Agriculture story in marathi, health benefits of dreamstick leaves | Agrowon

शेवगा पानांचे आरोग्यवर्धक गुणधर्म

माधुरी रेवणवार
बुधवार, 30 जानेवारी 2019

शेवग्याच्या वाळलेल्या पानामध्ये ताज्या पानांपेक्षा अधिक पोषकत्वे असतात आणि वापरण्यास अगदी सहज व सोपे जाते. शेवगा पानांच्या पावडरची कॅप्सुलदेखील बाजारात उपलब्ध आहे. बचतगटातील महिलांना, शेवगा पावडरचा चांगला उद्योग करता येईल. शेवगा लागवडीसोबत पानांची देखील विक्री करता येते किंवा शेतातच एक प्रक्रिया युनिट सुरू करता येते.
 

शेवग्याच्या वाळलेल्या पानामध्ये ताज्या पानांपेक्षा अधिक पोषकत्वे असतात आणि वापरण्यास अगदी सहज व सोपे जाते. शेवगा पानांच्या पावडरची कॅप्सुलदेखील बाजारात उपलब्ध आहे. बचतगटातील महिलांना, शेवगा पावडरचा चांगला उद्योग करता येईल. शेवगा लागवडीसोबत पानांची देखील विक्री करता येते किंवा शेतातच एक प्रक्रिया युनिट सुरू करता येते.
 

शेवग्याच्या शेंगा, पाने, फुले, खाण्यासाठी तर झाडाची साल डिंक मिळवण्यासाठी वापरतात. शेवग्याच्या झाडाच्या ताज्या हिरव्यागार पानांमध्ये भरपूर प्रमाणात जीवनसत्वे, खनिजे, अॅन्टीऑक्सिडंट आणि अमिनो अॅसिड असतात. पाने वाळवून पावडर करून ठेवणे व आहारात वापरणे अधिक सोईचे आहे. वाळलेल्या पानांची पावडर वर्षभर टिकते. झाडांची ताजी हिरवीगार पाने तोडून स्वच्छ धुवावीत आणि उन्हामध्ये वाळवावीत. उन्हात वाळवताना त्याला संरक्षित पद्धतीमध्ये शक्यतो सोलार ड्रायरचा वापर करून वाळवावे म्हणजे त्यावर कचरा, धूळ, किडे अथवा इतर घाण बसणार नाही आणि स्वच्छ वाळलेली पाने मिळतील. तसेच वेळही वाचेल. वाळलेली पाने मिक्सरमधून बारीक करून चाळून घ्यावीत. ही पावडर भाजी, वरण, भाकरी, पराठे अथवा सुपमधून वापरता येईल.

१०० ग्रॅम शेवगा पानांच्या पावडरमधील पोषकतत्वे

  • ऊर्जा ः २०५ किलो कॅलरी
  • प्रथिने ः १६.५५ ग्रॅम
  • कार्बोदके ः ५०.४ ग्रॅम
  • तंतू ः ४.४० ग्रॅम
  • कॅल्शिअम ः ५६२०.६२ मिलीग्रॅम
  • मॅग्निशिअम ः ३६८ मिलीग्रॅम
  • लोह ः २६.५१ मिलीग्रॅम
  • जीवनसत्व अ ६८६८.६६ मिलीग्रॅम
  • जीवनसत्व ब १ ः २.६४ मिलीग्रॅम
  • जीवनसत्व ब २ ः २०.५ मिलीग्रॅम
  • जीवनसत्व ब ३ ः ८.२ मिलीग्राम
  • जीवनसत्व क ः १८.२१मिलीग्रॅम
  • जीवनसत्व इ ः ११३ मिलीग्रॅम

पाने सोलर ड्रायरमध्ये वाळवताना...

  • पानातील ओलावा ७४.५९ टक्के कमी होऊन २५.४० टक्के वाळलेला पाला मिळतो. साधारण १० किलो ताज्या पानांपासून २.५ किलो वाळलेला पाला मिळतो.
  • सोलर ड्रायरमध्ये वाळवल्यामुळे पानांचा रंग आणि गंध टिकून रहातो आणि वेळही वाचतो.

पानाचे आरोग्यादायी फायदे

  • लोहाचे प्रमाण भरपूर असल्याने रक्तातील हिमोग्लोबिनचे प्रमाण वाढते. ज्यामुळे रक्तक्षय कमी होण्यास मदत होते.
  • हाडांना मजबुती येते.
  • मेंदूचे आरोग्य राखण्यासाठी फायदेशीर.
  • शरीरातील दाह कमी होतो.
  • झिंकचे प्रमाण असल्यामुळे केस गळती थांबून केसांच्या वाढीस मदत होते.
  • जीवनसत्व अ, क आणि इ चे प्रमाण भरपूर असल्यामुळे त्वचा निरोगी राहाते, त्वचेवरील सुरकुत्या कमी करण्यास मदत होते.
  • कॉलेस्ट्रोल कमी करून रक्त गोठण्यापासून वाचवते.
  • जीवनसत्व अ डोळ्यांना निरोगी ठेवते.
  • रक्तदाब नियंत्रित राहातो यामुळे चांगली झोप येण्यास मदत होते रक्तदाब कमी करते.
  • मानसिक ताणताणाव कमी करण्यासाठी शेवगा पावडर उपयुक्त आहे.
  • अँटिऑक्सिडेंटस भरपूर असल्यामुळे शरीराची रोगप्रतिकारक शक्ती वाढते आणि कॅन्सरच्या वाढीस देखील अटकाव करते.
  • शेवगा पावडर जीवनसत्व क युक्त असल्यामुळे पचन शक्ती सुधारते.
  • पाल्यातील चोथ्याचे प्रमाण बद्धकोष्टता कमी करते.
  • अल्सरमध्ये उपयोगी.
  • शेवग्याचा पाला अँटिवायरल, अँटिबॅक्टेरीएल, अँटिफंगल आहे. या औषधी गुणधर्मामुळे शरीरातील जंतू संसर्ग नष्ट होऊन शरीर शुद्धीकरण होते. तसेच जखम भरून येण्यास देखील मदत होते.
  • मधुमेहात फायदेशीर.
  • लहान मुलांमधील कुपोषण टाळण्यास किंवा कमी करण्यास उपयोगी.

टीप ः शेवगा पावडर आहारात वापरण्यापूर्वी तज्ज्ञ डॉक्टरांचा सल्ला जरूर घ्यावा.

संपर्क ः माधुरी रेवणवार, ९४०३९६२०१४
(गृह विज्ञान विभाग, कृषी विज्ञान केंद्र सगरोळी, ता. बिलोली, जि. नांदेड) 


इतर अॅग्रो विशेष
कहर ‘कोरोना’चाकोरोना विषाणूच्या वाढत्या उद्रेकाने जगभर दहशतीचे...
नदी संवर्धनाचा केरळचा आदर्शकेरळ हे भारताच्या दक्षिण टोकाचे एक राज्य. अरबी...
शेतमजुराच्या मुलीने पटकावला ‘शिवछत्रपती...अकोला ः प्रबळ इच्छाशक्तीच्या जोरावर एका खेड्यातील...
साडेआठ हजार कोटी खर्चूनही 'जलयुक्त' फेल...मुंबई : फडणवीस सरकारची महत्त्वाकांक्षी जलयुक्त...
पीक विमा योजना यापुढे ऐच्छिक; केंद्र...नवी दिल्ली : केंद्र सरकारने शेतकऱ्यांना दिलासा...
राज्यात तापमानात चढ-उतार शक्यपुणे : राज्याच्या कमाल आणि किमान तापमानात वाढ...
सेंद्रिय धान्य महोत्सवातून हक्काची...तीन-चार वर्षांपासून कृषी विभागातर्फे पुणे येथे...
प्रयोगशीलतेने घडविली समृद्धी..अवर्षणग्रस्त कर्जत तालुक्यातील पाटेगाव (जि. नगर)...
राज्यासह देशात शिवजयंती उत्साहात साजरीपुणे : महाराष्ट्राचे आराध्य दैवत छत्रपती शिवाजी...
शिवरायांची भविष्यवेधी ध्येयधोरणेछत्रपती शिवाजी महाराजांच्या रूपाने रयतेचा राजा...
आपणच आपला करावा उद्धारशेती फायद्याची करायची असेल, तर शेतकऱ्यांनी एकत्र...
हवामानबदलाशी लढण्यासाठी एक हजार कोटी...पुणे ः जागतिक हवामानबदलाची समस्या संपूर्ण जगासमोर...
राज्यात उन्हाच्या झळा वाढल्यापुणे : राज्यात कमाल तापमानात मोठी वाढ झाल्याने...
कापसाचे ६४७ कोटींचे चुकारे थकीतअमरावती ः बाजारात दर कोसळल्याने महाराष्ट्र राज्य...
‘पणन’ची कापूस खरेदी उच्चांकी दिशेनेऔरंगाबाद : महाराष्ट्र राज्य कापूस उत्पादक पणन...
शिवजयंतीनिमित्त मिरवणुकीत ८५ स्वराज्यरथ...पुणे : ‘‘पुण्यात शिवजयंती महोत्सव समितीतर्फे आज...
सेवानिवृत्त पोलिस उपअधीक्षकाची...औरंगाबाद शहरापासून सुमारे बारा किलोमीटरवर...
कापूस उद्योगाचे चीनमध्ये पाच हजार कोटी...जळगाव ः देशातील सूत व कापूस गाठींचा मोठा खरेदीदार...
हमीदराने खरेदीसाठी तुरीचे संपूर्ण...वाशीम ः तुरीचे स्वतंत्रपणे पीक घेण्याची पद्धत...
पंधरा लाख कापूस गाठींची खानदेशातील...जळगाव ः कापसाची खेडा खरेदी मागील आठवड्यात...