Agriculture success story in marathi, Introduction of new variety of wheat HD 3226 | Agrowon

उत्तर भारतासाठी गव्हाची नवी जात ‘एचडी ३२२६’

वृत्तसेवा
शुक्रवार, 8 नोव्हेंबर 2019

भारतीय कृषी संशोधन परिषदेने ‘एचडी ३२२६’ ही गव्हाची नवी जात एप्रिल २०१९ मध्ये प्रसारित केली होती. या जातीच्या गव्हामध्ये प्रथिनांचे प्रमाण अधिक असून, अन्य वाणांच्या तुलनेमध्ये रोगांसाठी अधिक प्रतिकारक आहे. गेल्या काही वर्षांमध्ये रोगांच्या प्रादुर्भावामुळे उत्पादकतेवर परिणाम होत असलेल्या उत्तर भारतासाठी - उत्तर पश्‍चिमी पठारी प्रदेश (पंजाब, हरियाना, दिल्ली, राजस्तान - कोटा आणि उदयपूर विभाग वगळता), पश्‍चिम उत्तर प्रदेश (झांसी वगळता), जम्मू आणि कथुआ जिल्हा, हिमाचल प्रदेशातील उना आणि पौन्ता खोरे, उत्तराखंड (तराई प्रदेश) येथील सिंचनाखालील बागयती क्षेत्र आणि वेळेवर पेरणीसाठी प्रसारित केले आहे.

भारतीय कृषी संशोधन परिषदेने ‘एचडी ३२२६’ ही गव्हाची नवी जात एप्रिल २०१९ मध्ये प्रसारित केली होती. या जातीच्या गव्हामध्ये प्रथिनांचे प्रमाण अधिक असून, अन्य वाणांच्या तुलनेमध्ये रोगांसाठी अधिक प्रतिकारक आहे. गेल्या काही वर्षांमध्ये रोगांच्या प्रादुर्भावामुळे उत्पादकतेवर परिणाम होत असलेल्या उत्तर भारतासाठी - उत्तर पश्‍चिमी पठारी प्रदेश (पंजाब, हरियाना, दिल्ली, राजस्तान - कोटा आणि उदयपूर विभाग वगळता), पश्‍चिम उत्तर प्रदेश (झांसी वगळता), जम्मू आणि कथुआ जिल्हा, हिमाचल प्रदेशातील उना आणि पौन्ता खोरे, उत्तराखंड (तराई प्रदेश) येथील सिंचनाखालील बागयती क्षेत्र आणि वेळेवर पेरणीसाठी प्रसारित केले आहे. या वाणाला ‘पुसा यशस्वी’ या नावाने ओळखले जाते.

वैशिष्ट्ये ः
१) रोग प्रतिकारकता

  • पिवळा, तपकिरी आणि काळ्या करपा रोगांसाठी तीव्र प्रतिकारक.
  • भुरी, ओंब्या खराब होणे, गळून पडणे यासाठी प्रतिकारक.

२) उत्पादन ः
सरासरी उत्पादन ५७.५ क्विंटल प्रति हेक्टर
जनुकीय उत्पादन क्षमता ७९.६० क्विंटल प्रति हेक्टर.
३) दर्जा निकष ः

  • उच्च प्रथिनांचे प्रमाण १२.८ टक्के सरासरी. (अन्य जातींच्या HD२९६७ मध्ये १२.३ टक्के, तर HD३०८६ मध्ये ११.३ टक्के तुलनेमध्ये ते अधिक आहे.)
  • उच्च कोरडे आणि ओले ग्लुटेन
  • दाणे दिसण्यास आकर्षक
  • सरासरी जस्ताचे प्रमाण ३६.८ पीपीएम
  • या गव्हाचा ग्लुटेन १ निर्देशांक १० म्हणजेच आदर्श असून, ब्रेडच्या दर्जा सर्वाधिक (६.७) आणि ब्रेडच्या लादीचा आकार हा विविध उत्पादकांसाठी योग्य आहे.

व्यवस्थापन वैशिष्ट्ये ः

  • सिंचित क्षेत्रामध्ये वेळेवर पेरणीसाठी शिफारस.
  • बियाणे प्रमाण (किलो प्रति हेक्टर) ः १००
  • पेरणीचा कालावधी ५ ते २५ नोव्हेंबर
  • खताचे प्रमाण (किलो प्रति हेक्टर) ः नायट्रोजन १५० (युरिया @२५५ किलो / हे); स्फुरद ८० (डीएपी @ १७५ किलो /हे), पालाश ६० (एमओपी @ १०० किलो / हे.)
  • खते देण्याची वेळ ः १/३ नत्र, संपूर्ण स्फुरद आणि पालाश पेरणीवेळी द्यावे. उर्वरित विभागून पहिल्या आणि दुसऱ्या सिंचनावेळी द्यावे.
  • सिंचन ः पहिले सिंचन पेरणीनंतर २१ दिवसांनी आणि त्यानंतर पुढील सिंचन आवश्यकतेनुसार.
  • अधिक उत्पादकतेसाठी ः या गव्हाची पेरणी ऑक्टोबरच्या दुसऱ्या पंधरवाड्यात करावी.

नव्या गहू जातींमध्ये प्रथिनांचे प्रमाण अधिक असून, त्यामुळे निर्यातीचे प्रमाण वाढण्यास मदत होईल. या रब्बी हंगामामध्ये शेतकऱ्यांना बियाणे उपलब्ध होण्यासाठी इरी संस्थेने हरियाना आणि पंजाब येथील ४० खासगी बियाणे उत्पादकांची करार केला आहे.
- राजबीर यादव, प्रमुख शास्त्रज्ञ, जनुकशास्त्र विभाग, आयएआरआय.
 


इतर ताज्या घडामोडी
शेतकऱ्यांचा उदरनिर्वाह असलेले उद्योग का...नाशिक : शासन नवीन उद्योगांची घोषणा करत आहे. मात्र...
देवळा तालुक्यात युरिया टंचाईनाशिक : देवळा तालुक्यात हंगामाच्या सुरुवातीला...
अंदरसूल उपबाजारात उन्हाळ कांदा आवकेत वाढनाशिक : वैजापूर (जि. औरंगाबाद) येथील बाजार...
खानदेशात पेरणी ९० टक्‍क्‍यांवरजळगाव ः खानदेशात पेरणी जवळपास पूर्ण होत आली आहे....
अकोला : गतहंगामातील पीक विम्यापासून...अकोला ः गेल्या हंगामात शेतकऱ्यांनी काढलेल्या...
सोयाबीन बियाणेप्रकरणी शासनाने मदत...अकोला ः जिल्ह्यात प्रत्येक तालुक्यात पेरणीनंतर...
औरंगाबाद जिल्ह्यात मागणीच्या तुलनेत आला...चिते पिंपळगाव, जि. औरंगाबाद : येथील कृषी सेवा...
सांगली जिल्ह्यात पीक कर्जवाटपात...सांगली ः जिल्हा बॅंकेने जूनअखेर ६६.८२ टक्के...
खानदेशात मुसळधार पावसाने जमिनी खरडल्याजळगाव ः खानदेशात मागील २० ते २२ दिवसांमध्ये अनेक...
तुळसवडेतील शेतात ‘रयत क्रांती संघटने’चे...राजापूर, जि. रत्नागिरी : कोरोनामुळे  ...
खतांची साठेमारी करणाऱ्यांवर कारवाई...नागपूर : जिल्ह्यात युरियाचा मुबलक साठा उपलब्ध आहे...
सांगली बाजार समितीतील सौदे राहणार चार...सांगली ः जिल्ह्यातील ग्रामीण आणि शहरी भागात...
पाचोरा बाजार समितीत लिलाव बंदजळगाव ः जळगाव, पाचोरा व अमळनेरात आठवडाभर...
सोलापुरात पीक विम्यात सुर्यफुलाचा...मंगळवेढा, जि. सोलापूर  ः पंतप्रधान पीक विमा...
नागपुरात सोयाबीन क्षेत्रात १२ हजार...नागपूर : कापूस शेतीत मजुरांची तसेच विक्रीत...
परभणी जिल्ह्यात आतापर्यंत १६.६० टक्केच...परभणी : जिल्ह्यातील सार्वजनिक, खासगी, सहकारी...
परभणी जिल्ह्यात गरजेवेळी युरियाचा तुटवडापरभणी : जिल्ह्यात यंदाच्या खरीप हंगामात युरिया...
शेतकऱ्यांनो, सेंद्रिय शेतीकडे वळा ः...परभणी : ‘‘अनेक पिकांचे देशी वाण मानवासाठी...
`व्हर्च्युअल गॅलक्‍सी'च्या देणेबाकीवर,...सोलापूर  : सोलापूर जिल्हा मध्यवर्ती सहकारी...
मराठा आरक्षणाला अंतरिम स्थगिती देण्यास...मुंबई  : मराठा आरक्षणाला विरोध करणाऱ्यांनी...