधिक होण्यामध्ये सामाजिकता हा महत्त्वाचा घटक असल्याचे दिसून आले. त्यांनी सामाजिक आहाराच्या एकूण ४२ संशोधनाचे पुन्हा विश्लेषण केले.

त्यामागील कार्यकारणभावाचे विश्लेषण त्यांनी केले आहे.
प्राचीन शिकारी आणि फळे गोळा करणाऱ्या माणसांच्या गटामध्ये अन्नांची वाटणी होत असे. त्यातून अन्नाची असुरक्षितता कमी होऊन, किमान एक दिवस तरी तग धरणे शक्य होत असे. यातून माणसांकडून मित्रांसोबत अधिक खाल्ले जाते. त्यामध्ये एकमेकांसोबत आहार घेणे हे आनंददायी होते ही बाबही दुर्लक्षित करता येत नाही. याविषयी माहिती देताना डॉ. हेलेन रुड्डॉक यांनी सांगितले, की आम्हाला सामाजिकतेमुळे आहारातील प्रमाण वाढत असल्याचे स्पष्ट पुरावे आढळले आहेत. मात्र, ज्या बाबी मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत घडतात, त्याच अनोळखी व्यक्तींसोबत आहार घेताना घडतात का, हे पाहणेही आवश्यक होते. अनोळखी व्यक्तींमध्येही आपल्याबाबत चांगला संदेश जावा, यासाठी लोक प्रयत्न करतात. हा परिणाम विशेषतः त्यांच्यासोबत एखादी महिला असते, त्या वेळी स्पष्टपणे दिसून येतो. त्यातही स्थूल असलेल्या व्यक्तींकडून आपण अन्य व्यक्तींकडून जोखले जाऊ नये, यासाठी प्रयत्न होतो.

  • कोंबड्या, उंदीर आणि अन्य प्रजातींमध्ये केलेल्या अभ्यासामध्येही माणसांप्रमाणेच एकसारखे अन्न असलेल्यांकडून देवाणघेवाणीची प्रक्रिया होते. जेव्हा एखाद्याकडून अन्नांसाठी स्पर्धा निर्माण केली जाते. त्या वेळी दुसऱ्यापेक्षा अधिक अन्न खाण्याची प्रेरणा आपोआप तयार होते. त्यातून अन्नाची सुरक्षितता कमी होते. हे टाळण्यासाठी अशा घटकाला गटातून बाहेर काढण्यासाठी उर्वरित प्रयत्न करतात.
  • आता बहुतांश माणसे ही शिकारी किंवा गोळा करणारे राहिलेले नाहीत. मात्र, त्यांच्यातील बहुतांश प्रक्रिया अद्यापही मूलभूत प्राचीन पातळींवर यंत्रणांद्वारे कार्यान्वित होत आहेत. त्याचा परिणाम अनारोग्यकारी आहाराच्या सेवनामध्ये होत नाही ना, याकडे लक्ष देण्याची आवश्यकता असल्याचे संशोधकांचे मत आहे.
  • हे संशोधन ‘दी अमेरिकन जर्नल ऑफ क्लिनिकल न्यूट्रिशन’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

इतर ताज्या घडामोडी
पुण्यात हिरवी मिरची, गाजराच्या दरात वाढपुणे ः गुलटेकडी येथील पुणे कृषी उत्पन्न बाजार...
रब्बी हंगामासाठी ‘काटेपूर्णा’चे पाणी...अकोला ः यंदा तुडुंब भरलेल्या काटेपूर्णा...
शेतीमाल वाहतूकदारांची वाहने अडवीत पोलिस...अमरावती ः मॉन्सूनोत्तर पावसाच्या नुकसानीमुळे आधीच...
रब्बी हंगामासाठी कुळीथ, हरभरा बियाणे...रत्नागिरी ः अतिवृष्टी आणि अवकाळी पावसामुळे...
कर्जमाफीच्या याद्या करण्यासाठी...कोल्हापूर : पूरग्रस्त पंचनाम्यांची माहिती तातडीने...
आपत्तीचा सामना सकारात्मकतेने करा ः...नाशिक : ‘‘मुश्किलो से भाग जाना आसाँ होता है, हर...
पंचनाम्याच्या तुलनेत तीस टक्क्यांपेक्षा...रत्नागिरी ः अतिवृष्टीत रत्नागिरी जिल्ह्यातील भात...
सातारा : पावणेदोन लाख शेतकऱ्यांना...सातारा  : जिल्ह्यात अतिवृष्टीमुळे पिकांचे...
गडचिरोली : दुर्गंधीमुळे पोल्ट्री बंदचा...गडचिरोली ः मोठ्या प्रमाणात वातावरणात पसरणाऱ्या...
लष्करी अळीच्या भीतीने मका लागवडी...जळगाव ः खानदेशात हरभऱ्यानंतर महत्त्वाचे मानल्या...
खानदेशात कांदा लागवडी वाढण्याचे संकेतजळगाव ः रब्बी हंगामातील कांद्याची खानदेशात यंदा...
पुणे बाजार समितीतील बेकायदा हमाली,...पुणे  ः पुणे बाजार समितीमधील डाळिंब...
नगर जिल्ह्यात ‘जलयुक्त’मधून सहा...नगर  ः जलयुक्त शिवार अभियानातून करण्यात...
तीन जिल्ह्यांत दीड हजार क्विंटल मूग...नांदेड  ः किंमत समर्थन मूल्य योजनेअंतर्गत...
किसान सभेच्या दणक्यानंतर; परळीतील...पुणे ः परळी (जि. बीड) तालुक्यातील खरीप २०१८ मध्ये...
परभणी जिल्ह्यात रब्बीत चार; तर उन्हाळी...परभणी : यंदा परभणी जिल्ह्यातील दोन मध्यम आणि...
परभणी जिल्ह्यात रब्बीसाठी ४० हजार ९१७...परभणी ः जिल्ह्यात यंदाच्या रब्बी हंगामातील...
नगर जिल्ह्यात पावसाने ९४ टक्के कापसाचे...नगर ः आक्टोबर महिन्यात पावसाने झालेल्या नुकसानीची...
कोल्हापुरात ऊस दराबाबतची बैठक फिस्कटलीकोल्हापूर  : यंदाच्या हंगामात कोणत्याही...
शिवसेनाप्रमुखांच्या स्मृतिदिनानिमित्त ...मुंबई  ः शिवसेनाप्रमुख बाळासाहेब ठाकरे...