agriculture stories in Marathi, People eat more when dining with friends and family | Agrowon

एकत्रित जेवण्यातून घेतला जातो जास्त आहार

वृत्तसेवा
बुधवार, 9 ऑक्टोबर 2019

आपल्या मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत जेवताना आपल्याला अधिक जेवण जाते, ही तशी सर्वज्ञात बाब आहे. मात्र, त्याची मुळे ही आपल्या सुरवातीच्या पूर्वजांच्या तग धरण्यासाठी आवश्यक बाबींशी जोडलेली असतात. या सर्व प्रक्रियेला सामाजिक सुविधा म्हणून ओळखले जाते. याबाब बर्मिंगहॅम विद्यापीठामध्ये नुकतेच संशोधन करण्यात आले.

आपल्या मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत जेवताना आपल्याला अधिक जेवण जाते, ही तशी सर्वज्ञात बाब आहे. मात्र, त्याची मुळे ही आपल्या सुरवातीच्या पूर्वजांच्या तग धरण्यासाठी आवश्यक बाबींशी जोडलेली असतात. या सर्व प्रक्रियेला सामाजिक सुविधा म्हणून ओळखले जाते. याबाब बर्मिंगहॅम विद्यापीठामध्ये नुकतेच संशोधन करण्यात आले.

पूर्वीच्या एका अभ्यासामध्ये एकट्याने जेवण्यापेक्षा अन्य मित्र, कुटुंबीयांसोबत जेवण घेतल्यास ४८ टक्के अधिक अन्न खाल्ले जात असल्याचे दिसून आले होते. हेच प्रमाण स्थूलता असलेल्या महिलांमध्ये २९ टक्क्यांनी अधिक होते. ब्रिटन आणि ऑस्ट्रेलिया येथील बर्मिंगहॅम विद्यापीठातील तज्ज्ञांच्या गटाला खाण्याच्या सवयींमध्ये अन्नांचे प्रमाण कमी अधिक होण्यामध्ये सामाजिकता हा महत्त्वाचा घटक असल्याचे दिसून आले. त्यांनी सामाजिक आहाराच्या एकूण ४२ संशोधनाचे पुन्हा विश्लेषण केले.

त्यामागील कार्यकारणभावाचे विश्लेषण त्यांनी केले आहे.
प्राचीन शिकारी आणि फळे गोळा करणाऱ्या माणसांच्या गटामध्ये अन्नांची वाटणी होत असे. त्यातून अन्नाची असुरक्षितता कमी होऊन, किमान एक दिवस तरी तग धरणे शक्य होत असे. यातून माणसांकडून मित्रांसोबत अधिक खाल्ले जाते. त्यामध्ये एकमेकांसोबत आहार घेणे हे आनंददायी होते ही बाबही दुर्लक्षित करता येत नाही. याविषयी माहिती देताना डॉ. हेलेन रुड्डॉक यांनी सांगितले, की आम्हाला सामाजिकतेमुळे आहारातील प्रमाण वाढत असल्याचे स्पष्ट पुरावे आढळले आहेत. मात्र, ज्या बाबी मित्र आणि कुटुंबीयांसोबत घडतात, त्याच अनोळखी व्यक्तींसोबत आहार घेताना घडतात का, हे पाहणेही आवश्यक होते. अनोळखी व्यक्तींमध्येही आपल्याबाबत चांगला संदेश जावा, यासाठी लोक प्रयत्न करतात. हा परिणाम विशेषतः त्यांच्यासोबत एखादी महिला असते, त्या वेळी स्पष्टपणे दिसून येतो. त्यातही स्थूल असलेल्या व्यक्तींकडून आपण अन्य व्यक्तींकडून जोखले जाऊ नये, यासाठी प्रयत्न होतो.

  • कोंबड्या, उंदीर आणि अन्य प्रजातींमध्ये केलेल्या अभ्यासामध्येही माणसांप्रमाणेच एकसारखे अन्न असलेल्यांकडून देवाणघेवाणीची प्रक्रिया होते. जेव्हा एखाद्याकडून अन्नांसाठी स्पर्धा निर्माण केली जाते. त्या वेळी दुसऱ्यापेक्षा अधिक अन्न खाण्याची प्रेरणा आपोआप तयार होते. त्यातून अन्नाची सुरक्षितता कमी होते. हे टाळण्यासाठी अशा घटकाला गटातून बाहेर काढण्यासाठी उर्वरित प्रयत्न करतात.
  • आता बहुतांश माणसे ही शिकारी किंवा गोळा करणारे राहिलेले नाहीत. मात्र, त्यांच्यातील बहुतांश प्रक्रिया अद्यापही मूलभूत प्राचीन पातळींवर यंत्रणांद्वारे कार्यान्वित होत आहेत. त्याचा परिणाम अनारोग्यकारी आहाराच्या सेवनामध्ये होत नाही ना, याकडे लक्ष देण्याची आवश्यकता असल्याचे संशोधकांचे मत आहे.
  • हे संशोधन ‘दी अमेरिकन जर्नल ऑफ क्लिनिकल न्यूट्रिशन’मध्ये प्रकाशित करण्यात आले आहे.

इतर ताज्या घडामोडी
कंटेनमेंट झोनमध्ये ३० जूनपर्यंत लॉकडाउन...नवी दिल्ली : कोरोनाच्या जागतिक साथीमुळे २५...
राज्यातील लॉकडाउनबाबत उद्या बैठकमुंबई : केंद्र सरकारने पाचव्या लॉकडाउनचे...
नायगावात कोट्यवधीचा कापूस आगीमुळे खाक नांदेड : जिल्ह्यातील नायगाव येथील भारतीय कापूस...
शेतकऱ्यांनी न खचता सज्ज राहावे ः...परभणी : ‘‘मराठवाड्यातील शेती पुढे अनेक समस्‍या...
बीड विभागात कापसाची १६ लाख ११ हजार...बीड : कृषी विभागाच्या कर्मचाऱ्यांची साथ...
जळगावात पीक कर्जवाटपाबाबत नुसत्याच...जळगाव : केंद्र व राज्य सरकार, प्रशासनातील वरिष्ठ...
मराठवाड्यात ३२४ टँकरद्वारे पाणीपुरवठा...औरंगाबाद : मराठवाड्यातील २५१ गाव व ९८ वाड्यांतील...
आधुनिक लागवड तंत्रज्ञान स्विकारा ः डॉ....अर्धापूर, जि.नांदेड : ‘‘सोयाबीन हे एक महत्त्वाचे...
खानदेशात धान्य लिलाव बंदच जळगाव : खानदेशात अनेक बाजार समित्यांमध्ये धान्य...
सोलापूर जिल्हा परिषदेच्या चार...सोलापूर ः कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर जिल्हा...
सोलापुरात बाहेरुन येणाऱ्या लोकांवर लक्ष...सोलापूर ः जिल्ह्याबाहेरुन येणाऱ्या लोकांची माहिती...
‘ॲग्रो ॲम्ब्युलन्स’द्वारे पिकांवरील...नाशिक : मुक्त विद्यापीठातील कृषि विज्ञान...
सांगलीत शेतकरी अपघात विम्याचे २७३...सांगली ः शेतकऱ्यांचा अपघातात मृत्यू, अवयव निकामी...
नाशिक जिल्ह्यात पूर्वहंगामी टोमॅटो...नाशिक  : मागील वर्षी दुष्काळी परिस्थितीत...
सोलापुरात पीककर्जाबाबत बँकांचे धिम्या...सोलापूर ः खते-बियाणे पुरेशाप्रमाणात उपलब्ध करुन...
नगरला सायंकाळीही भाजीपाला, फळांचे लिलावनगर : मुंबई, पुण्यातील बाजारात भाजीपाला, फळांची...
अकोला जिल्ह्यात पूर्वमोसमी कपाशी लागवड...अकोला ः जिल्ह्यात दरवर्षी होणारी पूर्वमोसमी...
अकोल्यात ज्वारी, मका खरेदीसाठी नोंदणी...अकोला ः भरडधान्य खरेदी योजनेअंतर्गत ज्वारी,...
सातारा जिल्ह्यात पाणी टंचाईत वाढसातारा ः जिल्ह्यातील अवर्षणग्रस्त तालुक्यांसह इतर...
वीज ग्राहकांचे प्रश्‍न प्राधान्याने...कोल्हापूर : सर्व वर्गवारीतील वीज ग्राहकांच्या...