agriculture stories in Marathi, People eat more when dining with friends and family | Agrowon

एकत्रित जेवण्यातून घेतला जातो जास्त आहार

वृत्तसेवा
बुधवार, 9 ऑक्टोबर 2019

आपल्या मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत जेवताना आपल्याला अधिक जेवण जाते, ही तशी सर्वज्ञात बाब आहे. मात्र, त्याची मुळे ही आपल्या सुरवातीच्या पूर्वजांच्या तग धरण्यासाठी आवश्यक बाबींशी जोडलेली असतात. या सर्व प्रक्रियेला सामाजिक सुविधा म्हणून ओळखले जाते. याबाब बर्मिंगहॅम विद्यापीठामध्ये नुकतेच संशोधन करण्यात आले.

आपल्या मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत जेवताना आपल्याला अधिक जेवण जाते, ही तशी सर्वज्ञात बाब आहे. मात्र, त्याची मुळे ही आपल्या सुरवातीच्या पूर्वजांच्या तग धरण्यासाठी आवश्यक बाबींशी जोडलेली असतात. या सर्व प्रक्रियेला सामाजिक सुविधा म्हणून ओळखले जाते. याबाब बर्मिंगहॅम विद्यापीठामध्ये नुकतेच संशोधन करण्यात आले.

पूर्वीच्या एका अभ्यासामध्ये एकट्याने जेवण्यापेक्षा अन्य मित्र, कुटुंबीयांसोबत जेवण घेतल्यास ४८ टक्के अधिक अन्न खाल्ले जात असल्याचे दिसून आले होते. हेच प्रमाण स्थूलता असलेल्या महिलांमध्ये २९ टक्क्यांनी अधिक होते. ब्रिटन आणि ऑस्ट्रेलिया येथील बर्मिंगहॅम विद्यापीठातील तज्ज्ञांच्या गटाला खाण्याच्या सवयींमध्ये अन्नांचे प्रमाण कमी अधिक होण्यामध्ये सामाजिकता हा महत्त्वाचा घटक असल्याचे दिसून आले. त्यांनी सामाजिक आहाराच्या एकूण ४२ संशोधनाचे पुन्हा विश्लेषण केले.

त्यामागील कार्यकारणभावाचे विश्लेषण त्यांनी केले आहे.
प्राचीन शिकारी आणि फळे गोळा करणाऱ्या माणसांच्या गटामध्ये अन्नांची वाटणी होत असे. त्यातून अन्नाची असुरक्षितता कमी होऊन, किमान एक दिवस तरी तग धरणे शक्य होत असे. यातून माणसांकडून मित्रांसोबत अधिक खाल्ले जाते. त्यामध्ये एकमेकांसोबत आहार घेणे हे आनंददायी होते ही बाबही दुर्लक्षित करता येत नाही. याविषयी माहिती देताना डॉ. हेलेन रुड्डॉक यांनी सांगितले, की आम्हाला सामाजिकतेमुळे आहारातील प्रमाण वाढत असल्याचे स्पष्ट पुरावे आढळले आहेत. मात्र, ज्या बाबी मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत घडतात, त्याच अनोळखी व्यक्तींसोबत आहार घेताना घडतात का, हे पाहणेही आवश्यक होते. अनोळखी व्यक्तींमध्येही आपल्याबाबत चांगला संदेश जावा, यासाठी लोक प्रयत्न करतात. हा परिणाम विशेषतः त्यांच्यासोबत एखादी महिला असते, त्या वेळी स्पष्टपणे दिसून येतो. त्यातही स्थूल असलेल्या व्यक्तींकडून आपण अन्य व्यक्तींकडून जोखले जाऊ नये, यासाठी प्रयत्न होतो.

  • कोंबड्या, उंदीर आणि अन्य प्रजातींमध्ये केलेल्या अभ्यासामध्येही माणसांप्रमाणेच एकसारखे अन्न असलेल्यांकडून देवाणघेवाणीची प्रक्रिया होते. जेव्हा एखाद्याकडून अन्नांसाठी स्पर्धा निर्माण केली जाते. त्या वेळी दुसऱ्यापेक्षा अधिक अन्न खाण्याची प्रेरणा आपोआप तयार होते. त्यातून अन्नाची सुरक्षितता कमी होते. हे टाळण्यासाठी अशा घटकाला गटातून बाहेर काढण्यासाठी उर्वरित प्रयत्न करतात.
  • आता बहुतांश माणसे ही शिकारी किंवा गोळा करणारे राहिलेले नाहीत. मात्र, त्यांच्यातील बहुतांश प्रक्रिया अद्यापही मूलभूत प्राचीन पातळींवर यंत्रणांद्वारे कार्यान्वित होत आहेत. त्याचा परिणाम अनारोग्यकारी आहाराच्या सेवनामध्ये होत नाही ना, याकडे लक्ष देण्याची आवश्यकता असल्याचे संशोधकांचे मत आहे.
  • हे संशोधन ‘दी अमेरिकन जर्नल ऑफ क्लिनिकल न्यूट्रिशन’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

इतर ताज्या घडामोडी
हिवाळी अधिवेशनात कर्जमाफी घोषणेची...पुणे : महाविकास आघाडीच्या किमान समान...
हिवाळी अधिवेशनात अंतिम आठवडा प्रस्तावच...मुंबई  ः येत्या सोमवारपासून नागपूर येथे सुरू...
गायीच्या दूध खरेदी दरात एक रुपयाने वाढपुणे  ः परराज्यांसह भुकटी उद्योगांकडून...
लाल कांद्याच्या दरात सुधारणा नाशिक  : दरवर्षीच्या प्रमाणे लाल कांद्याची...
सोलापूर जिल्ह्यातील नुकसानीपोटी मिळणार...सोलापूर  : ऑगस्टमध्ये आलेल्या महापुरात...
ठाकरे सरकारचे उद्यापासून पहिलेच अधिवेशनमुंबईः नागपूर येथील छोटेखानी हिवाळी अधिवेशनात...
ग्रासपेंटिंगच्या माध्यमातून...शिराढोण ः उस्मानाबाद जिल्ह्यातील निपाणी (ता. कळंब...
तनपुरे कारखाना चालावा ही जिल्हा बॅंकेची...नगर : "डॉ. बाबूराव तनपुरे सहकारी साखर कारखान्याची...
औरंगाबादमध्ये कांदा १२०० ते ८००० रुपये...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
नांदेड, परभणी, हिंगोलीत नुकसानीपोटी ५७८...नांदेड : अवेळी पावसामुळे झालेल्या पिकांच्या...
कोल्हापुरात पुष्प प्रदर्शनास प्रारंभकोल्हापूर  : गार्डन्स क्लब आणि कोल्हापूर...
कळवण येथे शेतकरी संघटनेचे निर्बंधमुक्ती...नाशिक  : शेतकरी संघटनेचे संस्थापक शरद जोशी...
नुकसानीमुळे पीककर्जाकडे शेतकऱ्यांचा कल पुणे ः अतिपावसामुळे खरीप पिकांचे नुकसान...
सटाणा शहरात कचऱ्यापासून होणार...नाशिक : सटाणा शहराने स्वच्छतेच्या बाबतीत...
पुणे जिल्हा परिषद अध्यक्ष पदासाठी आज...पुणे ः पुणे जिल्हा परिषदेच्या अध्यक्ष पदासाठी...
औरंगाबाद, जालना, बीड जिल्ह्यांत कापूस...औरंगाबाद : आधी दुष्काळाचा ताण, त्यानंतर...
पुणे जिल्ह्यात ग्रामपंचायतींच्या...पुणे ः जिल्ह्यात पुढील वर्षी जुलै ते डिसेंबर २०२०...
काळ्या ज्वारीमुळे शासकीय खरेदीला ब्रेकअमरावती  ः अचलपूर खरेदी विक्री संघाला ज्वारी...
मराठवाड्यातील १४ लाख ५५ हजार हेक्‍टरवर...उस्मानाबाद : मराठवाड्यातील आठही जिल्ह्यांत १४ लाख...
अकोल्यात सोयाबीन पोचले ४१०० पर्यंतअकोला ः येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीत सोयाबीनला...