agrowon news in marathi, citrus estate only on paper, Maharashtra | Agrowon

‘सिट्रस इस्टेट’ कागदावरच
विनोद इंगोले
शुक्रवार, 13 जुलै 2018

संत्र्याच्या शास्त्रोक्‍त व्यवस्थापनातूनच उत्पादकता वाढणार असून, त्याकरिता सिट्रस इस्टेटची गरज आहे. द्राक्षामध्ये अनेक वाण निर्माण झाले, पण संत्र्याचे आजही एकच वाण आहे. संस्था नवे निर्यातक्षम संत्रा वाण देण्यात अपयशी ठरल्या आहेत. 
- श्रीधर ठाकरे, कार्यकारी संचालक, महाऑरेंज, नागपूर

नागपूर ः वर्षभरापूर्वी अर्थसंकल्पात दहा कोटी रुपयांची तरतूद करण्यात आलेल्या विदर्भातील तीन सिट्रस इस्टेट कागदावरच असल्याने त्या प्रत्यक्षात कधी येणार याकडे संत्रा उत्पादकांचे लक्ष लागले आहे. नागपूर, अमरावती, वर्धा या तीन जिल्ह्यांत सिट्रस इस्टेटची घोषणा सरकारने केली होती. 

देशात नऊ लाख हेक्‍टर तर विदर्भात सुमारे दीड लाख हेक्‍टरवर संत्रा लागवड आहे. विदर्भातील हे मुख्य फळपीक असताना पंजाबच्या तुलनेत महाराष्ट्राची संत्रा उत्पादकता तब्बल १५ टन प्रती हेक्‍टरने कमी आहे. राष्ट्रीय स्तरावरील लिंबूवर्गीय फळसंशोधन संस्था तसेच डॉ. पंजाबराव देशमुख कृषी विद्यापीठात लिंबूवर्गीय फळ संशोधन केंद्र असताना या दोन्ही संस्था गेल्या अनेक वर्षात नवे वाण व उत्पादकता वाढीसाठी पूरक तंत्रज्ञान देण्यात अपयशी ठरल्या.

परिणामी पंजाबच्या धर्तीवर तंत्रज्ञानापासून मार्केटिंगपर्यंत व्यवस्थापन करणाऱ्या सिट्रस इस्टेटची मागणी होऊ लागली. सरकारने गेल्या वर्षीच्या अर्थसंकल्पात ती मान्य करीत दहा कोटी रुपयांची तरतूद केली. अमरावती, नागपूर व वर्धा जिल्ह्यात या सिट्रस इस्टेट प्रस्तावित आहेत. परंतू कागदावरील या सिट्रस इस्टेटच्या उभारणीसंदर्भात कोणत्याच हालचाली वर्षभरात झाल्या नसल्याने संत्रा उत्पादकांमध्ये अस्वस्थता वाढीली आहे. 

पंजाबमधील सिट्रस इस्टेट
उपसंचालक दर्जाच्या एका अधिकाऱ्याच्या नियंत्रणात पंजाबमध्ये सिट्रस इस्टेटचे काम चालते. दहा हजार हेक्‍टरसाठी एक सिट्रस इस्टेट त्या ठिकाणी आहे. दहा एकर जागा याकरीता दिलेली आहे. एका सिट्रस इस्टेटकरीता सुरवातीला वर्षाकाठी आठ कोटी रुपयांची तरतूद केली जात होती. त्यात आता वाढ करण्यात आल्याचे सूत्रांनी सांगीतले. रोपांची विक्री, तज्ज्ञांचा पगार व इतर व्यवस्थापनावर या पैशाचा खर्च होतो. या माध्यमातून संत्र्याचे शास्त्रोक्‍त व्यवस्थापन होत असल्याने किन्नोची उत्पादकता २२ टन प्रती हेक्‍टरपर्यंत पोचली तर नागपुरी संत्र्याची आजही सात टन प्रती हेक्‍टर इतकीच आहे. 

प्रतिक्रिया
नागपूर जिल्ह्यातील सुसंदरी, अमरावती जिल्ह्यातील मोर्शीनजीकच्या शासकीय रोपवाटिकेची जागा तर वर्धा जिल्ह्यातही कृषी विभागाच्या शासकीय नर्सरीतच सिट्रस इस्टेट निश्चित करण्यात आल्या आहेत. . कृषी आयुक्‍तालय स्तरावर आराखडा तयार असून लवकरच त्याची अंमलबजावणी होईल. चाळीसगाव (जि. जळगाव) येथे देखील सिट्रस इस्टेट उभारणीची चाचपणी केली जात आहे. 
- विजय कुमार, अपर मुख्य सचिव (कृषी)

इतर अॅग्रो विशेष
अनुदान अर्जांना १०० टक्के पूर्वसंमती...पुणे : कृषी विभागाच्या विविध योजनांमधील...
गुरुवारपासून पावसाचा जोर वाढणारपुणे : काहीशी विश्रांती घेतल्यानंतर अरबी...
कीडनाशके विक्री पात्रतेचा तिढा सुटलापुणे : देशात कीडनाशके विक्रीसाठी शैक्षणिक...
‘अमूल’कडून राज्यात कडवे आव्हानपुणे : राज्याच्या दूध उद्योगात ‘अमूल’चा होत...
मॉन्सूनचा मुक्काम लांबणारपुणे : निम्मा सप्टेंबर उलटूनही परतीच्या...
अकोला जिल्ह्यात हजारो हेक्टर शेती नापेरअकोला ः अनियमित पावसाचा यंदा खरिपाला मोठा फटका...
नाशवंत शेतमालाचे नुकसान टाळण्यासाठी...पुणे : राज्यातील नाशवंत शेतमालाचे काढणीपश्‍चात...
शेतमाल प्रक्रिया उद्योगातून मिळाला...नांदेड जिल्ह्यातील बहाद्दरपुरा (ता. कंधार) येथील...
कुक्कुटपालनातून मिळाली स्वयंपूर्णतापरिसरातील बाजारपेठेची मागणी लक्षात घेऊन वळके...
अंगावर काटा येणारच!देशाचे पंतप्रधान नरेंद्र मोदी मधुरेमध्ये दाखल...
कामाच्या दर्जात तडजोड न स्वीकारणारा...सर विश्वेश्वरय्या यांच्या कामाची मुहूर्तमेढ धुळे...
कांदा दरवाढीचा कल कायम राहणारपुणे : केंद्र सरकारकृत एमएमटीसी या ट्रेडिंग...
साखर निर्यातीची अधिसूचना अखेर जारीपुणे : देशातील भरमसाठ साखरेचा साठा बघता ६० लाख टन...
जोर काहीसा ओसरला; मंगळवारपासून पावसाची...पुणे : राज्याच्या अनेक भागात पावसाचा जोर काहीसा...
पूरस्थितीवर मात करण्यासाठी शाश्वत...मुंबई: जागतिक बँक आणि एडीबी (एशियन डेव्हलपमेंट...
दरवर्षी १०० गावे आदर्श करणार ः...पुणे  : राज्याच्या ग्रामविकासाला आदर्श गाव...
‘समृद्धी’साठी २८ हजार कोटींचे कर्ज...मुंबई: मुंबई-नागपूर समृद्धी महामार्ग या...
निर्यातक्षम गुणवत्तेच्या पेरूचे उत्पादनसातारा जिल्ह्यातील नागठाणे येथील कृषिभूषण मनोहर...
बुके, हारांसह फूल ‘डेकोरेशन’ झाला सक्षम...नाशिक जिल्ह्याने फूल सजावटीच्या व्यवसायातही आघाडी...
ग्रामपंचायतींना मिळाला कृषी कक्षपुणे : राज्यातील साडेअकरा हजार कृषी सहायकांना...