Farmer Agricultural News Small land holder farmers become in trouble Sangli Maharashtra | Agrowon

आम्हा ओढ भाकरीची; आमचं कुठलं आलंय पॅकेज : अल्प भूधारक शेतकऱ्यांची प्रतिक्रिया

ज्ञानदेव मासाळ
शनिवार, 23 मे 2020

सांगली : ‘कोरोना’च्या पार्श्वभूमीवर उद्योग, व्यापार, व्यवसाय, शेती, शेतकरी अशा सर्वांसाठी जाहीर केलेल्या पॅकेजचा सध्या जोरदार बोलबाला आहे. मात्र १० गुंठ्यापासून अर्धा एकरापर्यंत जमिनीच्या तुकड्यावर गुजराण करणारे अल्पभूधारक शेतकरी मोठ्या संख्येने आहेत. चिपट्या मापट्याने आपला शेतीमाल गावच्या बाजारात विकून आपल्या कुटुंबाच्या भाकरीची तजवीज करणारे शेतकरी या पॅकेजमध्ये कुठे असणार आहेत हा प्रश्न कायम आहे. सध्या बाजारात जाऊन शेतीमाल विकणे थांबल्याने या वर्गाचे पोटाला चिमटे काढणे सुरू आहे. कोणत्याही पॅकेजचा गवगवा यांच्यापर्यंत पोहोचत नसल्याने या वर्गाला पॅकेजचं देणं-घेणं नाही, अशी स्थिती आहे. प्रशासनाने जीवनावश्यक वस्तू विकायला व्यापारी नेमले असून त्यांचा व्यवसाय मात्र सुरु आहे. तो ही या वर्गाकडून मातीमोल दराने शेतमाल खरेदी करूनच. 

सांगली : ‘कोरोना’च्या पार्श्वभूमीवर उद्योग, व्यापार, व्यवसाय, शेती, शेतकरी अशा सर्वांसाठी जाहीर केलेल्या पॅकेजचा सध्या जोरदार बोलबाला आहे. मात्र १० गुंठ्यापासून अर्धा एकरापर्यंत जमिनीच्या तुकड्यावर गुजराण करणारे अल्पभूधारक शेतकरी मोठ्या संख्येने आहेत. चिपट्या मापट्याने आपला शेतीमाल गावच्या बाजारात विकून आपल्या कुटुंबाच्या भाकरीची तजवीज करणारे शेतकरी या पॅकेजमध्ये कुठे असणार आहेत हा प्रश्न कायम आहे. सध्या बाजारात जाऊन शेतीमाल विकणे थांबल्याने या वर्गाचे पोटाला चिमटे काढणे सुरू आहे. कोणत्याही पॅकेजचा गवगवा यांच्यापर्यंत पोहोचत नसल्याने या वर्गाला पॅकेजचं देणं-घेणं नाही, अशी स्थिती आहे. प्रशासनाने जीवनावश्यक वस्तू विकायला व्यापारी नेमले असून त्यांचा व्यवसाय मात्र सुरु आहे. तो ही या वर्गाकडून मातीमोल दराने शेतमाल खरेदी करूनच. 

२१ मार्चपासून देश लॉकडाउन आहे. या दरम्यान उद्योग, व्यवसाय, दळणवळण ठप्प झाले आहे. यात एकच घटक राबतोय तो म्हणजे शेतकरी. त्याने पिकवलेला माल शहरात विक्रीला जातोय पण तो बहुतांश व्यापाऱ्यांच्या माध्यमातूनच. काही ठिकाणी स्वतः शेतकऱ्यांनी थेट विक्रीचे प्रयोग केलेत पण तेही तोकडेच. दर आठवड्यातून एकदा-दोनदा पाटी, डालगं, बुट्ट, पिशवीतून आपला शेतमाल विकायला घेऊन जाणाऱ्यांचा बाजार मात्र बंद पडला आहे. आजघडीला काही जिल्ह्यांतील नियम थोडे शिथिल झाले असले तरी अशा बाजारांना मात्र कोठेही परवानगी नाही.

जिल्हा, तालुक्याच्या ठिकाणांसह मोठ्या गावात आठवडी बाजार भरतात. या बाजारात छोटे शेतकरी कडधान्ये, धान्य, विविध प्रकारच्या डाळी, हंगामी फळे, मेथी, कोथिंबीर, करडई, घोळ असा भाजीपाला, अंडी, कोंबडी, वर्षात एखाद-दुसरे शेळीचे-मेंढीचे करडू विक्रीला घेऊन जातात. मापट्या - चिपट्याने, पेंढीने, डझनाने, तागडीत जोकूनवर वजनाला भारी करून अशी माल विक्री होत असते. तसेच बागायतदारांकडून शेतीमाल विकत घेऊन माळवं विकायला बाजारात आणणाऱ्यांची संख्याही मोठी आहे.

या शेतकऱ्यांचे अर्थकारण आठवडे बाजारांभोवतीच फिरतंय. आता हे बाजारचं थांबल्याने यांचे भाकरीचे गणित कोलमडले आहे. बाजारात सकाळपासून संध्याकाळपर्यंत बसून दिवसाकाठी अडीचशे ते पाचशे रुपयांपर्यंत कमाई होते. या तुटपुंज्या कमाईवरच त्यांची गुजराण होत असते.

या एवढ्याशा बाजाराकरिता सुद्धा खाजगी सावकाराकडून कर्ज काढून शेतीमाल खरेदी करून विकायला आणणारा वर्गही मोठा आहे. हे सावकार या शेतकऱ्यांना दहा टक्क्यांपर्यंत व्याज आकारतात. आता या कर्जाची सरकार दरबारी नोंद नसेल, त्यामुळे इथे कुठल्या पॅकेजचे निशाण असणार नाही. तातडीने ‘कोरोना’ संपावा आणि बाजार पुन्हा सुरु व्हावा, अशी माफक अपेक्षा या वर्गाची आहे. सरकार या वर्गाला कोणत्यातरी पॅकेजमध्ये समाविष्ट करेल का हा प्रश्न मात्र कायमच राहतो. 
 


इतर ताज्या घडामोडी
शैक्षणिक वर्ष जूनपासूनच : मुख्यमंत्री...मुंबई : ‘‘शिक्षण हे जीवनावश्यक आहे ते...
राज्यात नवे २४८७ रुग्ण; सध्या ३४,४८०...मुंबई : राज्यात आज दिवसभरात २४८७ नवीन रुग्णांचे...
परवानगी नसलेल्या एचटीबीटी बियाण्यांचा...अमरावती ः घरपोच बियाणे वाटपाच्या माध्यमातून...
लोकांना पूर धोक्‍याची जाणीव करुन द्या ः...भंडारा ः वैनगंगा नदी तसेच इतर नदीकाठावरील खोलगट...
गोंधळी शिवारात ६२ हजारांचा एचटीबीटी...यवतमाळ ः कृषी विभागाच्या पथकाने अमरावती, यवतमाळ...
प्रतिबंधित क्षेत्राबाहेरील यंत्रमाग...मालेगाव, जि. नाशिक : ‘‘लॉकडाऊनमुळे यंत्रमागाची...
टोळधाड प्रादुर्भावग्रस्त क्षेत्राला...भंडारा ः भंडारा जिल्ह्यातील टोळधाड...
शेतकऱ्यांनी डिजिटल व्यासपीठाचा वापर...पुणे ः कोरोनामुळे शेतीक्षेत्राचे चित्र बदलणार आहे...
नांदेड जिल्ह्यात पाच हजारावर...नांदेड : किमान आधारभूत किंमत खरेदी योजनेअंतर्गंत...
विदर्भ राज्य आंदोलन समितीचे ७ जूनला...अकोला ः कोरोनामुळे उद्योगधंदे, व्यापार, शेती,...
‘कुकडी’चे उन्हाळी आवर्तन सहा जूनला...नगर : ‘कुकडी’च्या उन्हाळी आवर्तनासाठी पुणे येथे...
नगर अर्बन बॅंकेला चाळीस लाखांचा दंडनगर : नगर अर्बन को-ऑपरेटिव्ह बॅंकेला रिझर्व्ह...
नांदेडमधील कापूस संशोधन केंद्रात...नांदेड : वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी...
‘सोयाबीन लागवड तंत्रज्ञान व प्रक्रिये’...परभणी : वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठातील...
दोन वाहनांतील कापूस घेण्याचे आदेश द्या...परभणी : भारतीय कापूस महामंडळाच्या (सीसीआय) मानवत...
दुग्ध व्यवसायाने घराला आधारशेतीपूरक व्यवसायामध्ये दुग्ध व्यवसाय पूर्वीपासूनच...
पंतप्रधान मोदी यांच्याकडून संशोधक...नाशिक : जिल्ह्यातील वऱ्हाणे (ता.बागलाण) येथील...
ग्रामविकास विभागामार्फत मोफत आर्सेनिक...कोल्हापूर  : नागरिकांची रोगप्रतिकारक शक्ती...
कापसाच्या वाती करून शासनाची आरती...अमरावती  ः पूर्व विदर्भातील पांढऱ्या...
एचटीबीटीबाबत केंद्र सरकारकडे पाठपुरावा...नागपूर  ः एचटीबीटीचा विषय केंद्र सरकारच्या...