agriculture stories in marathi Vegetable marketing by Yuva Mauli farmers group | Agrowon

भाजीपाला थेट विक्रीतून युवा माउली गटाने केले अर्थार्जन

संतोष मुंढे
बुधवार, 1 जुलै 2020

औरंगाबाद जिल्ह्यातील लाखेगाव (ता. पैठण) येथील युवा माउली शेतकरी गटाने आपल्या ८० सदस्यांच्या सेंद्रिय फळे आणि भाजीपाला उत्पादनाच्या थेट विक्रीचे नियोजन केले आहे.

औरंगाबाद जिल्ह्यातील लाखेगाव (ता. पैठण) येथील युवा माउली शेतकरी गटाने आपल्या ८० सदस्यांच्या सेंद्रिय फळे आणि भाजीपाला उत्पादनाच्या थेट विक्रीचे नियोजन केले आहे. लॉकडाऊनच्या परिस्थितीत थेट विक्रीतून व अन्य वेळी शेतकरी आठवडी बाजारातून विक्री करत गटाने शेतकऱ्यांना चांगले उत्पन्न मिळवून दिले आहे.

उत्पादन घेण्याचे तंत्र अवगत झाल्यानंतर उत्पादित मालाच्या विक्रीसाठी थेट ग्राहक शोधत त्यांच्याशी दर्जेदार उत्पादनातून नाळ जोडण्याचे काम औरंगाबाद जिल्ह्यातील पैठण तालुका अंतर्गत येत असलेल्या लाखेगावच्या युवा माउली शेतकरी गटाने केले. शेतकरी आठवडे बाजारात निरंतर सहभाग अन् आता कोरोना संकटाच्या पार्श्वभूमीवर करण्यात आलेल्या लॉक डाऊनमुळे थेट विक्रीतून सुमारे २० लाखाचे उत्पन्न मिळवल्याने त्यांचा उत्साह वाढला आहे. गटातील काही शेतकरी आता प्रक्रिया उद्योगाकडे वळत आहेत.

गटाची पार्श्वभूमी
‘एकीशिवाय शेती अन् विकास नाही’ हे लक्षात आल्यानंतर २०१५ मध्ये निवृत्ती जनार्दन कागदे यांनी लाखेगाव येथील २० शेतकऱ्यांसह युवा माउली शेतकरी गटाची स्थापना केली. फळपिकांसह भाजीपाल्यांचे शेती करणारे व सेंद्रिय पद्धतीसाठी तयारी दर्शवणाऱ्या शेतकरी एकत्र आले. त्याची आत्मा अंतर्गत नोंदणी करण्यात आली. युवा माउली शेतकरी गटाच्या सदस्यांनी सुरुवातीला पणन विभागाच्या माध्यमातून सुरू झालेल्या आठवडे बाजारात विक्रीचे नियोजन केले. हा बाजार औरंगाबाद शहरात तीन ते चार ठिकाणी आठवड्याला भरतो.

भाजीपाल्याचे ५० तर फळपिकांचे ३० शेतकरी
स्थापनेवेळी वीस असलेली गटाची सदस्य संख्या भाजीपाला उत्पादक ५०, तर फळ उत्पादक ३० अशी ८० पर्यंत पोचली आहे. भाजीपाला व फळ पिकांचे सेंद्रिय पद्धतीने उत्पादन घेतानाच अन्य शेतातील रासायनिक खतांचा वापरही पाच ते दहा टक्क्यांवर आणला आहे. बारमाही भाजीपाला उत्पादनासाठी खास नियोजन केले जाते.
भाजीपाला पिके ः शेवगा, भेंडी, कारले, दोडके, गवार, चवळी, मेथी, कोथिंबीर, पालक, हादगा फुले, टोमॅटो, कांदा, वांगी, वालशेंग इ.
फळ पिके ः मोसंबी, चिकू, पेरू, टरबूज, खरबूज, केशर व गावरान आंबे, द्राक्ष, चिंच इ.

हादगा फुलांची विशेष मागणी
हादगा फुलाला मागणी असल्याचे लक्षात येताच निवृत्ती कागदे यांनी अर्ध्या एकरात १००० हादगा झाडांची लागवड केली. या हादगा फुलाला साधारणतः शंभर रुपये प्रति किलोचा दर मिळतो. नोव्हेंबर ते जानेवारी या तीन महिन्यांत दरवर्षी हादगा फुलांची विक्रीतून किमान दोन लाख रुपये उत्पन्न मिळत असल्याचे निवृत्ती कागदे सांगतात. हादगा फुले वाळवून त्यांची भुकटी करण्याचे नियोजन केले आहे.

लॉकडाऊनमध्ये २० लाखांची विक्री
गटातील भाजीपाला फळभाज्या उत्पादक शेतकऱ्यांकडून निश्‍चित दराने खरेदी केला जातो. प्रतवारी केल्यानंतर मालाची थेट ग्राहकांना विक्री केली जाते. शेतकऱ्यांकडून पालेभाजी प्रतिजुडी ५ रुपये तर फळभाजी प्रतिकॅरेट २०० रुपये निश्चित दराने घेतला जातो.
कोरोना संकटाच्या पार्श्वभूमीवर युवा माउली गटाने सुमारे २० लाख रुपयांची फळे, भाजीपाला व धान्य यांची औरंगाबाद, पुणे, बारामती येथील ग्राहकांना थेट विक्री केली.

शेतकऱ्यांना झाला फायदा
लाखेगाव येथील असिफ पठाण यांच्याकडे भेंडी लागवड वीस गुंठ्यांत होती. त्याचप्रमाणे शेखर बोंबाळे यांच्याकडे एक एकर टरबूज लागवड होती. लॉकडाऊनच्या कालावधीत सर्वच भाज्या व फळांच्या विक्रीचा प्रश्न निर्माण झाला होता; पण युवा माउली शेतकरी गटाच्या माध्यमातून थेट ग्राहकांना विक्री शक्य झाल्याने चांगले अर्थार्जन झाले; अन्यथा हा माल वाया जाण्याचा धोका होता.

गटाची वैशिष्ट्ये ः

  • शेतकरी आठवडे बाजारात कायम सहभाग.
  • प्रतवारी करूनच खरेदी आणि विक्री.
  • गटातील शेतकऱ्यांना दिला जातो निश्चित दर.
  • सेंद्रिय पद्धतीने फळे भाजीपाला उत्पादनावर भर.
  • दरवर्षी सरासरी दहा टन फळांची थेट विक्री.
  • लॉकडाऊनदरम्यान विकली जवळपास ९० टन फळे.

निवृत्ती कागदे, ९०९६४७४१९९
(प्रमुख, युवा माउली शेतकरी गट, लाखेगाव. ता. पैठण, जि. औरंगाबाद


फोटो गॅलरी

इतर अॅग्रो विशेष
राज्याच्या कृषी आयुक्तपदी धीरज कुमार;...पुणे : राज्याच्या कृषी आयुक्तपदी धीरज कुमार यांची...
एचटीबीटी कपाशीची शेतकऱ्यांकडून पाहणीअकोला ः शेतकऱ्यांना तंत्रज्ञान स्वातंत्र्य मिळावे...
दुर्मीळ निलमणी आमरीचे सातपुड्यात...जळगाव ः जिल्ह्यातील सातपुडा पर्वतरांगा या अनेक...
दूध पावडरला प्रतिकिलो ५० रुपये अनुदान...इस्लामपूर, जि. सांगली ः कोरोना सारख्या साथीत...
अकोला जिल्ह्यात सोयाबीन उगवणशक्तीबाबत...अकोला ः  सोयाबीन पिकाची पेरणी जुलैच्या...
अन्नधान्य पिकांच्या योजनांसाठी २७ कोटीपुणे: राज्यातील अन्नधान्य पिकांच्या योजनांसाठी...
ग्लायफोसेट वापराच्या मसुद्याविरुद्ध दाद...पुणे: केंद्र सरकारने ग्लायफोसेट तणनाशकाच्या...
सोयाबीन बियाणे कंपन्यांवर राज्यात ४६...औरंगाबाद ः सोयाबीनच्या बोगस बियाण्यामुळे पिकाची...
चिकाटी, आर्थिक नियोजनातून पोल्ट्री...वांजोळी (जि. नगर) येथील ३८ वर्षे वयाच्या अमोल...
अतीव संघर्ष, धैर्यातून साधली उल्लेखनीय...उस्मानाबाद जिल्ह्यातील अणदूर येथील वैशाली घुगे...
दूध व्यवसाय झाला आतबट्ट्याचा; शेतकरी...पुणेः मागील काही वर्षांपासून संकटात असलेल्या दूध...
राज्यात पाऊस जोर धरण्याची शक्यता पुणे : मॉन्सून सक्रिय होण्याचा पोषक हवामान होत...
विश्वजित माने प्रभारी कृषी आयुक्तपुणे : राज्याचे कृषी आयुक्त सुहास दिवसे यांची...
शण्मुख नाथन झटतोय निंब वृक्ष वाढीसाठीअकोला ः वृक्ष संवर्धन, पर्यावरणाच्या उद्देशाने...
कृषी निविष्ठा विक्रेत्यांचा बंद मागे;...औरंगाबाद :  कृषी निविष्ठा विक्रेत्यांचा...
देशात कृषी स्टार्टअपला वाव : संगीता...पुणे: जगात कृषी क्षेत्रातील प्रत्येक नववा...
कोकण, मध्य महाराष्ट्रात पावसाचा जोर...पुणे: मॉन्सून सक्रिय होण्यास पोषक हवामान होत...
सोयाबीन बियाणे न उगवल्याच्या राज्यात ५४...पुणे ः खरीप हंगामात सोयाबीन बियाणे...
देशात आता जनुक क्रांतीची गरज : माजी...पुणे: देशाला आता हरितक्रांती नव्हे तर आता जनुक...
बांगलादेशात रेल्वेद्वारे कांदा निर्यातनाशिक: जिल्ह्यातून मोठ्या प्रमाणावर कांदा...