Agriculture story in marathi fertilization management in gladiolus crop | Agrowon

ग्लॅडिओलस पिकातील खत व्यवस्थापन

डॉ. मोहन शेटे, डॉ. सुनील काटवटे, डॉ. विनय सुपे
शुक्रवार, 6 मार्च 2020

ग्लॅडिओलसची चांगल्या प्रतीची फुले आणि कंदांचे योग्य पोषण व उत्पादन मिळवण्यासाठी योग्य प्रमाणात सेंद्रिय व रासायनिक खतांची मात्रा वापरणे अत्यंत गरजेचे असते.

ग्लॅडिओलस पिकामध्ये हेक्‍टरी ६० ते १०० टन शेणखत जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे ३००-४०० किलो नत्र, १५०-२०० किलो पालाश आणि १५०-२०० किलो स्फुरद खते द्यावीत. शेणखत लागवडीपूर्वी जमिनीत चांगले मिसळून द्यावे.

ग्लॅडिओलसची चांगल्या प्रतीची फुले आणि कंदांचे योग्य पोषण व उत्पादन मिळवण्यासाठी योग्य प्रमाणात सेंद्रिय व रासायनिक खतांची मात्रा वापरणे अत्यंत गरजेचे असते.

ग्लॅडिओलस पिकामध्ये हेक्‍टरी ६० ते १०० टन शेणखत जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे ३००-४०० किलो नत्र, १५०-२०० किलो पालाश आणि १५०-२०० किलो स्फुरद खते द्यावीत. शेणखत लागवडीपूर्वी जमिनीत चांगले मिसळून द्यावे.

  • पालाश व स्फुरदची मात्रा लागवडीच्या वेळी द्यावी. नत्राची मात्रा तीन समान हप्त्यातून पिकाला २,४ व ६ पाने आल्यावर म्हणजेच लागवडीनंतर ३,५ व ७ आठवड्यांनी द्यावी.
  • लागवडीनंतर पिकाला नियमितपणे परंतु योग्य पाण्याचा आवश्‍यक तेवढा पाणीपुरवठा करावा. जमिनीच्या मगदुराप्रमाणे दोन पाळ्यातील अंतर ७ ते ८ दिवसांचे असावे.
  • फुले काढून घेतल्यावरही कंदाच्या वाढीसाठी पुढे एक ते दीड महिना नियमित पाणी देण्याची आवश्‍यकता असते. लागवडीनंतर एक ते दोन खुरपण्या व महिन्यातून एकदा हलकीशी खणणी करून पिकाला मातीची भर द्यावी. अशा पद्धतीने पिकास भर दिली असता फुलदांडे सरळ येण्यास, जमिनीतील कंदांचे चांगले पोषण होण्यास मदत होते.

फुलांची काढणी व उत्पादन

  • लागवडीनंतर निवडलेल्या जातीनुसार आणि कंदांना दिलेल्या विश्रांतीच्या काळानुसार ६० ते ९० दिवसांत फुले फुलू लागतात.
  • पुढे महिनाभर काढणी चालू राहते. फुलांच्या दांड्यावरील पहिले फुल कळीच्या अवस्थेत असताना रंग दाखवून उमलू लागते. अशा अवस्थेत झाडाची खालची पाने शाबूत ठेवून फुलांचे दांडे छाटून घ्यावेत.
  • फुलदांड्यांच्या लांबीनुसार प्रतवारी करून १२ फुलांच्या दांड्यांची एक याप्रमाणे जुड्या बांधून त्याभोवती वर्तमानपत्राचा कागद बांधून लांबच्या अथवा कागदाच्या खोक्‍यात १५ ते २० जुड्या भरून विक्रीसाठी दूरच्या बाजारपेठेत पाठवावे.
  • एक हेक्‍टर क्षेत्रातून दीड ते दोन लाख फुलदांडे मिळतात.
  • फुलांच्या चांगल्या उत्पादनासाठी कंदांची काढणी आणि साठवण या दोन गोष्टी अत्यंत महत्त्वाच्या आहेत.
  • फुलदांडे काढताना झाडावर चार पाने ठेवलेली असतात. या चार पानांच्या अन्नांशावर जमिनीत कंदांचे पोषण होत असते. सुमारे दीड ते दोन महिन्यांत झाडाची ही हिरवी पाने पिवळी पडून सुकू लागतात. अशा वेळी पिकास पाणी देणे बंद करावे.
  • पाणी देणे बंद केल्यानंतर १० ते १५ दिवसांनी जमिनीतील कंद काळजीपूर्वक त्यांना इजा न होता काढावेत.
  • - काढलेले मोठे कंद व लहान कंद कॅप्टन या बुरशीनाशक एक लिटर पाण्यात 2.5 ग्रॅम या प्रमाणात मिसळून तयार केलेल्या द्रावणात १५ ते २० मिनिटे भिजत ठेवून मग ३ ते ४ आठवडे सावलीत सुकवून पोत्यात भरून हवेशीर जागी ठेवावेत.
  • - शक्‍य असल्यास कंद शीतगृहात साठवून ठेवावेत. शीतगृहात साठवण केली असता पुढील पिकाची वाढ एकसारखी होऊन फुले येण्याचे प्रमाण देखील वाढते. आणि साठवणुकीत कंदाचे कंदकुज या रोगापासून बचाव होतो. हेक्‍टरी सुमारे दीड ते दोन लाख कंद देखील मिळतात.

संपर्क ः डाॅ. मोहन शेटे ः ०२०-२५६९३७५०
(सहयोगी संशोधन संचालक (मैदानी प्रदेश), गणेशखिंड, पुणे)

 


इतर फूल शेती
गुलाब फुलांचे काढणीपश्‍चात तंत्रज्ञानफूल काढणीसाठी स्वच्छ आणि धारदार सिकेटर वापरावे....
हरितगृहात गुलाब लागवडीनंतर घ्यावयाची...हरितगृहामध्ये गुलाब लागवड केल्यानंतर त्यांची...
आधुनिक फुलशेती संशोधन, निर्यात...गेल्या काही वर्षांत व्यावसायिक आणि उद्योगाचा...
गुलाबावरील लाल कोळीचे नियंत्रणसध्या दुपारचे तापमान वाढत आहे. मात्र रात्री...
पॉलिहाउसमधील गुलाबशेतीत तयार केली ओळखऊसशेतीसाठी प्रसिद्ध असलेल्या इस्लामपूर (जि....
ॲस्टर लागवडीसाठी वापरा सुधारित वाणॲस्टर हंगामी फुलपीक असून, त्याची लागवड...
फळबागांमध्ये घ्या फुलांचे आंतरपीकफळपिकांच्या लागवडीमध्ये आंतरपीक घेणे हा एक चांगला...
निशिगंध लागवडीचे नियोजनलागवड केल्यापासून निशिगंध पीक २ ते ३ वर्षे त्याच...
ग्लॅडिओलस कंदांची काढणी, साठवणूकयोग्य टप्प्यावर ग्लॅडिओलस कंदांची काढणी करणे...
नियोजन मोगरावर्गीय फुलशेतीचेमोगरावर्गीय फुलझाडामध्ये मोगरा, जाई, जुई, चमेली,...
निशिगंध लागवड तंत्रज्ञाननिशिगंध हे एक कंदवर्गीय फूलझाड असून महाराष्ट्रात...
ग्लॅडिओलस पिकातील खत व्यवस्थापनग्लॅडिओलसची चांगल्या प्रतीची फुले आणि कंदांचे...
ग्लॅडिओलस लागवडीसाठी निवडा योग्य जातग्लॅडिओलस फुलांना जागतिक आणि देशांतर्गत...
लागवड हेलिकोनियाची...हेलिकोनियाची लागवड वर्षभर केव्हाही करता येते....
..ही आहेत दर्जेदार मोगरा उत्पादनाची...मोगऱ्याच्या झाडाची योग्य पद्धतीने छाटणी करावी....
अशी करा गॅलार्डिया लागवड गॅलार्डियाला उष्ण व दमट हवामान चांगले मानवते....
ग्लॅडिओलस लागवडग्लॅडिओलसच्या लागवडीसाठी मध्यम प्रतीची, पाण्याचा...
क्षारपड जमिनीत फुलवली कार्नेशनची शेती सांगली जिल्ह्यातील पडवळवाडी येथील तरुण शेतकरी...
फुलशेती सल्लागुलाब : गुलाब पिकाला प्रतिझाड १० किलो शेणखताची...
हरितगृहातील जरबेरा लागवड...हरितगृहातील जरबेरा लागवडीसाठी पाण्याचा उत्तम...