Farming Agricultural News Marathi Sunanda Bhagvat gives support to hundreds of girls Nagar Maharashtra | Agrowon

सुनंदाताई भागवत बनल्यात शेकडो मुलींचा आधार

सुर्यकांत नेटके
रविवार, 8 मार्च 2020

नगर ः त्यांच्या घरची परिस्थिती सर्वसामान्य. मात्र, सामाजिक कामात त्यांनी स्वतःला वाहून घेतले आणि जेमतेम पहिली शिकलेल्या  सुनंदाताई भागवत संगमनेर तालुक्यातील दुष्काळग्रस्त भागातील शेकडो मुलींसाठी आधार बनल्या. दुष्काळग्रस्त भागात शाळा, मुलींचे वसतिगृह  सुरू करून या माध्यमातून आत्तापर्यंत त्यांनी चारशेपेक्षा अधिक मुलींना स्वखर्चाने शिकवून स्वयंपूर्ण केले आहे. बारा अनाथ मुलींचा सांभाळ करून स्वखर्चाने विवाह करून दिले आहेत.

नगर ः त्यांच्या घरची परिस्थिती सर्वसामान्य. मात्र, सामाजिक कामात त्यांनी स्वतःला वाहून घेतले आणि जेमतेम पहिली शिकलेल्या  सुनंदाताई भागवत संगमनेर तालुक्यातील दुष्काळग्रस्त भागातील शेकडो मुलींसाठी आधार बनल्या. दुष्काळग्रस्त भागात शाळा, मुलींचे वसतिगृह  सुरू करून या माध्यमातून आत्तापर्यंत त्यांनी चारशेपेक्षा अधिक मुलींना स्वखर्चाने शिकवून स्वयंपूर्ण केले आहे. बारा अनाथ मुलींचा सांभाळ करून स्वखर्चाने विवाह करून दिले आहेत. विशेष म्हणजे, सामाजिक कामाच्या जोरावर जिल्हा परिषद सदस्य, पाणी संस्थेच्या अध्यक्ष आणि सरपंचपद भूषविणाऱ्या सुनंदाताई वयाच्या ६५व्या वर्षी  पदवीधर झाल्या असून, महिला आणि तरुणींसाठी आदर्श ठरल्या आहेत.   

संगमनेर तालुक्यातील नांदूर खंदरमाळ सारख्या दुर्गम भागात वयाची सत्तरी ओलांडलेल्या सुनंदाताई गहिनाजी भागवत यांचे काम गावो गावी चर्चिले जात आहे. नांदुर खंदरमाळच्या बिनविरोध सरपंच असलेल्या सुनंदाताई यांचा जन्म १९४८ मध्ये पुणे जिल्ह्यातल्या बोरी शिरोली (ता. जुन्नर) येथे झाला. जन्म जरी बोरी शिरोली येथे झाला असला तरी, वडिलांच्या नोकरीमुळे बालपण मुंबईत गेले. शाळेत पहिलीतला प्रवेशही मुंबईतच. मात्र एक दिवस शेजारी राहणारी एक मुलगी बेपत्ता झाल्याने, त्यांच्या बालमनावर भीतीचा पगडा बसला,  त्यात घाबरलेल्या आई-वडिलांनी त्यांची शाळा बंद केली ती कायमचीच. मात्र शाळा शिकल्या नसल्या तरी त्यांना आईने पक्की अक्षर ओळख करून दिली.

साठ वर्षांपूर्वीच्या काळात बालविवाह सर्वमान्य होते, तत्कालीन रुढीप्रमाणे वयाच्या १२ वर्षी नांदूर खंदरमाळच्या गहिनाजी भागवत यांच्याबरोबर त्यांचा विवाह झाला. पती मुंबईत नोकरीला असल्याने, माहेर, सासर मुंबईतच. मात्र १९७५ मध्ये भागवत दांपत्य नांदुर खंदरमाळला  परतले. गावी आल्यानंतर सुनंदाताईंनी सामाजिक कामांत झोकून देत महिला विकासासाठी काम करण्याला सुरुवात केली.

गावातील १५० महिलांना एकत्र करून मदतीने जिल्ह्यातील पहिली महिलांद्वारे संचलित केली जाणारी पाणी पुरवठा योजना सुरू केली. गावातील मुलांसोबत मुलींनाही माध्यमिक शिक्षणासाठी दूर जावे लागत असल्याने १३ जून १९८९ मध्ये त्यांनी महिलांच्या मदतीने नांदुर खंदरमाळ येथे भगवती माता विद्यालय या शाळेची स्थापना केली. १३ जून १९९० मध्ये मुलींच्या शिक्षणाच्या सोईसाठी स्वतःची जमीन दान देऊन वसतिगृह सुरू केले. त्यात अनाथ, गरीब कुटुंबातील मुलींना प्रवेश देऊन त्यांचे संपूर्ण शिक्षण स्वखर्चाने व लोकवर्गणीतून करून देऊ लागल्या. आत्तापर्यंत वसतिगृहातून ४०० पेक्षा अधिक अनाथ, गरीब कुटुंबांतील मुलींना स्वयंपूर्ण केले आहे. बारा अनाथ मुलींचे स्वखर्चाने विवाह लावून दिले आहेत. त्यांनी शिकवलेल्या अनेक मुली उच्च शिक्षित होऊन नोकरी, व्यवसायात स्थिरावल्या आहेत.

सध्या त्यांच्या वसतिगृहात ४३  मुली शिकतात. शासनाकडून प्रतिदिन ३० रुपयांप्रमाणे ३० मुलींसाठी भत्ता मिळतो. उर्वरित सर्व खर्च त्या स्वतः करतात. मुलींच्या शिक्षण, वसतिगृहात अधिकचा खर्च भागवण्यासाठी त्यांनी पंधरा वर्षांपासून कुक्कुटपालन व्यवसाय सुरू केला आहे. देणगीदारांचीही त्यांना मदत होते. 

लोकांनीच दिला पदाचा सन्मान
सुनंदाताई भागवत १९९२ ते १९९७ या काळात साकुर गटातून जिल्हा परिषदेवर निवडून गेल्या. १९९४ ते २००० या काळात त्यांनी दोन वेळा सहकारी सेवा संस्थेची पहिली महिला अध्यक्ष  होण्याचा मान मिळवला. आता गावाने त्यांच्यावर विश्वास दाखवून त्यांना २०१४ पासून गावच्या सरपंचपदावर बिनविरोध विराजमान केलेय. गाव पातळीवर पदासाठी संघर्ष करावा लागतो. सुनंदाताई यांनी समाजात केलेल्या कामांमुळे लोकांनीच त्यांना पदाचा सन्मान दिलाय. 

...अन् सुनंदाताई पदवीधर झाल्या
अनेक वर्षे मुंबईत राहूनही शिक्षण घेता आले नाही, यांची त्यांना कायम खंत असायची. अवघे पहिलीपर्यंत शिक्षण झालेल्या सुनंदाताई वयाच्या ६४व्या वर्षी यशवंतराव चव्हाण मुक्त विद्यापीठात प्रवेश घेऊन जिद्दीने बीएची पदवी मिळवत पदवीधर झाल्या. त्यांच्या समाजकार्याची दखल घेत त्यांचा राज्य शासनाचा सावित्रीबाई फुले, जिजामाता कृषिभूषण, वीरांगना सावित्रीबाई  फुले, तर नेपाळ देशाने रमाबाई आंबेडकर पुरस्काराने गौरव केला आहे. 


इतर महिला
मुलींना मिळाली जिल्हाधिकारी, पोलिस...बुलडाणा  ः राज्यात जागतिक महिला दिनानिमित्त...
सुनंदाताई भागवत बनल्यात शेकडो मुलींचा...नगर ः त्यांच्या घरची परिस्थिती सर्वसामान्य. मात्र...
राज्यातील चौदा टक्के शेतीक्षेत्राची ‘ती...पुणे: एकविसाव्या शतकात सर्वच क्षेत्रांत महिलांचा...
‘त्या’ पस्तीस जणींचा ‘ते’ बनलेत आधारकोल्हापूर : ‘त्या’ पस्तीस जणींचा ''ते'' गेल्या...
महिला बचत गटाच्या माध्यमातून शेती, पूरक...नांदेड ः जिल्ह्यातील महिला स्वंयसहाय्यता गटांच्या...
आहारातील अंड्याचे महत्त्व..मानवी आहारामध्ये हजारो वर्षांपासून अंड्यांचा...
बहुगुणी नारळपूजाअर्चा, सणवार, लग्नकार्य, बारसे, डोहाळेजेवण...
रानमेवा प्रक्रियेतून साधली आर्थिक प्रगतीकोल्हापूर जिल्ह्याच्या शाहूवाडी तालुक्यातील...
बचत गटांच्या उत्पादनांचा ‘रुरल मार्ट’परभणी ः महिला आर्थिक विकास महामंडळाअंतर्गत परभणी...
..ही आहेत दुधातील आरोग्यदायी खनिजेदुधामधून मिळणारे कॅल्शिअम हे हाडे व दात मजबूत...
आरोग्यदायी आले, सुंठ पावडरमहिलांना आले आणि सुंठ पावडर परिचित आहे. ओल्या...
आरोग्यदायी शेवगा पावडरलहान मुलांच्या हाडांची वाढ योग्य प्रमाणात...
महिला गटांमुळे मिळाली प्रगतीची दिशानांदेड जिल्ह्यातील सगरोळी (ता. बिलोली) येथील...
शेती, पूरक उद्योग अन् आरोग्याचा जागरशेतकरी आणि ग्रामीण महिलांच्या जीवनात आश्वासक बदल...
गुणकारी डाळिंबडाळिंब हे अत्यंत गुणकारी फळ असून भारतात सर्वत्र...
जमिनीची सुपीकता जपत पीक उत्पादनात...नाशिक जिल्ह्यातील कारसूळ (ता. निफाड) येथील संकिता...
थकवा, अशक्‍तपणावर शतावरी गुणकारीशतावरी ही औषधी वनस्पती सर्वांनाच सुपरिचित आहे....
फळबाग, भाजीपाला शेतीतून मिळविली आर्थिक...शेतीचा कोणताच अनुभव नसताना कुऱ्हा (ता. तिवसा, जि...
ग्रामीण महिलांच्या समृद्धीचा महामार्गराज्यातील महिला बचतगट वेगवेगळ्या लघूउद्योगाच्या...
जीवनसत्त्व, क्षार घटकांचा पुरवठा करणारे...अंजिरामध्ये ओमेगा ३ आणि ओमेगा ६ हे घटक मुबलक...