agriculture story in marathi, onion and garlic management advisary | Agrowon

कांदा - लसूण पीक सल्ला

डॉ. शैलेंद्र गाडगे, डॉ. थंगासामी, डॉ. मेजर सिंह
शुक्रवार, 21 सप्टेंबर 2018

बहुतांश शेतकऱ्यांच्या शेतामध्ये खरीप कांदा पिकाची पुनर्लागवड होऊन पीक सुमारे १५ ते ४५ दिवसांचे झाले आहे. या महिन्यामध्ये रांगडा कांद्याची रोपवाटिका करणे आवश्यक आहे. काही शेतकऱ्यांनी आधीच रोपवाटिका केली होती, त्यांची रोपे पुनर्लागवडीसाठी तयार आहेत.

खरीप कांद्याच्या उभ्या पिकाकरिता
सध्या पावसाळी वातावरण दिसत आहे. सलग तीन दिवस पाऊस, ८५ टक्क्यांपेक्षा अधिक आर्द्रता आणि ढगाळ वातावरण राहिल्यास कांदा पिकावर करपा रोगाचा प्रादुर्भाव होऊ शकतो. तो टाळण्यासाठी शेतातील अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करून घ्यावा.

बहुतांश शेतकऱ्यांच्या शेतामध्ये खरीप कांदा पिकाची पुनर्लागवड होऊन पीक सुमारे १५ ते ४५ दिवसांचे झाले आहे. या महिन्यामध्ये रांगडा कांद्याची रोपवाटिका करणे आवश्यक आहे. काही शेतकऱ्यांनी आधीच रोपवाटिका केली होती, त्यांची रोपे पुनर्लागवडीसाठी तयार आहेत.

खरीप कांद्याच्या उभ्या पिकाकरिता
सध्या पावसाळी वातावरण दिसत आहे. सलग तीन दिवस पाऊस, ८५ टक्क्यांपेक्षा अधिक आर्द्रता आणि ढगाळ वातावरण राहिल्यास कांदा पिकावर करपा रोगाचा प्रादुर्भाव होऊ शकतो. तो टाळण्यासाठी शेतातील अतिरिक्त पाण्याचा निचरा करून घ्यावा.

  • रोग, कीड नियंत्रण ः  फवारणी प्रतिलिटर पाणी
  • करपा ः प्रोपिकोनॅझोल १.५ मिलि.
  • १५ दिवसांच्या अंतराने करपा व फुलकिडे नियंत्रण ­ः मॅन्कोझेब २.५ ग्रॅम अधिक मिथोमिल ०.८ ग्रॅम.
  • वरील दोन फवारणीनंतरही नियंत्रण न मिळाल्यास, १५ दिवसांनी ः प्रोफेनोफॉस १ मिलि अधिक हेक्झाकोनॅझोल १ ग्रॅम (टॅंक मिक्स)
  • पुनर्लागवडीनंतर ३० दिवस झाले असल्यास नत्र खताचा पहिला हप्ता आणि ४५ दिवस झाल्यानंतर नत्र खताचा दुसरा हप्ता द्यावा. (प्रमाण ः हेक्टरी २५ किलो). काही ठिकाणी नत्र खताची कमतरता दिसत असल्यास, युरिया १० ग्रॅम प्रतिलिटरप्रमाणे फवारणी घेऊन नत्राचा पुरवठा करावा.  
  • पुनर्लागवडीनंतर ४० ते ६० दिवसांनी खुरपणी करावी. ४५, ६० आणि ७५ दिवसांनंतर
  • फवारणीद्वारे सूक्ष्म अन्नद्रव्ये (प्रमाण ः सूक्ष्म अन्नद्रव्यांचे मिश्रण ५ मिलिप्रतिलिटर)

रांगडा कांदा रोपवाटिका
एक हेक्टर क्षेत्रासाठी पाच गुंठे रोपवाटिका पुरेशी असते. त्यासाठी अर्धा टन चांगले कुजलेले शेणखत मिसळून १ मीटर रुंद व १० ते १५ सेंमी उंच गादीवाफे तयार करावेत. तण नियंत्रणासाठी पेरणीपूर्वी
पेंडीमिथेलिन २ मिलि प्रतिलिटर या प्रमाणात फवारणी करावी.
बीजप्रक्रिया ः कार्बेन्डाझीम १ ते २ ग्रॅम प्रतिकिलो बियाणे.
मर रोग नियंत्रण ः ट्रायकोडर्मा व्हिरिडी १२५० प्रति हेक्टरी वापरावे.

  • प्रति ५ गुंठे रोपवाटिकेसाठी पेरणीपूर्वी नत्र, स्फुरद, पालाश ४ः१ः१ किलोप्रमाणे वापर करावा.
  • दोन ओळींमध्ये ५० मिमी किंवा ७५ मिमी अंतर ठेवून बियाण्याची लागवड करावी. त्यावर चांगले कुजलेले शेणखत पसरून बियाणे झाकावे. त्यानंतर हलके पाणी द्यावे.

रांगडा कांद्याच्या पुनर्लागवडीसाठी तयारी

  • नांगरणी करून, कुळवाच्या दोन पाळ्या देऊन ढेकळे फोडून जमीन भुसभुशीत करावी.
  • हेक्टरी १५ टन शेणखत किंवा ७.५ टन कोंबडी खत किंवा ७.५ टन गांडूळ खत जमिनीत चांगले मिसळून घ्यावे.
  • १२० सेंमी रुंद, १५ सेंमी उंच गादी वाफे तयार करावेत. दोन वाफ्यांमध्ये ४५ सेंमी इतके अंतर ठेवावे.
  • पुनर्लागवडीसाठी हेक्टरी ११० किलो नत्र, ४० किलो स्फुरद, ४० किलो पालाश खतांची शिफारस आहे. माती परीक्षणानंतर गंधकाचे प्रमाण जाणून घ्यावे. गंधकाचे प्रमाण हेक्टरी २५ किलोपेक्षा जास्त असल्यास हेक्टरी १५ किलो गंधक द्यावे, ते २५ किलोपेक्षा कमी असल्यास हेक्टरी ३० किलो गंधक देणे अपेक्षित आहे. त्याचे नियोजन करावे.
  • पुनर्लागवडीसाठी हेक्टरी ११० किलो नत्र, ४० किलो स्फुरद, ४० किलो पालाश खतांची शिफारस आहे. माती परीक्षणानंतर गंधकाचे प्रमाण जाणून घ्यावे. गंधकाचे प्रमाण हेक्टरी २५ किलोपेक्षा जास्त असल्यास हेक्टरी १५ किलो गंधक द्यावे, ते २५ किलोपेक्षा कमी असल्यास हेक्टरी ३० किलो गंधक देणे अपेक्षित आहे. त्याचे नियोजन करावे.
  • नत्र ४० किलो, संपूर्ण स्फुरद, संपूर्ण पालाश याप्रमाणे पुनर्लागवडीवेळी मात्रा द्याव्यात. उर्वरित नत्र खते दोन हप्त्यांत विभागून पुढे ३० आणि ४५ दिवसांनी द्यावीत.
  • ॲझोस्पिरीलम आणि स्फुरद विरघळवणारे जिवाणू (पीएसबी) प्रत्येकी ५ किलो प्रतिहेक्टर याप्रमाणे देण्याची शिफारस आहे.

डॉ. शैलेंद्र गाडगे, ०९९२२४९०४८३ (राष्ट्रीय कांदा, लसूण संशोधन संचालनालय, राजगुरुनगर, जि. पुणे)
गादीवाफ्यावरील  कांदा रोपवाटिका.

 


फोटो गॅलरी

इतर ताज्या घडामोडी
हिवाळी अधिवेशनात कर्जमाफी घोषणेची...पुणे : महाविकास आघाडीच्या किमान समान...
हिवाळी अधिवेशनात अंतिम आठवडा प्रस्तावच...मुंबई  ः येत्या सोमवारपासून नागपूर येथे सुरू...
गायीच्या दूध खरेदी दरात एक रुपयाने वाढपुणे  ः परराज्यांसह भुकटी उद्योगांकडून...
लाल कांद्याच्या दरात सुधारणा नाशिक  : दरवर्षीच्या प्रमाणे लाल कांद्याची...
सोलापूर जिल्ह्यातील नुकसानीपोटी मिळणार...सोलापूर  : ऑगस्टमध्ये आलेल्या महापुरात...
ठाकरे सरकारचे उद्यापासून पहिलेच अधिवेशनमुंबईः नागपूर येथील छोटेखानी हिवाळी अधिवेशनात...
ग्रासपेंटिंगच्या माध्यमातून...शिराढोण ः उस्मानाबाद जिल्ह्यातील निपाणी (ता. कळंब...
तनपुरे कारखाना चालावा ही जिल्हा बॅंकेची...नगर : "डॉ. बाबूराव तनपुरे सहकारी साखर कारखान्याची...
औरंगाबादमध्ये कांदा १२०० ते ८००० रुपये...औरंगाबाद : येथील कृषी उत्पन्न बाजार...
नांदेड, परभणी, हिंगोलीत नुकसानीपोटी ५७८...नांदेड : अवेळी पावसामुळे झालेल्या पिकांच्या...
कोल्हापुरात पुष्प प्रदर्शनास प्रारंभकोल्हापूर  : गार्डन्स क्लब आणि कोल्हापूर...
कळवण येथे शेतकरी संघटनेचे निर्बंधमुक्ती...नाशिक  : शेतकरी संघटनेचे संस्थापक शरद जोशी...
नुकसानीमुळे पीककर्जाकडे शेतकऱ्यांचा कल पुणे ः अतिपावसामुळे खरीप पिकांचे नुकसान...
सटाणा शहरात कचऱ्यापासून होणार...नाशिक : सटाणा शहराने स्वच्छतेच्या बाबतीत...
पुणे जिल्हा परिषद अध्यक्ष पदासाठी आज...पुणे ः पुणे जिल्हा परिषदेच्या अध्यक्ष पदासाठी...
औरंगाबाद, जालना, बीड जिल्ह्यांत कापूस...औरंगाबाद : आधी दुष्काळाचा ताण, त्यानंतर...
पुणे जिल्ह्यात ग्रामपंचायतींच्या...पुणे ः जिल्ह्यात पुढील वर्षी जुलै ते डिसेंबर २०२०...
काळ्या ज्वारीमुळे शासकीय खरेदीला ब्रेकअमरावती  ः अचलपूर खरेदी विक्री संघाला ज्वारी...
मराठवाड्यातील १४ लाख ५५ हजार हेक्‍टरवर...उस्मानाबाद : मराठवाड्यातील आठही जिल्ह्यांत १४ लाख...
अकोल्यात सोयाबीन पोचले ४१०० पर्यंतअकोला ः येथील कृषी उत्पन्न बाजार समितीत सोयाबीनला...