Marathi Agri agricultural News After the court's role The quality control inspector shuddered pune Maharashtra | Page 2 ||| Agrowon

न्यायालयाच्या भूमिकेनंतर गुणनियंत्रण निरीक्षक हादरले

टीम अॅग्रोवन
गुरुवार, 9 जुलै 2020

पुणे  : बियाण्यांमध्ये शेतकऱ्यांच्या वर्षानुवर्षे होत असलेल्या फसवणुकीवर नेहमीच वरवर भूमिका घेणाऱ्या कृषी खात्याच्या गुणनियंत्रण यंत्रणेचा कारभार थेट न्यायालयानेच चव्हाट्यावर आणला आहे. औरंगाबाद खंडपीठाच्या कठोर भूमिकेमुळे गुणनियंत्रण निरीक्षक चांगलेच हादरले आहेत.

पुणे  : बियाण्यांमध्ये शेतकऱ्यांच्या वर्षानुवर्षे होत असलेल्या फसवणुकीवर नेहमीच वरवर भूमिका घेणाऱ्या कृषी खात्याच्या गुणनियंत्रण यंत्रणेचा कारभार थेट न्यायालयानेच चव्हाट्यावर आणला आहे. औरंगाबाद खंडपीठाच्या कठोर भूमिकेमुळे गुणनियंत्रण निरीक्षक चांगलेच हादरले आहेत.

सोयाबीन बियाणे प्रकरणाच्या निमित्ताने मुंबई उच्च न्यायालयाच्या औरंगाबाद खंडपीठाने स्वतःहून दाखल केलेल्या जनहित याचिकेमुळे राज्यभर निरीक्षकांची कोंडी झाली आहे. न्यायालयीन लढाईला कशा प्रकारे उत्तर द्यायचे याची व्यूहरचना करण्यात सध्या कृषी आयुक्तालय गुंतले आहे.

“शेतकऱ्यांच्या विरोधात वागणाऱ्या कृषी अधिकाऱ्यांच्या विरोधात कडक कारवाई करण्याचा न्यायालयाचा मानस आहे,” असे स्पष्ट मत उच्च न्यायालयाने नोंदविले आहे. त्यामुळे आता बियाण्यांबाबत प्रत्येक कारवाईचा निर्णय जपून घेत जात आहे.
‘‘न्यायालयाच्या कठोर भूमिकेमुळे बियाणे विषयावर प्रथमच मोठे मंथन घडून येत आहे. केंद्र शासनालादेखील न्यायालयाने जाब विचारला आहे. त्यामुळे या मंथनातून भविष्यात कायदे, नियम भक्कम होण्यास मदत होईल,” अशी माहिती आयुक्तालयाच्या सूत्रांनी दिली.

एका उच्चपदस्थ अधिकाऱ्याने सांगितले की, कृषी खात्याने बियाण्या़ंच्या समस्येकडे कधीही लक्ष दिले नाही ही वस्तुस्थिती आहे. बियाणे कायद्यातील तरतुदींचे योग्य पालन होते की नाही, याकडे दुर्लक्ष केले गेले. तसेच कायद्यात उणिवा दूर करण्यासाठी केंद्र शासनाकडे कधीच पाठपुरावा केला नाही. परिणामी चांगल्या कंपन्यांवर सरसकट कारवाई होत गेली आणि शेतकरीही भरडले जात होते. विधिमंडळ, माध्यमे, शेतकरी आंदोलनांमध्ये बियाण्यांचे मुद्दे उपस्थित झाले की खोटी कारणे देत वेळ मारून नेली जात होती. त्यामुळेच बीज प्रमाणीकरण यंत्रणा भक्कमपणे उभी राहिली नव्हती. “कृषी खाते बियाण्यांबाबत खोटी माहिती देते, असे आता न्यायालयात उघड झाल्याने आम्हाला प्रत्येक पाऊल जबाबदारीने टाकावे लागेल,” असे बीज प्रमाणीकरण यंत्रणेतील एका अधिकाऱ्याने सांगितले.

बीज प्रमाणीकरण यंत्रणा अस्वस्थ
सोयाबीन बियाण्यांबाबत कृषी खात्याने न्यायालयात दिलेली माहिती बारकाईने तपासली जाणार नाही असे आधी वाटले होते. तथापि, न्यायालयाने ही माहिती तपासली आणि ती शेतकरी हिताची नसल्याचे निरीक्षण नोंदविल्याने बीजप्रमाणीकरण यंत्रणा अस्वस्थ झाली आहे. ‘कृषी उपसंचालकाने दिलेली माहिती बघता कंपन्या आणि विक्रेत्यांना वाचविण्यात अधिकाऱ्यांना जास्त रस आहे. तसेच ते शेतकऱ्यांना दोषी ठरविण्याचा प्रयत्न करीत आहेत,’ असे ताशेरे न्यायालयाने मारले आहेत. दुय्यम अधिकाऱ्यांनी दिलेल्या माहितीवरचा विश्वास उडाल्याने कृषी सहसंचालकांना हजर राहण्याचे आदेश न्यायालयाला द्यावे लागले आहेत, असे सूत्रांचे म्हणणे आहे.
 
बियाणे निरीक्षकांवरील अविश्वास अधोरेखित
‘‘बियाणे कायद्याच्या अखत्यारित नियुक्त केलेले अधिकारी पोलिसांना सहकार्य करीत नसल्यास त्यांच्याविरोधात कारवाई करता येईल,” असेही न्यायालयाने नमूद केले आहे. बियाणे कायद्यानुसार गुन्हा दाखल करण्याचे अधिकार फक्त गुणनियंत्रण निरीक्षकांना आहे. मात्र, यामुळे बियाणे निरीक्षक आणि त्यांच्या कामावरील अविश्वास अधोरेखित झाला आहे. न्यायालयाने बियाणे कायद्यातील अधिकार पोलिसांना वापरण्यास सांगितले आहेत. त्यामुळे सतत ‘वसुली’च्या मागे असलेल्या निरीक्षकांना आता कामात सुधारणा कराव्याच लागतील, असे आयुक्तालयातील सूत्रांचे म्हणणे आहे.


इतर अॅग्रो विशेष
बुलडाणा जिल्ह्यातील १४ हजार शेतकरी मका...बुलडाणा ः जिल्ह्यातील १८ हजार ६८० शेतकऱ्यांनी मका...
दूध दरप्रश्‍नी राज्याचे केंद्र सरकारला...मुंबई: राज्यातील दूध दराचा तिढा सोडवण्यासाठी...
गोठवलेले शहाळ्यातील पाणी... तेही...शहाळ्यातील पाणी आपण नेहमी पितो. मात्र, तेच...
नव्या शिक्षणाची मांडणी शरद जोशींच्या...शरद जोशी जे म्हणतात ते महत्वाचे आहे की...
रेशीम शेतीला संजीवनीकोरोना लॉकडाउनचा फटका दुग्धव्यवसाय, कोंबडीपालन...
नाशिक विभागात चाळीस लाख टन कापसाची खरेदीनगर ः नाशिक विभागात यंदा १ लाख ३७ हजार ३४५...
देशभरात ‘नाफेड’कडून ८६ हजार टन कांदा...नाशिक: केंद्र सरकारच्या भाव स्थिरीकरण निधी...
कोरोनास्थितीमुळे पोल्ट्री उद्योगाची...नाशिक: कोरोनाच्या पार्श्वभूमीवर चिकनबाबत...
राज्यातील रेशीम कोष उत्पादकांना मिळणार...पुणे ः बदलत्या हवामानामुळे अडचणीत येत...
मका उत्पादकांचे लक्ष शासनाच्या...औरंगाबाद: हमीभाव खरेदी केंद्रांवरील खरेदी बंद...
लाल भेंडीसाठी शेतकऱ्याला केंद्राचे...सिंधुदुर्ग: जिल्ह्यातील आडेली (ता.वेंगुर्ला)...
‘भीमाघोड’ने उभारली सर्वांत मोठी कांदा...पुणे: भीमाघोड शेतकरी उत्पादक कंपनीने महाओनियन...
पावसाचा जोर आजपासून वाढणारपुणे ः उत्तर महाराष्ट्र ते अरबी समुद्रातील पूर्व...
कापसाचे ६१४ कोटी थकीतनागपूर : राज्यात खरेदी करण्यात आलेल्या कापसाची...
वैद्यांनी जपला यांत्रिकीकरणाचा वारसागरज ही शोधाचा जननी असते. त्यातूनच निंभोरा बोडखा (...
प्रतिकूल हवामानात घडवली बीबीएफ’...जालना कृषी विज्ञान केंद्र, खरपुडी-जालना (केव्हीके...
बदलत्या व्यापार समिकरणांचा अन्वयार्थशेती क्षेत्रात नुकत्याच आम्ही काही सुधारणा केल्या...
शरद जोशींचे शिक्षण स्वातंत्र्यशरद जोशींचे तत्वज्ञान एका शब्दात सांगायचे म्हटले...
अभियान नको, योजना हवीकेंद्र सरकारने आत्मनिर्भर योजनेंतर्गत शेतमाल...
इर्व्हिनिया रॉट रोगाची केळी पिकात समस्या जळगाव ः जिल्ह्यात केळी पिकात...